Trong bối cảnh mức sinh ở nước ta đang có xu hướng giảm liên tục qua các năm gần đây, Bộ Y tế đề xuất không xử lý kỷ luật đối với đảng viên sinh con thứ 3.
Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương cho biết, Việt Nam hiện đang đối mặt với thách thức già hóa dân số nhanh chóng. Tỉ lệ sinh đã giảm xuống mức thấp hơn mức thay thế, gây áp lực lớn đến hệ thống lao động và an sinh xã hội trong tương lai. Bộ Y tế đang rà soát các chính sách dân số và quy định xử phạt hành chính, đồng thời xây dựng báo cáo về xu hướng mức sinh tại Việt Nam, đưa ra các chính sách mới trong dự thảo luật Dân số. Những đề xuất này bao gồm chính sách khen thưởng và khuyến khích sinh con, trong bối cảnh mức sinh giảm liên tục trong các năm gần đây.
Cục trưởng Cục Dân số (Bộ Y tế) Lê Thanh Dũng cho biết, để nâng mức sinh, các nhóm chính sách cơ bản được xây dựng trong dự thảo luật Dân số bao gồm: duy trì mức sinh thay thế; giảm mất cân bằng giới tính khi sinh và đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên; thích ứng với già hóa dân số, dân số già; phân bố dân số hợp lý; nâng cao sức khỏe dân số; và lồng ghép các yếu tố dân số trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.
Trong đó, với chính sách duy trì mức sinh thay thế, dự thảo đề xuất các biện pháp linh hoạt để có thể bù trừ mức sinh giữa khu vực có mức sinh thấp và khu vực có mức sinh cao, bao gồm: quy định quyền của cặp vợ chồng, cá nhân trong việc sinh con, thời gian sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh phù hợp với lứa tuổi, tình trạng sức khỏe, điều kiện học tập, lao động, công tác, thu nhập và nuôi dạy con của cặp vợ chồng, cá nhân.
Về đề xuất bỏ quy định kỷ luật người sinh con thứ ba với một số trường hợp là công chức, đảng viên, ông Dũng cho hay lâu nay quy định này không áp dụng với người dân.
Với quy định kỷ luật công chức, đảng viên sinh con thứ ba, Bộ Y tế đang xây dựng văn bản, trình cấp thẩm quyền sửa đổi điều 10 Pháp lệnh Dân số 2008 và văn bản khác liên quan, theo hướng không kỷ luật công chức, đảng viên sinh con thứ 3.
Cục Dân số đang tiếp nhận ý kiến từ các chuyên gia và nhà nghiên cứu để báo cáo Bộ Y tế, trước khi trình Chính phủ các giải pháp hỗ trợ tốt nhất cho các cặp vợ chồng muốn sinh thêm con, nhằm đảm bảo chất lượng dân số và giống nòi.
PGS.TS Bùi Thị An - Chủ tịch Hội Nữ trí thức Hà Nội - nhận định rằng già hóa dân số đang là một vấn đề đáng lo ngại, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển kinh tế - xã hội và sự bền vững của đất nước. Theo bà, cần sớm đưa ra các giải pháp để ngăn chặn những hậu quả tiêu cực từ tình trạng này.
Bà An đề xuất áp dụng các chính sách và chế độ khuyến khích các gia đình sinh đủ hai con, tránh tình trạng có gia đình sinh quá ít hoặc quá nhiều con. Bà nhấn mạnh rằng việc sinh con không nên mang tính ép buộc mà cần đi kèm với các chính sách thể hiện sự hỗ trợ, khuyến khích từ Nhà nước.
Tại Kỳ họp thứ 8, Quốc hội Khóa XV, Chính phủ đã cam kết tập trung chỉ đạo khẩn trương sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW về công tác dân số. Đồng thời, tiến hành rà soát và đề xuất sửa đổi các quy định liên quan của Đảng và pháp luật nhà nước về chính sách dân số.
Các nội dung được xem xét bao gồm việc sửa đổi Quy định số 37-QĐ/TW ngày 25.10.2021 của Ban Chấp hành Trung ương về những việc đảng viên không được làm (Điều 18); Quy định số 69-QĐ/TW ngày 6.7.2022 của Bộ Chính trị về kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên vi phạm; cũng như Hướng dẫn số 05 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương về thực hiện một số điều của Quy định số 69-QĐ/TW.
Trung Anh