Vải thiều Việt xuất khẩu: Tiềm năng và thách thức

Từ ngày 3-7/6, gần 100 tấn vải thiều đã được xuất khẩu từ Việt Nam đến các thị trường khó tính. Đáng chú ý, vào ngày 15/6 tới đây, 3 tấn vải thiều từ Bắc Giang sẽ lần đầu tiên xuất khẩu sang thị trường Australia, mở ra triển vọng mới cho ngành xuất khẩu vải thiều của Việt Nam.

Theo thông tin từ Cục Bảo vệ thực vật thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, mặc dù chỉ là đầu vụ nhưng lượng vải thiều Việt Nam xuất khẩu đến các thị trường giá trị cao đã cho thấy những tín hiệu tích cực.

Cơ hội rộng lớn cho nông dân và doanh nghiệp trong nước

Trong khoảng thời gian từ ngày 3-7/6, hơn 100 tấn vải thiều đã xuất khẩu thành công đến các thị trường Nhật Bản, Australia, Anh và EU . Đặc biệt, trong 3 ngày từ 4-7/6, đã có gần 40 tấn vải thiều được xuất khẩu thành công đến thị trường Nhật Bản.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hải Dương, sản lượng vải xuất khẩu của Hải Dương năm 2023 dự kiến chiếm trên 50%; trong đó, đặc biệt, lượng vải thiều Thanh Hà xuất khẩu ngày càng tăng qua các thị trường truyền thống là Trung Quốc, các thị trường cao cấp như Nhật Bản, Anh, Mỹ, Australia.

Tính đến thời điểm hiện nay, sản lượng thu hoạch vải Hải Dương đã đạt khoảng 32.000 tấn, đạt hơn 50% kế hoạch; trong đó, 13.000 tấn được xuất khẩu Trung Quốc và khoảng 3.000 tấn xuất khẩu đi Nhật Bản, Mỹ và Australia.

Còn tại Bắc Giang, năm 2023, sản lượng vải thiều chín sớm ước đạt 57.000 tấn, riêng tại huyện tân Yên ước đạt hơn 15.000 tấn. Cùng với thị trường trong nước, việc xúc tiến trái vải thiều chín sớm ra nước ngoài cũng được mở rộng, xuất sang các nước như Trung Quốc, Nhật Bản, Mỹ, EU… Ước đạt năm nay xuất khẩu khoảng gần 10.000 tấn trên toàn tỉnh Bắc Giang.

Những thách thức cần vượt qua

Sự phát triển trong xuất khẩu vải thiều đang tạo ra cơ hội rộng lớn cho nông dân và doanh nghiệp trong nước. Tuy nhiên, để vải thiều Việt Nam có thể tiến xa trên thị trường quốc tế, cần tiếp tục đẩy mạnh các biện pháp và cải tiến trong quá trình sản xuất và xuất khẩu.

Một trong những thách thức phải đối mặt là sự cạnh tranh mạnh mẽ từ Trung Quốc, quốc gia sản xuất vải thiều hàng đầu thế giới. Nông dân Trung Quốc đã chuyên nghiệp hóa quy trình thu hoạch và có nhà máy chiếu xạ ngay tại vùng nguyên liệu, giúp trái cây của họ có thể nhanh chóng có mặt trên kệ siêu thị Australia chỉ sau một vài ngày thu hoạch. Trong khi đó, diện tích trồng vải thiều ở Việt Nam chỉ bằng 1/10 so với Trung Quốc, và mùa vụ chỉ kéo dài trong tháng 6 và tháng 7. Quá trình vận chuyển từ vùng sản xuất đến Trung tâm Chiếu xạ Hà Nội mất một thời gian khá dài, gây ảnh hưởng đến chất lượng quả vải thiều.

Bên cạnh đó, cùng với việc tìm kiếm cách thức chiếu xạ và vận chuyển hiệu quả, các doanh nghiệp xuất khẩu vải thiều cũng phải chú ý đến yêu cầu kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của từng thị trường.

Trong trường hợp xuất khẩu vải thiều sang thị trường Nhật Bản, doanh nghiệp cần tuân thủ các quy định về kiểm dịch thực vật, như tiến hành xét nghiệm tại địa phương để đảm bảo rằng vải thiều không bị nhiễm sâu bệnh, dịch hại hoặc vi khuẩn gây hại. Ngoài ra, vải thiều cần đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng, kích thước, màu sắc và độ chín tùy thuộc vào yêu cầu của thị trường Nhật Bản.

Đối với việc xuất khẩu vải thiều bằng đường sắt, phải chú trọng đến việc tránh tình trạng ùn ứ hàng hóa tại cửa khẩu. Điều này đòi hỏi sự hợp tác tốt giữa các cơ quan chức năng và doanh nghiệp để đảm bảo quá trình vận chuyển diễn ra thuận lợi và không gây tổn thất hàng hóa.

Mặc dù còn một số thách thức và hạn chế, xuất khẩu vải thiều của Việt Nam đang có những bước tiến đáng kể. Việc mở rộng thị trường và nâng cao chất lượng sản phẩm là những yếu tố quan trọng để vải thiều Việt Nam cạnh tranh tốt hơn trên thị trường quốc tế.

Các doanh nghiệp cần liên tục cập nhật thông tin về các quy định và tiêu chuẩn của các thị trường đích, từ đó đáp ứng được yêu cầu và tạo độ tin cậy cho đối tác quốc tế. Đồng thời, việc nâng cao năng lực sản xuất, cải thiện công nghệ và quản lý chất lượng là những yếu tố quan trọng để vải thiều Việt Nam tiếp tục khẳng định được vị thế của mình trên thị trường thế giới.

Bên cạnh việc mở rộng thị trường và nâng cao chất lượng sản phẩm, Việt Nam cần tập trung vào việc tăng cường năng lực sản xuất và phát triển nguồn nhân lực. Điều này bao gồm đào tạo và định hướng lại ngành nghề cho người lao động trong ngành công nghiệp thiều, đảm bảo rằng họ có đủ kỹ năng và kiến thức để đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế.

Ngoài ra, Việt Nam cũng cần quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường và sử dụng tài nguyên bền vững. Trong quá trình sản xuất vải thiều, cần áp dụng các phương pháp canh tác và chăm sóc cây trồng theo hướng hữu cơ và bền vững. Điều này không chỉ giúp bảo vệ môi trường, mà còn tạo ra sản phẩm sạch và an toàn cho người tiêu dùng.

Đối với việc tiếp thị và quảng bá vải thiều Việt Nam, các doanh nghiệp cần tận dụng các kênh thông tin và công nghệ hiện đại như truyền thông mạng xã hội, website, video giới thiệu sản phẩm, hoặc tham gia các triển lãm và hội chợ quốc tế. Đây là cách hiệu quả để giới thiệu vải thiều Việt Nam đến khách hàng và tạo niềm tin trong việc tiếp thị sản phẩm trên thị trường quốc tế.

Như vậy có thể thấy, xuất khẩu vải thiều của Việt Nam đang có tiềm năng phát triển lớn trên thị trường quốc tế. Để khai thác và tận dụng tiềm năng này, các doanh nghiệp cần đáp ứng các yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật và môi trường. Đồng thời, việc nâng cao năng lực sản xuất, phát triển nguồn nhân lực và tiếp thị hiệu quả là những yếu tố quan trọng giúp vải thiều Việt Nam cạnh tranh và khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế.

Hải Minh