Bất chấp quy định của pháp luật về quảng cáo mỹ phẩm, cơ sở bán lẻ Donkihote Shop vẫn ngang nhiên "thổi phồng" và tự “vẽ” công dụng các sản phẩm mỹ phẩm như thuốc chữa bệnh. Sử dụng những từ ngữ như "đặc trị", "điều trị" khiến người tiêu dùng hiểu lầm là thuốc.
Gần đây toà soạn Tạp chí Thương Trường nhận được nhiều phản ánh của người tiêu dùng về cơ sở bán lẻ trực tuyến Donkihote Shop đang giới thiệu, quảng cáo mỹ phẩm với nhiều nội dung không đúng bản chất của sản phẩm. Thực tế, tại trang web https://donkivn.com/, cơ sở này đang quảng cáo nhiều sản phẩm mỹ phẩm có công dụng chựa các bệnh lý về da, thậm chí giới thiệu cả mỹ phẩm “điều trị viêm nang lông” như thuốc chữa bệnh gây hiểu lầm cho người tiêu dùng.
Donkihote Shop đang cố tình biến mỹ phẩm thành thuốc chữa bệnh?
Theo phản ánh của chị N.T.D (Nam Từ Liêm, Hà Nội), vừa qua, tìm hiểu về một số mặt hàng làm đẹp được quảng cáo trên các website, kênh bán hàng online để mua phục vụ nhu cầu sử dụng của cá nhân. Theo lời chị D, chị thấy “lạ” khi có nhiều mặt hàng là mỹ phẩm lại được giới thiệu, quảng cáo có công dụng chữa trị hay trị viêm. Điều này khiến chị D cảm thấy hoang mang vì không biết công dụng thực sự của sản phẩm có đúng như những lời quảng cáo “có cánh” kia không?
Từ phản ánh của người tiêu dùng, PV Thương Trường đã tìm hiểu một số website kinh doanh về mỹ phẩm, đơn cử như trang web https://donkivn.com/, PV nhận thấy không khó để đặt mua các sản phẩm mỹ phẩm kem trị mụn, kem đặc trị nám, gel trị thâm nách, hôi nách…
Cụ thể, với sản phẩm Transino Whitening Repair Cream loại 35g, cơ sở này ngang nhiên giới thiệu, rằng “Kem Đêm Trị Nám Transino Whitening Repair Cream 35g đặc trị mảng nám, tàn nhang, đồi mồi, trả lại cho bạn làn da trẻ hóa, căng tràn sức sống”.
Mặc dù chỉ là sản phẩm mỹ phẩm, nhưng tại Donkihote Shop sản phẩm Transino Whitening đang được giới thiệu như thuốc "điều trị", "đặc trị" bệnh lý về da. Ảnh chụp từ màn hình trang web.
Không chỉ vậy, trong phần mô tả về sản phẩm này, cơ sở Donkihote Shop còn khẳng định: “Kem Transino Whitening là một trong những bộ đặc trị nám, tàn nhang và làm trắng da của Công ty Dược Daiichi Sankyo Nhật Bản nghiên cứu và sản xuất. Sản phẩm được chứng nhận và đã đạt được giải thường lớn nhất của Nhật trong điều trị nám và tan nhang cho làn da phụ nữ”. Đồng thời, cơ sở này còn cho rằng “Sử dụng Transino trị nám không chỉ mang đến những tác dụng hiệu quả trong việc điều trị nám, tàn nhang mà còn tái tạo làn da, chống oxy hóa, giúp da trắng sáng, căng tràn sức sống”.
Với dòng kem của hãng Kobayashi, Donkihote Shop còn giới thiệu sản phẩm Kem trị viêm nang lông chân Kobayashi hộp 20gr Nhật Bản. Theo đó, sản phẩm được cơ sở này gọi là “Kem trị viêm nang lông chân Kobayashi hộp 20gr, là sản phẩm giúp điều trị viêm nang chân lông một cách triệt để, an toàn, dành cho các vùng viêm lỗ chân lông khu vực vùng da cánh tay, da chân, da đùi”.
Donkihote Shop cũng ngang nhiên "hoá phép" mỹ phẩm thành "kem đặc viêm nang lông". Ảnh chụp từ màn hình trang web
Theo quảng cáo của Donkihote Shop, công dụng, hiệu quả của kem đặc trị viêm nang lông Nhật Bản Kobayashi “đặc trị các triệu chứng viêm da, viêm nang lông, lông cứng, lông mọc ngược trên da; Tái tạo vùng da bị tổn thương, vùng nang lông bị viêm; Làm mờ vết rạn da, vết sạm thâm, sần sùi và chai cứng; Làm mềm và hồi sinh làn da tại những vùng da thâm như khuỷu tay, đầu gối, gót chân”.
Với những quảng cáo như vậy lẽ ra người tiêu dùng phải thấy an tâm vì có thể được tiếp cận thương hiệu mỹ phẩm tốt. Tuy nhiên, sự thực không hẳn như vậy!
