Mặc dù Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã có những biện pháp can thiệp bước đầu nhằm hỗ trợ các tổ chức tín dụng âm trạng thái ngoại tệ, song tỷ giá vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt rõ rệt.
Trong hai ngày đầu tuần, NHNN đã bán USD với tỷ giá 26.550 VND/USD cho các tổ chức tín dụng âm trạng thái ngoại hối. Điểm đáng chú ý là NHNN không bán giao ngay, mà thông qua hợp đồng kỳ hạn có thể hủy ngang 2–3 lần, giúp cân bằng trạng thái ngoại tệ cho các ngân hàng, đồng thời giữ được sự linh hoạt trong điều hành.
Cách làm này vừa giải quyết thanh khoản ngắn hạn, vừa ổn định tâm lý thị trường, vừa bảo toàn “kho” dự trữ ngoại hối trong trường hợp tỷ giá hạ nhiệt vào những tháng cuối năm.
Tuy nhiên, sau khi dịu lại vài ngày, tỷ giá nhanh chóng bật tăng trở lại, USD tại các ngân hàng thương mại lại chạm trần bán ra. Điều này cho thấy sức ép tỷ giá vẫn rất lớn, trong khi biện pháp can thiệp hiện nay mới chỉ giúp giải quyết cục bộ ở các tổ chức tín dụng âm trạng thái, chưa có tác động mạnh trên bình diện toàn thị trường.
Mặc dù Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã có những biện pháp can thiệp bước đầu nhằm hỗ trợ các tổ chức tín dụng âm trạng thái ngoại tệ, song tỷ giá vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt rõ rệt.
Áp lực tỷ giá đến từ nhiều phía. Một là, cầu USD trong nước tăng cao, nhất là trong bối cảnh nhập khẩu phục hồi.
Hai là, chỉ số USD Index (DXY) trên thị trường quốc tế có xu hướng tăng so với tuần trước.
Ba là, tâm lý đầu cơ USD trong nước gia tăng khi NHNN đang nới lỏng chính sách tiền tệ để hỗ trợ tăng trưởng. Từ đầu năm đến nay, tỷ giá đã tăng gần 4%, khiến dư địa điều hành trong 4 tháng cuối năm rất hạn chế.
Thị trường hiện trông đợi nhiều vào cuộc họp chính sách tháng 9 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Nếu Fed giảm lãi suất, dòng vốn có thể quay lại các thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam, qua đó hạ nhiệt áp lực tỷ giá.
Tuy nhiên, thực tế từ đầu năm cho thấy, biến động tỷ giá trong nước không hoàn toàn song hành với đồng USD toàn cầu: ngay cả khi DXY giảm 10%, VND vẫn mất giá gần 4%. Điều đó cho thấy yếu tố nội tại nhu cầu ngoại tệ, dòng vốn, tâm lý thị trường đang tác động mạnh mẽ hơn tới tỷ giá.
Trong bối cảnh vừa phải bơm tiền hỗ trợ tăng trưởng, vừa phải hạ lãi suất để doanh nghiệp tiếp cận vốn rẻ, vừa phải ổn định tỷ giá, NHNN đứng trước bài toán chính sách rất khó. Một mặt, cần giữ ưu tiên tăng trưởng; mặt khác, nếu tỷ giá biến động quá mạnh sẽ phá vỡ ổn định vĩ mô, buộc cơ quan điều hành có thể “quay xe” chính sách.
Từ đầu năm đến nay, NHNN đã mua vào lượng lớn ngoại tệ để bù đắp phần bán ra nhằm can thiệp thị trường. Tuy dự trữ ngoại hối vẫn ở mức an toàn, nhưng dư địa can thiệp đã thu hẹp so với trước. Do vậy, các biện pháp tới đây sẽ phải thận trọng, tính toán chặt chẽ hơn.
Trong ngắn hạn, áp lực tỷ giá khó giải tỏa triệt để. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu, đặc biệt là các doanh nghiệp vay ngoại tệ, cần ưu tiên quản trị rủi ro tỷ giá để hạn chế thiệt hại.
Về phía NHNN, mục tiêu ổn định thị trường ngoại hối đi đôi với hỗ trợ tăng trưởng vẫn là ưu tiên hàng đầu, song cơ quan điều hành cũng để ngỏ khả năng dừng chu kỳ giảm lãi suất nếu tỷ giá tiếp tục leo thang, nhằm bảo vệ ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát.
Thanh Cao