Bằng mọi giải pháp, phải có đủ vaccine để tiêm cho trẻ sớm nhất có thể

“Bằng mọi giải pháp, phải có đủ vaccine để tiêm cho trẻ sớm nhất có thể”. Đây là yêu cầu của Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà tại cuộc họp với một số bộ, ngành, địa phương về thực hiện mua sắm vaccine trong Chương trình tiêm chủng mở rộng, sáng 10/6, tại Trụ sở Chính phủ.

Phó Thủ tướng nêu rõ: Cuộc họp phải đưa ra được giải pháp khả thi, kịp thời để bảo đảm đủ vaccine triển khai chương trình tiêm chủng mở rộng đúng kế hoạch, an toàn, không xảy ra rủi ro y tế. "Cần làm rõ những loại vaccine nào đang thiếu, hình thức mua sắm thế nào", Phó Thủ tướng nêu vấn đề.

Báo cáo tại cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, trong thời gian qua, thực hiện Chương trình Tiêm chủng mở rộng, Bộ Y tế được giao mua vaccine và cấp phát cho các địa phương theo Quyết định số 1125/QĐ-TTg về Chương trình mục tiêu Y tế - Dân số giai đoạn 2016-2020 (Quyết định 1125).

Từ năm 2020, các nội dung liên quan đến thực hiện Chương trình mục tiêu phải hoạt động lồng ghép vào nội dung chi của các chương trình mục tiêu quốc gia hoặc chương trình chi thường xuyên khác.

Để tránh chuyển giai đoạn đột ngột khi chương trình mục tiêu y tế - dân số kết thúc, năm 2021, Quốc hội đã ban hành Quyết định 129/2020/QH14 về phân bổ ngân sách Trung ương năm 2021. Theo đó, Bộ Y tế được giao dự toán từ nguồn ngân sách Trung ương thực hiện mua sắm để cung ứng vaccine cho tiêm chủng mở rộng và một số thuốc khác như ARV, vitamin A… nên đảm bảo đủ cho năm 2021 và 2022.

“Để triển khai trong năm 2023, Bộ Y tế mong muốn tiếp tục thực hiện việc mua vacicne tiêm chủng mở rộng vì đây là chương trình hiệu quả, thể hiện tính an sinh xã hội đối với trẻ em và phụ nữ, hơn nữa, giữa Bộ Y tế và các địa phương có sự phối hợp nhịp nhàng từ việc mua cung ứng, bảo quản, tổ chức tiêm…”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan nói.

Trong thời gian qua, Bộ Y tế đã làm việc với một số bộ, ngành, địa phương để đề xuất, trao đổi các phương án mua sắm tập trung, đấu thầu, đàm phán giá, đặt hàng, tổ chức thực hiện… vaccine và một số loại thuốc.

Thông tin về tình hình vaccine hiện nay, Phó Viện trưởng phụ trách Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương Dương Thị Hồng cho biết, hiện cả nước, 9/11 loại vaccine trong Chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia còn đủ, đang thiếu 2 loại vaccine 5 trong 1 (phòng viêm gan B, bạch hầu, ho gà, uốn ván và viêm phổi, viêm màng não do vi khuẩn Hib), vaccine 3 trong 1 (phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván). Bà Dương Thị Hồng đề xuất đối với vaccine nhập khẩu 5 trong 1 thì cần thực hiện đàm phán giá càng sớm càng tốt.

Phát biểu trực tuyến tại cuộc họp, Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM Nguyễn Anh Dũng nêu những khó khăn liên quan đến vấn đề pháp lý do các vaccine trong chương trình tiêm chủng mở rộng… đều thuộc Danh mục thuốc đấu thầu tập trung cấp quốc gia, nên địa phương không có cơ chế để thực hiện tự đấu thầu.

Ông Nguyễn Anh Dũng cho biết, nếu để các địa phương tự đấu thầu thì thời điểm có vaccine sẽ khác nhau, khiến người dân đưa con em từ địa phương này sang địa phương khác để tiêm chủng, ảnh hưởng đến khả năng dự trù của các địa phương. Sự dịch chuyển này sẽ ảnh hưởng đến định hình, lên kế hoạch tiêm chủng.

"Phương án khả thi nhất là Trung ương cấp ngân sách để Bộ Y tế đấu thầu và phân bổ vaccine. Theo đó, chỉ 1-2 tháng là có vaccine, đáp ứng được nhu cầu và giải quyết tình trạng thiếu vaccine hiện nay", ông Nguyễn Anh Dũng bày tỏ.

Đồng tình với ý kiến này, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Trần Thị Nhị Hà khẳng định, "địa phương không thiếu kinh phí, không sợ trách nhiệm nhưng đang thiếu cơ chế mua sắm" và kiến nghị tiếp tục thực hiện cơ chế Bộ Y tế mua sắm, đấu thầu tập trung vaccine và phân bổ, điều phối cho các địa phương.

Tương tự, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Ngô Thị Kim Yến kiến nghị Bộ Y tế khẩn trương ban hành hướng dẫn biện pháp phòng, chống dịch bệnh cho trẻ nhỏ trong trường hợp xuất hiện "khoảng trống" tiêm chủng mở rộng do thiếu vaccine ở địa phương.

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu Bộ Y tế khẩn trương khắc phục ngay những tồn tại, khó khăn liên quan đển mua sắm vaccine trong Chương trình tiêm chủng mở rộng.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ trưởng Bộ Y tế, giám đốc các Sở Y tế nêu cao tinh thần trách nhiệm, đề xuất các giải pháp khả thi, tháo gỡ bằng được khó khăn, vướng mắc trong các quy định đấu thầu, mua sắm, đặt hàng, đàm phán giá…

“Bằng mọi giải pháp, phải có đủ vaccine để tiêm cho trẻ sớm nhất có thể”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Y tế, Bộ Ngoại giao làm việc với các nhà sản xuất, tổ chức quốc tế, một số quốc gia để tìm kiếm thêm các nguồn vaccine cho chương trình tiêm chủng mở rộng.

Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Y tế ban hành ngay hướng dẫn phòng bệnh, phác đồ chẩn đoán, điều trị cho trẻ bị nhiễm bệnh trong trường hợp chưa được tiêm vaccine theo đúng lịch.

Chí Dũng