Hỗ trợ chi phí di dời và tiền thuê nhà không chỉ giúp giảm gánh nặng cho người dân phải rời khỏi các chung cư xuống cấp mà còn cho thấy Hải Phòng đang lựa chọn cách tiếp cận mới: dùng chính sách an sinh để thúc đẩy cải tạo đô thị, thay vì chỉ trông chờ vào các quyết định hành chính.
Hỗ trợ 5 triệu đồng chi phí di dời, hỗ trợ tiền thuê nhà tối đa 24 tháng là những nội dung đáng chú ý tại Nghị quyết số 18/2026/NQ-HĐND ngày 28/7/2026 của HĐND TP Hải Phòng. Chính sách mới không chỉ góp phần bảo đảm an toàn cho người dân đang sinh sống tại các chung cư xuống cấp mà còn được kỳ vọng tháo gỡ điểm nghẽn lớn nhất trong quá trình cải tạo, xây dựng lại các khu nhà cũ trên địa bàn.
Ảnh minh họa
Những khu chung cư được xây dựng cách đây hàng chục năm đang trở thành một trong những thách thức lớn đối với công tác quản lý đô thị. Sau thời gian dài sử dụng, nhiều công trình đã xuống cấp, hư hỏng kết cấu, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nhưng việc cải tạo, xây dựng lại vẫn diễn ra chậm. Nguyên nhân không chỉ nằm ở nguồn lực đầu tư mà còn xuất phát từ khó khăn trong công tác di dời cư dân.
Thực tế cho thấy, với nhiều hộ gia đình, việc rời khỏi nơi ở đã gắn bó nhiều năm đồng nghĩa phải phát sinh hàng loạt chi phí mới như vận chuyển tài sản, thuê nhà, ổn định cuộc sống, đưa đón con đi học và thay đổi sinh hoạt hằng ngày. Chính những áp lực này khiến không ít trường hợp dù hiểu rõ mức độ nguy hiểm của công trình vẫn chần chừ chưa đồng thuận di dời, làm ảnh hưởng đến tiến độ cải tạo.
|
|
Từ ngày 01/8/2026 Hải Phòng sẽ chính thức áp dụng hệ số điều chỉnh mức thu nhập là 1,16 để xét điều kiện mua thuê mua nhà ở xã hội Quy định mới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ một trong những nút thắt lớn nhất trong chính sách nhà ở xã hội giúp nhiều người lao động công nhân và cán bộ công chức có thêm cơ hội tiếp cận chỗ ở phù hợp với khả năng tài chính
|
Trong bối cảnh đó, HĐND TP Hải Phòng đã ban hành Nghị quyết số 18/2026/NQ-HĐND ngày 28/7/2026 quy định chính sách hỗ trợ di dời khẩn cấp đối với các hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng nhà tại các chung cư cũ nguy hiểm và hỗ trợ tiền thuê nhà tại các chung cư thuộc tài sản công trên địa bàn thành phố. Đây là chính sách an sinh có ý nghĩa trực tiếp đối với người dân, đồng thời tạo thêm cơ sở để các cơ quan chức năng đẩy nhanh việc di dời khỏi các công trình không còn bảo đảm an toàn.
Hỗ trợ để người dân yên tâm di dời
Theo nghị quyết, hộ gia đình, cá nhân thuộc diện phải di dời khẩn cấp được hỗ trợ một lần 5 triệu đồng để thực hiện việc di chuyển. Khoản kinh phí này nhằm bù đắp một phần chi phí phát sinh trong quá trình chuyển chỗ ở, từ thuê phương tiện vận chuyển đến lắp đặt lại các thiết bị thiết yếu.
Đối với các hộ không còn nơi ở khác trên địa bàn, nơi có nhà phải di dời và tự bố trí chỗ ở, thành phố hỗ trợ 3 triệu đồng mỗi tháng trong thời gian tối đa 24 tháng. Đây được xem là khoảng thời gian đủ dài để người dân ổn định cuộc sống trong lúc chờ hoàn thành dự án cải tạo hoặc được bố trí nơi ở theo quy định.
