Bối cảnh nhu cầu của người tiêu dùng suy giảm, thị phần cũng giảm mạnh đã đẩy các nhà sản xuất ô tô truyền thống của Nhật Bản nhảy vào cuộc đua công nghệ lớn, và họ đang bắt tay với các hãng công nghệ hàng đầu của Trung Quốc để mong giành lại thị phần.
Toyota đang có nhiều mẫu xe hợp tác với đối tác Trung Quốc, kể cả liên doanh với BYD tại Trung Quốc. Ảnh: Bloomberg.
Mới đây, hãng xe truyền thống lớn của Nhật Bản là Toyota, cho biết họ sẽ hợp tác với gã khổng lồ công nghệ Trung Quốc Tencent Holdings trên các lĩnh vực bao gồm trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, dữ liệu lớn và kết nối truyền thông xã hội. Trong khi đó, Nissan sẽ hợp tác với Baidu về AI, bao gồm cả buồng lái thông minh.
Sự hợp tác này nêu bật áp lực mà các nhà sản xuất ô tô nước ngoài phải đối mặt trong việc giành lại vị thế mà họ đã đánh mất vào tay các công ty Trung Quốc, những công ty có thể nhanh chóng tung ra các dịch vụ tập trung vào công nghệ nhằm đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng địa phương ngày càng chọn lọc. Đối với các nhà sản xuất Nhật Bản, điều đó có nghĩa là cắt giảm sản xuất và nhân sự, hoặc trong trường hợp của Mitsubishi Motors là rút hoàn toàn khỏi Trung Quốc.
Kết quả là các thương hiệu Nhật Bản ngày càng tụt lại phía sau. Theo phân tích của hãng tin Bloomberg về dữ liệu của Trung tâm Nghiên cứu & Công nghệ Ô tô Trung Quốc, các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản chiếm 15% thị phần tại thị trường Trung Quốc trong quý đầu tiên, giảm so với mức 21% của 5 năm trước. Trong khi đó, các thương hiệu nội địa Trung Quốc hiện chiếm 53% thị trường, tăng từ mức chỉ 37%, dẫn đầu là BYD để đáp ứng nhu cầu xe điện ngày càng tăng.
Tuy nhiên, có thể phải mất nhiều năm để các liên minh có kết quả vì người tiêu dùng Trung Quốc sành điệu đòi hỏi nhiều điều hơn là chỉ những điều chỉnh nhỏ đối với các mẫu xe quốc tế hiện có để thu phục họ.
Và không chỉ các công ty Nhật Bản đang cạnh tranh với các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc, trong trường hợp BYD có thể biến một mẫu xe ý tưởng thành sản xuất hàng loạt chỉ trong vòng 24 tháng, giờ đây họ cũng đang cạnh tranh với chính các công ty công nghệ. SU7 của nhà sản xuất điện thoại thông minh Xiaomi đi kèm với phần mở rộng lưng ghế và đỗ xe tự động được hỗ trợ bởi AI cho phép gắn hai thiết bị máy tính bảng. Công ty đã nhận được hơn 88.000 đơn đặt hàng tính đến cuối tháng 4.
Cuộc chiến giá cả đang diễn ra, do Tesla và BYD dẫn đầu nhằm cố gắng thúc đẩy nhu cầu xe điện của Trung Quốc khi tốc độ tăng trưởng chậm lại, cũng là một trở ngại.
Giám đốc tài chính Toyota, ông Yoichi Miyazaki cho biết vào tuần trước, đề cập đến cuộc chiến giá cả: “Chúng tôi sẽ phải tiếp tục chịu đựng trong vài năm cho đến khi có nhiều xe điện hơn để cung cấp pin”. Và năm nay, các khoản đầu tư liên quan sẽ tập trung vào việc xây dựng nền tảng vững chắc cho các phương tiện được xác định bằng phần mềm.
Toyota cũng đang tìm cách cung cấp nhiều sản phẩm xe điện hơn. Tại triển lãm ô tô Bắc Kinh hồi tháng 4, hãng này đã giới thiệu hai mẫu xe mới được phát triển với các đối tác Trung Quốc, bao gồm cả liên doanh với BYD. Điều đó bao gồm bZ3C, một chiếc xe điện Crossover chạy pin nhắm đến người tiêu dùng Gen Z và chiếc SUV điện bZ3X hướng đến gia đình. Honda cũng đã tung ra dòng xe mới mang tên Ye tại Trung Quốc.
Về phần mình, Nissan có kế hoạch tung ra 8 mẫu xe sử dụng năng lượng mới tại Trung Quốc, trong đó có 4 mẫu mang nhãn hiệu riêng của hãng. Giám đốc điều hành Nissan, ông Makoto Uchida cho biết vào tháng 3, rằng công ty muốn bắt đầu xuất khẩu ô tô sản xuất tại Trung Quốc từ năm 2025, với mục tiêu xuất xưởng 100.000 xe mỗi năm. Mặc dù ông không cho biết những chiếc xe này sẽ được gửi đi đâu nhưng các nhà phân tích dự đoán những chiếc xe này có thể đến các nước châu Á do những thách thức trong việc giao xe, bởi sản xuất của Trung Quốc đã có ở Mỹ và châu Âu.
Không có dấu hiệu phục hồi trong khi nhu cầu đối với xe điện Trung Quốc đang chậm lại, các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản đang tìm cách điều chỉnh chiến lược của mình để giành lấy thị trường ô tô lớn nhất thế giới.
“Chúng tôi phải thay đổi cách cạnh tranh với các công ty như BYD”, Giám đốc điều hành Nissan Makoto Uchida cho biết.
Minh Đức