Ảm đạm mùa thu hoạch tiêu

Mùa vụ thu hoạch tiêu đang bắt đầu thế nhưng người nông dân vẫn không vui vì giá mua có cao hơn so với năm trước trong khi chi phí đầu vào quá cao khiến lợi nhuận thu về không đáng là bao.

Dạo quanh các vườn tiêu vào những ngày này là bầu không khí trầm lắng, khác hẳn với vẻ nhộn nhịp khi vào vụ thu hoạch mùa màng. Gia đình anh Y Thái Kbuor ( xã Cư Suê, huyện Cư M'gar, Đắk Lắk) hiện có 800 trụ tiêu được trồng xen trong vườn cà phê, trong đó có hơn 300 trụ tiêu đang trong giai đoạn cho thu hoạch trái.

Anh Y Thái cho biết: "Những năm trước hồ tiêu được giá nên tôi đã mạnh dạn phá bỏ một phần diện tích cà phê già cỗi để trồng thêm vài trăm trụ tiêu. Đến khi cây tiêu bắt đầu cho thu hoạch thì giá hồ tiêu lại rớt thê thảm. Tình cảnh đó khiến tôi không còn mặn mà đầu tư chăm sóc cho cây tiêu mà chỉ tập trung cho cây cà phê nên năng suất cây tiêu không cao. Chưa kể tiêu còn là loại cây dễ nhiễm sâu bệnh nên rủi ro lại càng lớn”. 

Anh Y Thái cho biết thêm giá tiêu năm nay có nhích cao hơn so với năm ngoái nhưng với mức giá này sau khi trừ hết chi phí thì người nông dân vẫn chưa có lời. Hiện tiền thuê nhân công khi vào vụ thu hoạch đã tăng cao từ 200.000 đến 220.000 đồng/người/ngày. 

Tuy giá cao nhưng nhiều chủ vườn cho biết phải chạy đôn đáo tìm kiếm mãi mới thuê được nhân công. Do thời điểm thu hoạch tiêu trúng vào dịp sau Tết, nhiều lao động sau khi ăn Tết xong đã chọn đi làm thuê ở các thành phố lớn hay những nơi có thu nhập cao nên nhân công vào thời điểm này rất khan hiếm.

Hiện vườn tiêu của anh Y Thái đã chín đỏ rực trên cây, nhiều trái chín quá rụng đầy gốc, khiến gia đình anh phải vừa đi hái vừa nhặt hạt dưới gốc tốn rất nhiều thời gian và công sức.

Thời điểm thu hoạch tiêu diễn ra ngắn nên nếu không chạy đua với thời gian thì tiêu sẽ chín và rụng hết. Lúc đó, không chỉ sản lượng bị thất thoát mà việc thu hoạch cũng gặp nhiều khó khăn, chưa kể cây tiêu sẽ bị kiệt sức và khó đạt được năng suất vào vụ tới.

Tương tự, anh Phan Văn Thái (xã Ea Tân, huyện Krông Nô, Đắk Nông) cho hay: "Nhà tôi có 300 trụ tiêu, vụ vừa rồi ước tính năng suất đạt 4-5 kg/trụ, thu hoạch xong đạt hơn 1 tấn. Năm nay giá tiêu tăng lên 54.000 – 55.000 đồng/kg, cao hơn 10.000 đồng/kg so với niên vụ trước, nhưng nếu thuê nhân công hái thì sẽ không đủ chi phí để chi trả”.

Anh Thái nhẩm tính với giá thuê nhân công trung bình là 220.000 đồng/công như hiện nay thì anh phải mất gần 5 kg tiêu khô mới trả được tiền cho 1 công hái/ngày. Thế nhưng anh Thái vẫn không đành lòng bỏ vườn mà vẫn chấp nhận thuê nhân công hái với mức giá cao dù biết mình sẽ bị lỗ. 

Theo các chuyên gia nhận định giá tiêu trên thị trường hiện nay đang rất tốt và có lợi cho người nông dân, nhưng do mấy năm trước tiêu rớt giá nên người nông dân không đầu tư phát triển nhiều khiến sản lượng thu hoạch thấp. Chi phí đầu tư, thuê nhân công cũng tăng cao nên giá tiêu có khởi sắc nhưng nông dân vẫn không có lợi nhuận.  

Có thể thấy để cây hồ tiêu thực sự mang lại hiệu quả kinh tế cao thì người nông dân cần hướng đến sản xuất hồ tiêu theo hướng hữu cơ, bền vững nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và tìm đầu ra ổn định. Đồng thời có sự liên kết với các doanh nghiệp tổ chức sản xuất theo chuỗi liên kết như: đầu vào, thu mua, chế biến, bao tiêu sản phẩm cho nông dân với mức giá ổn định. 

LÊ HÀ