Mỗi mùa tựu trường, thị trường phòng trọ Hà Nội lại nóng lên bất thường, giá thuê liên tục leo thang khiến tân sinh viên và phụ huynh lao đao tìm chỗ ở. Cơn “sốt” quen thuộc này không chỉ xuất phát từ cung cầu, mà còn phản ánh những biến động đặc thù của thị trường cho thuê, nơi yếu tố thời điểm và tâm lý người thuê giữ vai trò chi phối.
Phòng trọ khan hiếm, giá leo thang từng ngày
Theo khảo sát của phóng viên, tại phường Dịch Vọng (quận Cầu Giấy), nơi tập trung nhiều trường đại học lớn, giá thuê phòng trọ diện tích 20 đến 25m2 có đầy đủ nội thất dao động từ 5 đến 5,5 triệu đồng mỗi tháng. Các căn chung cư mini trong khu vực này phổ biến ở mức 8 đến 9 triệu đồng.
Tại quận Hà Đông, nơi có nhiều trường đại học mới chuyển về, giá phòng trọ tương tự thấp hơn đôi chút, khoảng 4,5 đến 5 triệu đồng mỗi tháng, còn chung cư mini dao động 7 đến 9 triệu đồng.
Ở khu vực Bạch Mai, gần Đại học Bách khoa Hà Nội và Đại học Kinh tế Quốc dân, giá thuê phòng 25 đến 30m2 phổ biến trong khoảng 4,5 đến 5,2 triệu đồng, chung cư mini rơi vào khoảng 7 đến 8 triệu đồng. Tất cả các mức giá trên đều chưa bao gồm chi phí điện, nước và vệ sinh, khiến gánh nặng tài chính đối với sinh viên và phụ huynh thêm nặng nề.
Nhiều sinh viên vô cùng vất vả để kiếm được 1 phòng trọ ưng ý lại có giá cả hợp lý.
Nguyễn Thị Mai (quê Thanh Hóa), tân sinh viên Học viện Ngoại giao, cho biết: “Ngay khi biết lịch nhập học, em cùng bố lên Hà Nội tìm phòng. Giá thuê ở gần trường rất cao, trong khi phòng xa trung tâm hoặc nằm trong ngõ sâu thì rẻ hơn nhưng bất tiện đi lại. Nếu chậm cọc vài ngày là gần như không còn phòng, nên việc tìm nhà trọ vào thời điểm này thực sự căng thẳng”.
Sau nhiều lần tìm hiểu và mặc cả, Mai quyết định thuê một căn phòng khoảng 20m2 tại phường Dịch Vọng với giá 5 triệu đồng mỗi tháng. Để giảm bớt chi phí, cô buộc phải đăng bài tìm người ở ghép trên các hội nhóm sinh viên, chấp nhận những bất tiện trong sinh hoạt.
Tương tự, anh Trần Văn Lợi (quê Nam Định) chia sẻ, gia đình anh đã đi xem nhiều chỗ, môi giới ban đầu rao giá 3 đến 4 triệu đồng cho phòng 25m2, nhưng khi đến nơi thực tế lại báo 5 đến 6 triệu đồng, chưa kể các loại phí phát sinh. Cuối cùng, do kinh phí hạn hẹp, gia đình đành thuê một căn phòng ở cách trường gần 6km với giá 4 triệu đồng mỗi tháng.
Trên các diễn đàn cho thuê nhà trọ, không ít tài khoản phản ánh tình trạng “hét giá” bất chấp. Có những căn phòng chỉ rộng vài mét vuông, gần như không đủ chỗ đặt giường và bàn học, nhưng vẫn bị đẩy giá 1,5 triệu đồng một tháng. Nếu cộng thêm điện, nước, dịch vụ vệ sinh, phí gửi xe và internet, tổng chi phí thực tế người thuê phải trả lên tới 2 đến 2,5 triệu đồng.
Theo dữ liệu từ Batdongsan.com.vn, cuối tháng 7, lượng tìm kiếm liên quan đến thuê nhà riêng tại Hà Nội tăng 15% so với tháng trước, mức độ quan tâm tới phòng trọ, chung cư và nhà mặt phố cho thuê cũng tăng từ 4 đến 11%. Những con số này cho thấy nhu cầu thuê nhà ở đang ở ngưỡng rất cao, đặc biệt trước thềm năm học mới.
