Mặc dù chưa chịu tác động từ dịch bệnh COVID -19 nhưng việc quá lệ thuộc vào mỗi thị trường Trung Quốc sẽ khiến ngành gỗ phải chịu nhiều hậu quả trong thời gian tới.
Những tháng đầu năm 2020, tình hình dịch bệnh đã và đang ảnh hưởng trực tiếp đến tình hình xuất khẩu (XK) của nhiều nhóm ngành hàng nước ta. Tuy nhiên, ngành gỗ là một trong những ngành hiếm hoi chưa chịu nhiều tác động. Toàn ngành đạt 15,3 tỷ USD trong hai tháng đầu năm nay, tăng khoảng 10,1% so với cùng kỳ. Nhiều DN gỗ tin tưởng tăng trưởng kim ngạch XK gỗ năm nay sẽ đạt mức 20%.
Việc là ngành hiếm hoi không chịu tác động từ dịch bệnh COVID-19 đem lại nhiều cơ hội cũng như không ít thách thức đối với ngành hàng này.
Nói về cơ hội, các sản phẩm chế tác thủ công mỹ nghệ và chế biến gỗ của Việt Nam đã được cả thế giới ghi nhận ghi nhận và có nhiều công trình mang tầm quốc tế. Cộng với việc hàng loạt các xưởng nhà máy của Trung Quốc đóng cửa vì dịch bệnh thì các nước trên thế giới sẽ đổ xô vào Việt Nam, nơi có chất lượng sản phẩm không thua kém gì cường quốc Trung Quốc.
Đa dạng hóa thị trường là một vấn đề cấp bách đối với ngành gỗ trong thời gian tới.
Tuy nhiên, Việt Nam có thể có thêm bè bạn nhập khẩu nhưng liệu ngành gỗ có thể bù đắp được so với thị trường rộng lớn Trung Quốc. Phần lớn các sản phẩm gỗ mà các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam đều sang thị trường này. Biểu hiện, dăm gỗ là mặt hàng quan trọng nhất được xuất từ Việt Nam sang Trung Quốc, với kim ngạch năm 2019 đạt 972,2 triệu USD, chiếm 79,2% tổng kim ngạch XK của tất cả các mặt hàng gỗ Việt Nam vào Trung Quốc.
Chính vì thế, đa dạng hơn nữa thị trường là vấn đề mà ngành hàng này cần phải thực hiện ngay trước mắt. Đặc biệt, cần tận dụng được các FTA thế hệ mới, đây là một giải pháp tuyệt với mà các doanh nghiệp cần nắm bắt.
Để đẩy mạnh xuất khẩu và đa dạng hóa thị trường, tránh phụ thuộc quá nhiều vào những thị trường lớn, nhiều năm qua, Việt Nam đã nỗ lực đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại song phương, đa phương, tìm kiếm cơ hội cho hàng hóa của DN trong nước.
Theo thống kê của Bộ Công thương, tính đến hết năm 2019, Việt Nam đã tham gia đàm phán và ký kết 16 FTA, trong đó có 14 FTA đã ký kết và đi vào hiệu lực, 2 FTA đang đàm phán. Đây là những FTA thế hệ mới, có những ưu đãi tốt hơn. Các FTA nói trên đã đưa Việt Nam trở thành nền kinh tế có độ mở lớn và có quan hệ thương mại với 230 thị trường. “Độ mở” này tạo điều kiện tối đa cho các DN Việt Nam mở rộng, tiếp cận thị trường toàn cầu, thay vì phụ thuộc vào một vài thị trường.
Đối với EVFTA (vừa được Nghị viện châu Âu thông qua) sẽ là cơ hội cho Việt Nam mở được cánh cửa lớn vào thị trường EU, góp phần đa dạng hóa các thị trường xuất khẩu với hàng chục nước thuộc khối, tránh phụ thuộc vào số ít thị trường lớn.Với số dân hơn 500 triệu người, đây là thị trường không nhỏ giúp cho ngành gỗ tìm kiếm được nhiều hơn các thị trường trong thời gian tới.
Thành Lâm