Bên cạnh đó, nghị quyết cũng quy định chính sách hỗ trợ tiền thuê nhà đối với người đang thuê nhà tại các chung cư thuộc tài sản công. Các nhóm đối tượng chính sách như người có công với cách mạng, hộ nghèo, hộ cận nghèo và đối tượng bảo trợ xã hội được hưởng mức hỗ trợ theo quy định hiện hành. Việc ưu tiên các nhóm yếu thế cho thấy mục tiêu của chính sách không chỉ là thúc đẩy tiến độ cải tạo chung cư cũ mà còn bảo đảm an sinh xã hội trong quá trình thực hiện.
Xét về giá trị, mức hỗ trợ không phải quá lớn nếu so với chi phí thuê nhà tại nhiều khu vực nội thành. Tuy nhiên, ý nghĩa quan trọng của nghị quyết nằm ở việc thành phố chính thức thiết lập cơ chế hỗ trợ thống nhất, tạo căn cứ pháp lý để triển khai công tác di dời. Thay vì để người dân tự xoay xở toàn bộ chi phí, chính quyền đã chia sẻ một phần gánh nặng tài chính, qua đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc thực hiện các quyết định di dời khẩn cấp.
Đây cũng là cách tiếp cận được nhiều địa phương áp dụng trong quá trình cải tạo chung cư cũ, bởi chỉ khi người dân nhìn thấy quyền lợi được bảo đảm, sự đồng thuận mới được nâng lên và tiến độ giải phóng mặt bằng mới có thể được cải thiện.
Chính sách chỉ hiệu quả khi dự án không chậm tiến độ
Dù vậy, hỗ trợ tài chính chỉ là một mắt xích trong toàn bộ quá trình cải tạo chung cư cũ. Điều người dân quan tâm nhiều hơn vẫn là bao giờ được trở về nơi ở mới và chất lượng công trình sau cải tạo có đáp ứng kỳ vọng hay không.
Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy không ít dự án cải tạo chung cư cũ từng rơi vào tình trạng kéo dài nhiều năm vì vướng thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng hoặc năng lực của chủ đầu tư. Khi thời gian tạm cư vượt quá dự kiến, khoản hỗ trợ thuê nhà dù được chi trả cũng khó bù đắp hết chi phí phát sinh do giá thuê nhà, chi phí sinh hoạt và các khoản chi tiêu khác đều có xu hướng tăng theo thời gian.
Bởi vậy, hiệu quả của Nghị quyết số 18/2026/NQ-HĐND không chỉ phụ thuộc vào việc chi trả hỗ trợ đúng đối tượng, đúng thời điểm mà còn gắn chặt với tiến độ triển khai các dự án cải tạo. Nếu các công trình hoàn thành đúng kế hoạch, người dân sẽ sớm được quay trở lại nơi ở mới, còn chính quyền cũng đạt mục tiêu chỉnh trang đô thị và loại bỏ các công trình nguy hiểm. Ngược lại, nếu dự án kéo dài, chính sách hỗ trợ sẽ chịu áp lực lớn cả về ngân sách lẫn hiệu quả thực tế.
Ở góc độ quản lý, nghị quyết còn phát đi thông điệp về việc đặt yếu tố an toàn của người dân lên hàng đầu. Những tòa nhà đã được xác định không còn bảo đảm chất lượng không thể tiếp tục là nơi cư trú lâu dài. Việc hỗ trợ di dời vì vậy không chỉ là chính sách an sinh mà còn là giải pháp phòng ngừa rủi ro, hạn chế nguy cơ xảy ra các sự cố có thể gây thiệt hại về người và tài sản.
Trong bối cảnh nhiều đô thị lớn đang đối mặt với áp lực cải tạo hàng loạt khu chung cư cũ, chính sách mới của Hải Phòng có thể trở thành một kinh nghiệm đáng tham khảo. Tuy nhiên, thành công cuối cùng sẽ không được đo bằng số tiền hỗ trợ đã chi, mà bằng số lượng công trình nguy hiểm được thay thế, số hộ dân được ổn định cuộc sống trong những khu nhà mới và tốc độ cải thiện diện mạo đô thị.
Chỉ khi chính sách hỗ trợ đi cùng tiến độ thực hiện và sự minh bạch trong toàn bộ quá trình cải tạo, mục tiêu bảo đảm an toàn cho người dân và phát triển đô thị bền vững mới thực sự đạt được.
Đình Sáng