Anh Phạm Văn Minh, một môi giới bất động sản tại quận Cầu Giấy, nhận định nhiều chủ nhà thường bắt đầu tăng giá từ tháng 8, và đến đầu tháng 9 khi sinh viên nhập học rầm rộ thì mức tăng còn mạnh hơn. Những phòng có vị trí gần trường, đầy đủ nội thất luôn được phụ huynh ưu tiên, dẫn đến biến động giá liên tục. Theo anh Minh, sau tháng 10 khi nhu cầu dần ổn định, thị trường sẽ hạ nhiệt và người thuê có nhiều lựa chọn hơn.
Không chỉ lo về chi phí, phụ huynh và sinh viên còn băn khoăn vấn đề an toàn và phòng cháy chữa cháy. Ông Lê Đức Anh, chuyên gia bất động sản, cảnh báo: “Người thuê cần chú ý kiểm tra kỹ lối thoát hiểm, thiết bị phòng cháy chữa cháy, tránh thuê phòng gần cơ sở sản xuất hoặc kho chứa vật liệu dễ cháy nổ. Đồng thời, cần cảnh giác với nguy cơ gắn camera giấu kín trong phòng để đảm bảo an toàn và quyền riêng tư”.
Khi nhu cầu tăng, giá lập tức “bật dậy”
Hiện tượng giá thuê nhà trọ “nhảy múa” mỗi mùa nhập học không còn mới, nhưng năm nay mức tăng được nhiều phụ huynh nhận xét là “nóng” hơn. Nguyên nhân sâu xa xuất phát từ sự chênh lệch cung cầu mang tính thời điểm. Hà Nội đón hàng trăm nghìn sinh viên từ khắp nơi, trong khi số lượng phòng trọ đáp ứng đủ diện tích, tiện ích và an ninh lại có giới hạn.
Với các chủ nhà, việc tăng giá thuê thể hiện kỳ vọng tối đa hóa lợi nhuận khi nhu cầu đạt đỉnh. Do hợp đồng thường kéo dài một năm, nhiều người chọn “neo giá” cao ngay từ đầu để tránh thiệt thòi trong những tháng sau. Điều này tạo thành vòng xoáy buộc phụ huynh phải trả mức giá cao nếu muốn thuê gần trường.
Dưới góc nhìn thị trường, đây là biểu hiện rõ rệt của quy luật cung cầu mất cân đối trong ngắn hạn. Khi lượng sinh viên nhập học tăng đột biến, giá bị đẩy lên, hình thành những “sóng giá” cục bộ. Các chuyên gia dự báo hiện tượng này sẽ hạ nhiệt sau tháng 10 khi nhu cầu ổn định, nhưng với các gia đình phải thuê ngay từ đầu năm học, chi phí ban đầu vẫn là gánh nặng đáng kể.
Ngoài yếu tố mùa vụ, giá thuê còn bị tác động bởi mặt bằng giá bất động sản. Chi phí đất đai, xây dựng nhà trọ hay căn hộ mini đều tăng dần, kéo theo việc chủ nhà truyền chi phí sang người thuê.
Sự phát triển nhanh chóng của các khu đô thị mới cũng góp phần định hình thị trường. Nhiều nhà trọ được xây dựng theo tiêu chuẩn cao hơn, có thang máy, nội thất đầy đủ, và mức giá tất yếu cao hơn loại phòng trọ truyền thống.
Phòng trọ thế này tại khu vực Cầu Giấy được rao khoảng 5 triệu/tháng.
Đáng chú ý, dữ liệu từ Batdongsan.com.vn cho thấy xu hướng thuê nhà đang dịch chuyển. Người thuê sẵn sàng chấp nhận không gian ít nội thất hơn hoặc lựa chọn ở ghép để giảm chi phí. Đây là hình thức thích nghi mang tính kinh tế khi giá thuê vượt quá khả năng chi trả trung bình.
Khảo sát cho thấy mức chi phí mà sinh viên có thể chấp nhận dao động khoảng 2 đến 3 triệu đồng mỗi tháng. Vì vậy, việc ghép từ 2 đến 3 người trong một căn hộ có giá 5 đến 6 triệu đồng trở thành lựa chọn phổ biến.
Trong ngắn hạn, phụ huynh và sinh viên vẫn phải đối mặt với bài toán cân đối: hoặc trả cao để ở gần trường, hoặc chấp nhận đi xa hơn để giảm chi phí. Về dài hạn, thị trường cho thuê nhà trọ chỉ có thể ổn định khi nguồn cung được bổ sung bền vững, thay vì điều chỉnh theo tính mùa vụ.
Quang Anh