Bởi, theo Thông tư 06/2011/TT-BYT của Bộ Y tế quy định về quản lý mỹ phẩm, cùng với hướng dẫn của ASEAN về công bố tính năng của sản phẩm mỹ phẩm, những từ dùng cho quảng cáo như: đặc trị, điều trị, trị mụn, trị nám, chữa khỏi, làm lành mụn; giảm/kiểm soát sự sưng tấy phù nề; loại bỏ/giảm mỡ/giảm béo; diệt nấm; diệt virus; kích thích… không được chấp nhận dùng trong quảng cáo mỹ phẩm.
Theo quy định và hướng dẫn của Bộ Y tế, mỹ phẩm là một chất hoặc chế phẩm được sử dụng để tiếp xúc với những bộ phận bên ngoài cơ thể con người (da, hệ thống lông - tóc, móng, môi) hoặc răng và niêm mạc miệng với mục đích chính là để làm sạch, làm thơm, thay đổi diện mạo, hình thức, điều chỉnh mùi cơ thể, bảo vệ cơ thể hoặc giữ cơ thể trong điều kiện tốt. Mỹ phẩm không có tác dụng chữa bệnh hoặc thay thế thuốc chữa bệnh và không được phép kê đơn cho người bệnh.
Nội dung quảng cáo mỹ phẩm cũng phải tuân thủ theo đúng quy định tại Điều 4 Nghị định số 181/2013/NĐ-CP. Theo đó, tính năng, công dụng của sản phẩm phải phù hợp với bản chất của sản phẩm, phân loại sản phẩm và tính năng, công dụng đã được công bố theo quy định của pháp luật. Không được quảng cáo mỹ phẩm gây hiểu nhầm sản phẩm đó là thuốc.
Qua nội dung nêu trên, dư luận đặt nghi vấn, sản phẩm đang bán tại trang web https://donkivn.com/ của cơ sở Donkihote Shop có thực sự như nội dung quảng cáo hay không, hay cơ sở bán lẻ Donkihote Shop đang cố tình biến mỹ phẩm thành thuốc chữa bệnh, lừa dối người tiêu dùng và để trục lợi?
Theo tìm hiểu trên hệ thống quản lý hoạt động thương mại điện tử của Bộ Công Thương, Donkihote Shop là hộ kinh doanh có mã số đăng ký kinh doanh là 01U8015088. Và có địa chỉ trụ sở đăng ký hoạt động tại A38-NV16, Ô số 35 Khu đô thị mới 2 bên đường Lê Trọng Tấn, xã An Khánh, huyện Hoài Đức, TP. Hà Nội.
Quảng cáo gian dối có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Quy định của pháp luật liên quan đến sản xuất kinh doanh, công bố và ghi nhãn sản phẩm mỹ phẩm đều đã rất rõ. Đối với những từ ngữ mang ý nghĩa như: “chữa khỏi”, “trị”, “điều trị”, hay “xóa sẹo”, “trị mụn”, “làm lành mụn” sẽ không được phép dùng để đặt tên sản phẩm hoặc công dụng của sản phẩm mỹ phẩm.
Trường hợp nhà sản xuất, kinh doanh biết luật nhưng vẫn cố tình ghi nhãn sản phẩm mỹ phẩm không đầy đủ nội dung theo quy định sẽ bị xử phạt vi phạm hành từ 15.000.000 - 30.000.000 đồng (theo Điểm a, Khoản 1, Điều 53, Nghị định 176/2013/NĐ-CP). Mức phạt này cũng áp dụng đối với các nhãn ghi tính năng, công dụng sai với bản chất vốn có của sản phẩm. Cùng với xử phạt vi phạm hành chính, cơ sở vi phạm còn buộc tiêu hủy mỹ phẩm.
Đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động quảng cáo mỹ phẩm như: Quảng cáo gây hiểu lầm như thuốc chữa bệnh, thổi phồng công dụng không đúng theo quy định đều bị xử phạt vi phạm hành chính từ 10.000.000 - 20.000.000 đồng. Đồng thời, buộc cải chính thông tin và tháo gỡ hoặc xóa quảng cáo theo quy định tại Điều 69, Nghị định 158/2013/NĐ-CP.
Trường hợp đã bị xử phạt vi phạm hành chính nhưng vẫn tiếp tục quảng cáo gian dối, có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội quảng cáo gian dối theo Điều 197 Bộ Luật hình sự 2015, sửa đổi 2017 với các hình thức như: phạt tiền hoặc cải tạo không giam giữ tùy theo mức độ vi phạm.
Trước thực trạng quảng cáo “thổi phồng” công dụng sản phẩm tràn lan như hiện nay, để tránh gây hiểu lầm cũng như đảm bảo quyền lợi cho người tiêu dùng, thiết nghĩ cần phải có sự vào cuộc kịp thời của cơ quan chức năng, cơ quan quản lý để làm rõ, xử lý nghiêm các cơ sở sản xuất, kinh doanh sai phạm theo quy định của pháp luật.
Minh Đức