Bãi rác xã Bình Minh, Hà Nội: Ô nhiễm kéo dài sau khi phân cấp quản lý vệ sinh môi trường

Sau khi Hà Nội phân cấp quản lý vệ sinh môi trường về cấp xã, phường, tình trạng ô nhiễm tại các điểm tập kết rác vẫn diễn ra phức tạp. Tại một số địa phương rác dồn ứ gây mùi kèm theo đó là tình trạng đốt rác tự phát vẫn diễn ra ảnh hưởng dân sinh.

Xã, phường nào để tồn đọng rác, gây ô nhiễm kéo dài sẽ phải chịu trách nhiệm 

Video: Người dân bức xúc vì điểm tập kết rác quá tải, liên tục bị đốt gây ô nhiễm tại thôn Thanh Thần (xã Bình Minh, Hà Nội) 

Theo Quyết định số 69/2025/QĐ-UBND của UBND thành phố Hà Nội, từ tháng 12/2025, 30 gói thầu vệ sinh môi trường trước đây do quận, huyện quản lý sẽ chuyển giao nguyên trạng cho xã, phường. Từ chỗ chỉ phối hợp, nay cấp xã phải chịu trách nhiệm toàn diện, từ giám sát chất lượng, nghiệm thu khối lượng đến thanh toán kinh phí.

Thực hiện quyết định này, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đã bàn giao đầy đủ hồ sơ pháp lý, hồ sơ khối lượng, hồ sơ thanh toán và hồ sơ hạ tầng kỹ thuật cho các địa phương. Cùng đó, khối lượng công việc chi tiết đã được phân khai tới từng xã, phường để triển khai ngay từ đầu tháng.

Để bảo đảm tính liên tục, Thành phố đã tạm cấp hơn 211 tỷ đồng cho ngân sách các xã, phường phục vụ duy trì vệ sinh môi trường tháng 12/2025. Đây là giải pháp then chốt giúp địa phương tránh bị động, nhất là khi cuối năm lượng rác sinh hoạt luôn cao nhất.

Việc phân cấp lần này tạo ra bước chuyển thực chất. Nếu trước đây rác thải được quản lý "tập trung" ở quận, huyện, thị xã, thì nay được "chia nhỏ" về từng xã, phường - nơi hiểu rõ nhất tình hình phát sinh rác: Giờ nào cao điểm, điểm nào dễ ùn ứ, khu vực nào cần tăng chuyến gom.

Từ góc độ quản lý chuyên môn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Minh Tấn nhận định, khi từng xã, phường làm chủ đầu tư, trách nhiệm thu gom, khối lượng, chất lượng, tiến độ được siết tới tận địa bàn phát sinh rác. Thành phố sẽ tăng cường hậu kiểm: "Xã, phường nào để tồn đọng rác, gây ô nhiễm kéo dài sẽ phải chịu trách nhiệm trước UBND Thành phố, không còn cơ chế đẩy lên quận, huyện như trước".

Cốt lõi của phân cấp không chỉ là thay đổi cấp quản lý mà là chuyển đổi mô hình quản trị môi trường đô thị. Tuy nhiên, cùng với quyền năng, phải có cơ chế giám sát độc lập, minh bạch khối lượng, đơn giá, nghiệm thu để ngăn lợi ích nhóm trong đặt hàng, chỉ định thầu. Nếu triển khai nghiêm túc, đây sẽ là cơ hội để Hà Nội lập lại kỷ cương vệ sinh môi trường, khắc phục tình trạng thu gom đối phó, rác tồn kéo dài.

Cốt lõi của phân cấp không chỉ là thay đổi cấp quản lý mà là chuyển đổi mô hình quản trị môi trường đô thị. Tuy nhiên, cùng với quyền năng, phải có cơ chế giám sát độc lập, minh bạch khối lượng, đơn giá, nghiệm thu để ngăn lợi ích nhóm trong đặt hàng, chỉ định thầu. Nếu triển khai nghiêm túc, đây sẽ là cơ hội để Hà Nội lập lại kỷ cương vệ sinh môi trường, khắc phục tình trạng thu gom đối phó, rác tồn kéo dài.

