Năm 2025, Bộ Xây dựng tập trung hoàn thiện khung pháp lý về hạ tầng, nhà ở và thị trường bất động sản, đồng thời thẳng thắn chỉ ra những bất cập về giá, cơ cấu sản phẩm và dòng vốn. Bước sang năm 2026, trọng tâm được đặt vào sửa luật, minh bạch hóa dữ liệu và kiểm soát rủi ro nhằm hướng thị trường phát triển ổn định, bền vững hơn.
Tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Việt Hùng cho biết trong năm 2025, Bộ Xây dựng đã tiếp tục rà soát và ban hành nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung đối với hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn liên quan đến hạ tầng kỹ thuật.
Trọng tâm là các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật và công trình bãi đỗ xe, nhằm từng bước hoàn thiện khung pháp lý cho phát triển đô thị đồng bộ và bền vững.
Song song với đó, Bộ Xây dựng tập trung nghiên cứu và đề xuất các giải pháp mang tính cấp bách, báo cáo cấp có thẩm quyền để tăng cường kiểm soát và xử lý tình trạng ô nhiễm môi trường nước tại một số lưu vực sông.
Bộ cũng tiến hành đánh giá toàn diện thực trạng ngập úng tại các đô thị, làm rõ nguyên nhân và định hướng các giải pháp chống ngập phù hợp với điều kiện từng địa phương. Ngoài ra, việc rà soát các bãi trông giữ xe dưới gầm cầu, gầm đường bộ tiếp tục được triển khai theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ nhằm bảo đảm an toàn và trật tự đô thị.
Theo số liệu tổng hợp, tỷ lệ đất dành cho giao thông trên đất xây dựng đô thị của cả nước hiện đạt khoảng từ 12 đến 20 phần trăm. Trong đó, tại hai đô thị đặc biệt, tỷ lệ này ở Thành phố Hà Nội đạt khoảng 12 đến 13 phần trăm, còn tại Thành phố Hồ Chí Minh đạt trên 13 phần trăm.
Đối với lĩnh vực nhà ở xã hội, trong năm 2025, cả nước đã hoàn thành hơn 102 nghìn căn, vượt mục tiêu được giao, góp phần cải thiện nguồn cung nhà ở cho người thu nhập thấp và các đối tượng chính sách.
Tuy nhiên, Thứ trưởng Nguyễn Việt Hùng cũng thẳng thắn nhìn nhận thị trường bất động sản vẫn tồn tại nhiều vấn đề đáng lo ngại. Giá giao dịch có xu hướng tăng qua các năm nhưng chưa phản ánh đúng giá trị thực, do vẫn còn hiện tượng găm hàng, đẩy giá và đầu cơ. Những yếu tố này khiến mặt bằng giá bất động sản bị đẩy lên cao, làm trầm trọng thêm tình trạng mất cân đối cung cầu.
Bên cạnh đó, cơ cấu sản phẩm bất động sản tiếp tục bộc lộ sự lệch pha giữa các phân khúc. Thị trường còn thiếu nghiêm trọng các sản phẩm nhà ở có mức giá phù hợp với khả năng chi trả của đại bộ phận người dân. Nhiều dự án triển khai chậm do vướng mắc kéo dài liên quan đến thủ tục đầu tư, đất đai và công tác quy hoạch, ảnh hưởng đến tiến độ và hiệu quả sử dụng nguồn lực xã hội.
Liên quan đến dòng vốn cho thị trường bất động sản, Thứ trưởng cho biết vẫn còn nhiều khó khăn và tiềm ẩn không ít rủi ro. Tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản và kinh doanh bất động sản có thời điểm cao hơn đáng kể so với mức tăng trưởng chung của toàn ngành ngân hàng.
Bước sang năm 2026, trọng tâm được đặt vào sửa luật, minh bạch hóa dữ liệu và kiểm soát rủi ro nhằm hướng thị trường phát triển ổn định, bền vững hơn.
Việc kiểm soát dòng vốn tín dụng gián tiếp chảy vào bất động sản còn gặp nhiều thách thức, trong khi rủi ro gia tăng khi giá nhà ở và bất động sản bị đẩy lên cao vượt xa giá trị thực. Cùng với đó, áp lực đáo hạn trái phiếu doanh nghiệp, đặc biệt là trái phiếu của các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản quy mô lớn, tiếp tục là vấn đề đáng quan tâm.
Ở góc độ quản lý địa phương, Thứ trưởng Nguyễn Việt Hùng cho rằng một số địa phương chưa thực sự quan tâm đúng mức đến công tác quản lý thị trường bất động sản. Công tác giám sát và kiểm tra chưa được thực hiện thường xuyên, kịp thời, dẫn đến việc chậm phát hiện và xử lý các sai phạm. Dữ liệu và thông tin về thị trường bất động sản dù đã được thu thập nhưng vẫn còn thiếu, chưa đầy đủ và chưa được hoàn thiện theo yêu cầu quản lý hiện đại.
Bước sang năm 2026, Bộ Xây dựng xác định nhiệm vụ trọng tâm là tiếp tục nghiên cứu và kiến nghị sửa đổi Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản. Việc sửa đổi này hướng tới tháo gỡ các vướng mắc đang cản trở hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời đơn giản hóa thủ tục hành chính nhằm tạo hành lang pháp lý thông thoáng, thúc đẩy phát triển nhà ở và thị trường bất động sản theo hướng lành mạnh.
Cùng với đó, Bộ Xây dựng sẽ đẩy mạnh vận hành hiệu quả hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản. Mục tiêu là hoàn thiện hệ thống dữ liệu bảo đảm đầy đủ, chính xác, cập nhật thường xuyên, đồng bộ và có khả năng kết nối liên thông từ Trung ương đến địa phương.
Việc công khai, minh bạch thông tin thị trường bất động sản sẽ tiếp tục được chú trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ quan, tổ chức và cá nhân trong việc khai thác dữ liệu, đồng thời thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực nhà ở và kinh doanh bất động sản. Bộ cũng sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu và đề xuất các giải pháp kiểm soát và kiềm chế đà tăng giá bất động sản.
Ngoài ra, Bộ Xây dựng tiếp tục theo dõi, hướng dẫn các địa phương, tổ chức và cá nhân trong việc triển khai các chương trình và kế hoạch phát triển nhà ở, bao gồm nhà ở thương mại và nhà ở phục vụ tái định cư. Công tác cải tạo và xây dựng lại các khu chung cư cũ sẽ được tăng cường giám sát nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện.
Song song với các nhiệm vụ trên, Bộ sẽ triển khai Đề án phát triển đô thị Việt Nam thích ứng với biến đổi khí hậu giai đoạn 2021 đến 2030 và kế hoạch phát triển đô thị tăng trưởng xanh đến năm 2030.
Công tác quản lý và phát triển không gian ngầm đô thị cũng được đẩy mạnh, đặc biệt là hoạt động quy hoạch không gian ngầm tại các thành phố trực thuộc Trung ương, nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất và nâng cao chất lượng phát triển đô thị trong dài hạn.
Quang Anh