Trong phiên thảo luận tại Nghị trường của Quốc hội chiều thứ Hai ngày 24/6 liên quan về Luật Thuế giá trị gia tăng (sửa đổi), đại biểu Quốc hội thông tin, rằng “trung bình có khoảng 4-5 triệu đơn hàng một ngày và mỗi đơn hàng chỉ có từ 100.000 đến 300.000 đồng”.
Các đại biểu cho rằng, nếu tính ra thì đây là một số lượng rất lớn, với 4-5 triệu đơn một ngày, tính ra trung bình mỗi ngày có khoảng từ 45 triệu đến 63 triệu USD. Như vậy, một tháng có đến 1,3 - 1,9 tỷ USD giá trị đơn hàng nhập khẩu vào Việt Nam không phải chịu thuế, đây là con số không hề nhỏ.
Thảo luận tại Nghị trường về Luật Thuế giá tri gia tăng (sửa đổi), đại biểu Phạm Văn Hoà (đoàn Đồng Tháp), cho biết về đối tượng chịu thuế, liệt kê như dự thảo gồm 26 mục là rất cụ thể và rất dễ thực hiện. Tuy nhiên trong đó bổ sung quy định một số trường hợp hàng hóa nhập khẩu không phải chịu thuế, đề nghị cân nhắc vì hiện nay theo báo cáo của cửa khẩu hằng ngày có từ 4 đến 5 triệu đơn hàng qua biên giới nước ta được miễn thuế do giá trị của mỗi hàng hóa có giá trị nhỏ, nếu tính thuế những gói hàng này không là bao nhiêu tiền, phải tốn nhân sự quản lý thu, chậm trễ thời gian.
Song theo đại biểu Hoa, hiện nay nhiều nước trên thế giới đã bỏ quy định miễn thuế hàng hóa nhập khẩu có giá trị nhỏ và để tạo bình đẳng hàng hóa xuất khẩu trong nước với hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài về có giá trị nhỏ.
Đại biểu đoàn Đồng Tháp đề nghị "Ban soạn thảo có cân nhắc để làm sao cho phù hợp thực tế và những đối tượng chịu thuế chấp nhận được".
Liên quan về nội dung này, đại biểu Phạm Đức Ấn (đoàn Hà Nội) đề cập đến quy định về định mức miễn thuế nhập khẩu theo pháp luật về thuế nhập khẩu cũng là đối tượng được miễn thuế giá trị gia tăng.
Theo ông Ấn, trung bình có khoảng 4-5 triệu đơn hàng một ngày và mỗi đơn hàng chỉ có từ 100.000 đến 300.000 đồng nhưng tính ra là một số lượng rất lớn, 45 triệu đến 63 triệu USD trung bình một ngày. Một tháng có đến 1,3-1,9 tỷ USD thì đó là con số không nhỏ.
"Nếu miễn thuế nhập khẩu và VAT, chỉ nên miễn trong trường hợp hàng hóa giá trị nhỏ được mang theo người khi nhập cảnh qua cửa khẩu", ông Ấn đề xuất.
Liên quan đến việc miễn thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh có giá trị từ 1 triệu đồng trở xuống hiện đang được thực hiện theo Quyết định số 78/2010, đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy (đoàn Tây Ninh) đề nghị nghiên cứu bỏ nội dung này.
Nữ đại biểu này nêu lý do, thứ nhất với sự bùng nổ của thương mại điện tử xuyên biên giới, xu hướng chung của các quốc gia cho thấy lượng giao dịch hàng hóa có giá trị nhỏ xuyên biên giới đã tăng gấp nhiều lần trong thời gian qua.
Theo số liệu của Tổng Công ty cổ phần Bưu chính viễn thông, tại thời điểm tháng 3/2023 đã có trung bình từ 4-5 triệu đơn hàng một ngày được vận chuyển từ Trung Quốc về Việt Nam với giá trị mỗi đơn hàng chia nhỏ từ 100.000-300.000 đồng.
"Mỗi tháng có khoảng 1,3-1,9 tỉ USD giá trị hàng hóa được luân chuyển qua các sàn Shopee, Lazada, Tiki, Tiktok… Do đó, với quy định như dự thảo thì ngân sách nhà nước sẽ thất thu một khoản thu khá lớn, hơn nữa, tạo điều kiện cho hàng giá rẻ tràn vào thị trường Việt Nam", bà Thuý nói.
Thứ hai, quy định này cũng sẽ không đảm bảo sự công bằng giữa hàng hóa trong nước với hàng hóa nhập khẩu. Bởi lẽ, hàng hóa trong nước khi sản xuất ra về nguyên tắc vẫn bị điều tiết bởi thuế giá trị gia tăng, trong khi hàng hóa nhập khẩu lại không chịu loại thuế này trong giá bán.
Thứ ba, quy định này cũng không phù hợp với xu hướng của thế giới. Hiện nhiều nước đã bỏ quy định miễn thuế giá trị gia tăng đối với hàng nhập khẩu có giá trị nhỏ để bảo vệ nguồn thu và tạo môi trường kinh doanh bình đẳng giữa hàng hóa sản xuất trong nước và hàng xuất khẩu.
Trong phần giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu nêu, liên quan đến thuế giá trị gia tăng với hàng hoá nhập khẩu giá trị nhỏ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết nội dung này hiện nay được thực hiện theo Quyết định số 78/2010 trên cơ sở thực hiện thoả thuận quốc tế. Tuy nhiên, hiện nay, nhiều quốc gia đã bỏ quy định này.
Điển hình như EU đã bỏ quy định miễn thuế giá trị gia tăng với lô hàng từ 22 Euro trở xuống; Anh bỏ quy định miễn thuế giá trị gia tăng với hàng hoá nhập khẩu có giá trị 135 bảng Anh trở xuống; Thái Lan thực hiện thu thuế giá trị gia tăng 7% đối với tất cả hàng hoá nhập khẩu...
Còn ở dự thảo luật này, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết sẽ xem xét, xây dựng mức thuế VAT với hàng hóa giá trị nhỏ phù hợp.
Thái Đạt