Vẫn còn điểm tập kết rác quá tải, liên tục bị đốt gây ô nhiễm sau phân cấp

Từ việc thành phố Hà Nội chính thức chuyển giao toàn bộ công tác duy trì vệ sinh môi trường cho 126 xã, phường. Đây là một chủ trương lớn và cơ hội để Hà Nội lập lại kỷ cương vệ sinh môi trường, khắc phục tình trạng thu gom đối phó, rác tồn kéo dài. Tuy nhiên, thực tế tình trạng ô nhiễm tại các điểm tập kết rác vẫn diễn ra phức tạp tại một số địa phương.

Điển hình như tại Xã Bình Minh (Hà Nội), thời gian gần đây, người dân bức xúc phản ánh về điểm tập kết rác quá tải, liên tục bị đốt gây ô nhiễm gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường.

Theo phản ánh, điểm tập kết rác của thôn Thanh Thần (xã Bình Minh, Hà Nội) nhiều tháng qua luôn rơi vào tình trạng quá tải nghiêm trọng. Rác thải tồn đọng với khối lượng lớn, bị đổ tràn lan, không được thu gom kịp thời. Đáng lo ngại hơn, tại đây còn thường xuyên xảy ra tình trạng đốt rác, khiến khói mù mịt bao trùm khu vực, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và sức khỏe người dân xung quanh.

Ghi nhận của phóng viên ngày 27/12 cho thấy, tại điểm tập kết rác thôn Thanh Thần, lượng rác người dân đổ về đây rất lớn. Rác chất thành từng đống cao, không chỉ có rác sinh hoạt mà còn xuất hiện nhiều loại rác khác như vải thừa, phế liệu. Đặc biệt, tình trạng đốt rác vẫn diễn ra công khai, khói đen bay mù mịt, kèm theo mùi hôi thối nồng nặc bao trùm cả khu vực.

Chị Uyên, một người dân sinh sống gần bãi rác, cho biết lượng rác tại đây luôn ở mức quá tải, nhiều ngày không được vận chuyển đi khiến rác tràn ra giữa đường. Theo chị, các xưởng may xung quanh thường mang rác thải như vải vụn, vải thừa đến đổ tại bãi rác rồi lén châm lửa đốt, tạo ra lượng khói lớn khiến không khí đặc quánh, người dân bị ảnh hưởng nghiêm trọng. “Có những hôm khói dày đến mức người dân ở đây gần như không thở nổi,” chị Uyên bức xúc nói.

Cũng theo chị Uyên, người dân đã nhiều lần phản ánh tình trạng này lên UBND xã Bình Minh, song đến nay bãi rác vẫn quá tải, việc đốt rác vẫn tiếp diễn, chưa có biện pháp xử lý triệt để.

Chung bức xúc, chị Thanh (thôn Thanh Thần) cho biết tình trạng ô nhiễm tại bãi rác đã kéo dài trong một thời gian dài. “Nhà chúng tôi chỉ cần mở cửa là khói bay mù mịt, mùi rác nồng nặc xộc thẳng vào nhà. Rác ở đây bị đốt suốt ngày, có hôm người dân không chịu nổi phải gọi cả lực lượng cứu hỏa đến để dập lửa,” chị Thanh nói.

Theo chị Thanh, dù đây là bãi rác của thôn nhưng hiện nay nhiều nơi khác cũng mang rác đến đổ, khiến bãi rác luôn trong tình trạng quá tải. “Nếu tình trạng rác thải chất đống và việc đốt rác vẫn diễn ra ngày đêm như thế này, người dân chúng tôi không thể chịu đựng nổi,” chị Thanh lo ngại.

Thực trạng ô nhiễm kéo dài tại điểm tập kết rác thôn Thanh Thần đang đặt ra yêu cầu cấp bách về trách nhiệm quản lý, thu gom và xử lý rác thải, trước khi môi trường sống của người dân tiếp tục bị bào mòn bởi khói rác và sự thờ ơ trong công tác xử lý.

Thương Trường sẽ tiếp tục thông tin vụ việc này...!

Anh Đào