Kế hoạch triển khai thi hành Luật Thương mại điện tử vừa được UBND TP Đồng Nai ban hành đặt ra loạt nhiệm vụ từ hoàn thiện cơ chế quản lý, chia sẻ dữ liệu, chống thất thu thuế đến kiểm soát hàng giả, hàng kém chất lượng và bảo vệ người tiêu dùng trên môi trường mạng.
Không để thương mại điện tử trở thành “khoảng trống” quản lý
UBND TP Đồng Nai vừa ban hành Kế hoạch số 301/KH-UBND về triển khai thi hành Luật Thương mại điện tử. Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 và Quyết định số 776/QĐ-TTg ngày 29/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ.
Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 được Quốc hội ban hành ngày 10/12/2025 và có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Luật đặt ra khung pháp lý đối với nền tảng thương mại điện tử, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động thương mại điện tử, thương mại điện tử có yếu tố nước ngoài cũng như việc ứng dụng công nghệ trong quản lý và xử lý vi phạm.
Tại Đồng Nai, kế hoạch mới không chỉ dừng ở tuyên truyền pháp luật mà hướng tới thiết lập một cơ chế quản lý đồng bộ giữa các cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương.
Những trọng tâm được đặt ra là xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành trong quản lý thương mại điện tử, đồng thời tăng cường chia sẻ dữ liệu về tổ chức, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân hoạt động trên môi trường số.
UBND TP Đồng Nai vừa ban hành Kế hoạch số 301/KH-UBND về triển khai thi hành Luật Thương mại điện tử.
Theo kế hoạch, các cơ quan chức năng sẽ phối hợp ứng dụng công nghệ vào quản lý thuế, phòng chống thất thu thuế đối với các giao dịch thương mại điện tử; đồng thời tăng cường theo dõi, kiểm tra và xử lý các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, trốn thuế, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường mạng.
Trong đó, hoạt động kiểm tra sẽ được tổ chức theo cơ chế liên ngành, với Sở Công Thương là đầu mối theo dõi, đôn đốc và tổng hợp. Các cuộc kiểm tra chuyên đề được thực hiện định kỳ nhằm hạn chế tình trạng mỗi cơ quan quản lý một phần, trong khi các hoạt động kinh doanh trên nền tảng số ngày càng đan xen giữa nhiều lĩnh vực.
Cách tiếp cận này cho thấy thương mại điện tử đang được Đồng Nai nhìn nhận không chỉ là một kênh bán hàng mới mà đã trở thành một lĩnh vực cần quản lý xuyên suốt từ đăng ký, giao dịch, thuế, logistics đến bảo vệ người tiêu dùng.
Kế hoạch cũng yêu cầu tăng cường tuyên truyền, phổ biến Luật Thương mại điện tử tới cán bộ, công chức, doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh và người tiêu dùng. Trong đó, nhóm doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp hoạt động tại các khu công nghiệp, khu kinh tế, các hợp tác xã và hộ sản xuất những mặt hàng chủ lực được xác định là nhóm cần chú trọng.
Song song với tuyên truyền, Đồng Nai dự kiến tổ chức đào tạo chuyên sâu cho lực lượng thực thi pháp luật và các cơ quan quản lý. Doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, cơ sở sản xuất làng nghề, doanh nghiệp xuất khẩu nông sản chế biến cũng được định hướng nâng cao kỹ năng bán hàng trực tuyến và tiếp cận các nền tảng thương mại điện tử quốc tế.
Vừa siết quản lý, vừa mở đường cho hàng Đồng Nai ra thế giới
Nếu nhóm nhiệm vụ quản lý tập trung vào việc thu hẹp khoảng trống pháp lý trên môi trường số, thì phần phát triển thương mại điện tử của Đồng Nai lại hướng tới một mục tiêu rộng hơn: Biến nền tảng trực tuyến thành kênh mở rộng thị trường cho doanh nghiệp địa phương.
Kế hoạch 301/KH-UBND xác định Đồng Nai có lợi thế là một trung tâm công nghiệp và logistics lớn, từ đó tận dụng thương mại điện tử để thúc đẩy xuất khẩu các sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp và hàng hóa đặc trưng của địa phương thông qua các kênh bán hàng xuyên biên giới.
Địa phương cũng định hướng kết nối sản phẩm của doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất với các nền tảng thương mại điện tử quốc tế, đồng thời phát triển các kênh bán hàng trực tuyến trong nước, trong đó có các gian hàng giới thiệu sản phẩm OCOP.
Phát triển các kênh bán hàng trực tuyến trong nước, trong đó có các gian hàng giới thiệu sản phẩm OCOP.
Điều này mở ra dư địa đáng kể cho những nhóm sản phẩm vốn phụ thuộc nhiều vào hệ thống phân phối truyền thống. Khi có thể tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng ở các thị trường khác, doanh nghiệp địa phương có thêm cơ hội mở rộng đầu ra mà không nhất thiết phải phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống trung gian.
Tuy nhiên, để thương mại điện tử thực sự trở thành động lực xuất khẩu, bài toán phía sau nền tảng bán hàng cũng được Đồng Nai đặt ra khá rõ.
Kế hoạch yêu cầu phát triển hạ tầng logistics số, kho thông minh; khuyến khích các doanh nghiệp logistics lớn đầu tư trung tâm hoàn tất đơn hàng, kho lạnh, kho mát phục vụ hàng hóa nông nghiệp kinh doanh trực tuyến. Cùng với đó là thúc đẩy các giải pháp giao hàng chặng cuối theo hướng xanh hơn.
Khâu này có ý nghĩa đặc biệt đối với nhóm hàng nông sản, thực phẩm chế biến khi thương mại điện tử không chỉ cần một nền tảng để đưa sản phẩm lên mạng mà còn cần hệ thống kho vận đủ khả năng bảo đảm chất lượng hàng hóa trong quá trình giao nhận.
Việc Đồng Nai đồng thời triển khai cơ chế quản lý và hỗ trợ phát triển thương mại điện tử cũng tạo ra yêu cầu mới về tính minh bạch. Doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh trực tuyến sẽ phải chú trọng hơn đến nguồn gốc hàng hóa, thông tin sản phẩm, nghĩa vụ thuế, bảo vệ dữ liệu và quyền lợi người tiêu dùng.
Luật Thương mại điện tử hiện đã có hiệu lực, trong khi Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 248/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
Với Đồng Nai, Kế hoạch 301/KH-UBND vì vậy được triển khai trong giai đoạn pháp luật về thương mại điện tử bước sang một khung quản lý mới. Địa phương dự kiến tiếp tục rà soát các văn bản quy phạm pháp luật của địa phương có liên quan đến thương mại điện tử, hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan và tổ chức đào tạo cho lực lượng quản lý, thực thi.
Điểm đáng chú ý là quản lý thương mại điện tử không còn được đặt riêng trong phạm vi ngành Công Thương. Kế hoạch yêu cầu sự phối hợp của nhiều cơ quan liên quan đến tài chính, thuế, công an, khoa học và công nghệ, y tế, nông nghiệp và môi trường, văn hóa, hải quan, ngân hàng cùng chính quyền cấp xã, phường.
Thiên An