Mức lãi suất duy trì ổn định cùng với đà tăng trưởng tín dụng cải thiện, dự kiến vượt kế hoạch cả năm, đang tạo động lực tích cực cho lợi nhuận của ngành ngân hàng. Tuy nhiên, sự phân hóa giữa các nhóm ngân hàng vẫn diễn ra rõ rệt.
Lộ diện những ngân hàng công bố lợi nhuận cao đột biến
Theo kết quả điều tra xu hướng kinh doanh quý IV năm 2025 của các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài do Ngân hàng Nhà nước thực hiện, các tổ chức tín dụng đánh giá tình hình kinh doanh tổng thể và lợi nhuận trước thuế của hệ thống ngân hàng tích cực trong quý cuối năm.
Báo cáo quý III năm 2025 trở thành tâm điểm chú ý của thị trường tài chính khi lợi nhuận các ngân hàng được dự báo tiếp tục đi lên sau nửa đầu năm. Mở màn mùa báo cáo tài chính quý III năm 2025, VPBank công bố kết quả kinh doanh với những con số ấn tượng khi lợi nhuận trước thuế đạt 9.200 tỷ đồng, tăng 77% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong 15 quý gần đây, cho thấy sự phục hồi mạnh mẽ của ngân hàng sau giai đoạn tín dụng chững lại trong nửa đầu năm.
Tính chung 9 tháng đầu năm, lợi nhuận trước thuế hợp nhất của VPBank đạt hơn 20.396 tỷ đồng, tăng 47,1% so với cùng kỳ năm 2024. Với kết quả này, ngân hàng đã vượt mức lợi nhuận của cả năm trước chỉ sau 3 quý, đưa VPBank trở thành một trong những ngân hàng tư nhân có tốc độ tăng trưởng lợi nhuận nhanh nhất hệ thống.
Cũng gây ấn tượng mạnh về lợi nhuận 9 tháng đầu năm là Nam A Bank với mức tăng trưởng đột phá khi lợi nhuận trước thuế quý III đạt hơn 3.800 tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ.
Ở khối ngân hàng quốc doanh, dù chưa công bố con số lợi nhuận, lãnh đạo Agribank cho biết đến ngày 30 tháng 9 tổng nguồn vốn đạt hơn 2,2 triệu tỷ đồng, tăng 10,7% so với đầu năm và hoàn thành gần 96% kế hoạch tăng trưởng. Agribank hiện đứng đầu hệ thống về thị phần tiền gửi dân cư với quy mô hơn 1,7 triệu tỷ đồng từ gần 18 triệu khách hàng.
Theo các chuyên gia, tín dụng tăng, thu nhập lãi thuần tích cực so với cùng kỳ và chi phí dự phòng giảm là nguyên nhân chính hỗ trợ lợi nhuận của ngân hàng. Các nguồn thu khác như ngoại hối và hoạt động dịch vụ cũng tăng trưởng, đóng góp tích cực vào lợi nhuận. Bên cạnh đó, việc luật hóa Nghị quyết 42 năm 2017 tạo điều kiện thuận lợi cho ngân hàng trong đẩy mạnh xử lý, thu hồi nợ xấu và giảm dự phòng, tác động trực tiếp đến lợi nhuận.
Nhận định này cũng được thể hiện rõ tại báo cáo tài chính quý III của VPBank khi dư nợ tín dụng hợp nhất đạt gần 912.000 tỷ đồng, tăng 28,4%, cao hơn gấp đôi mức tăng trưởng trung bình của toàn ngành.
Đại diện VPBank cho biết thời gian qua ngân hàng đẩy mạnh chiến lược cho vay theo vùng, theo ngành và lĩnh vực ưu tiên, theo định hướng của Nghị quyết 68 về phát triển khu vực kinh tế tư nhân. Nhờ đó, tín dụng dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng 29,1%, trong khi cho vay mua nhà tăng 27,7% nhờ các gói ưu đãi hỗ trợ người dân an cư.
Trong khi đó, Nam A Bank cũng ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ cả tiền gửi và dư nợ tín dụng, lần lượt tăng 20% và 17,8%. Để đạt được kết quả này, Phó tổng giám đốc Võ Hoàng Hải chia sẻ ngân hàng chủ động đẩy mạnh tín dụng vào các lĩnh vực ưu tiên, qua đó lan tỏa dòng vốn hiệu quả vào khu vực kinh tế thực. Ngân hàng cũng linh hoạt khai thác cơ hội từ thị trường thứ cấp, đặc biệt là thị trường liên ngân hàng và các công cụ đầu tư an toàn như trái phiếu chính phủ, giấy tờ có giá và trái phiếu của các tổ chức tín dụng khác.
Chiến lược này không chỉ giúp Nam A Bank đa dạng hóa nguồn thu mà còn nâng cao hiệu suất sử dụng vốn và giảm sự phụ thuộc vào thu nhập từ lãi thuần. Tăng trưởng của ngân hàng trong 9 tháng đầu năm cũng đến từ sự cải thiện đồng đều cả huy động vốn và phân bổ tài sản. Tiền gửi từ tổ chức kinh tế và dân cư tăng hơn 35.000 tỷ đồng, tương đương hơn 20% so với đầu năm.
Mức lãi suất duy trì ổn định cùng với đà tăng trưởng tín dụng cải thiện, dự kiến vượt kế hoạch cả năm, đang tạo động lực tích cực cho lợi nhuận của ngành ngân hàng.
Ngành ngân hàng hiện rõ sự phân hóa mạnh
Kết quả từ cuộc điều tra xu hướng kinh doanh của các tổ chức tín dụng quý IV năm 2025 vừa được Vụ Dự báo, Thống kê – Ổn định tiền tệ và tài chính thuộc Ngân hàng Nhà nước công bố cho thấy các tổ chức tín dụng nhận định nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng, bao gồm nhu cầu gửi tiền, sử dụng dịch vụ thanh toán, thẻ và vay vốn, của khách hàng tiếp tục cải thiện trong quý III năm 2025. Trong đó, nhu cầu vay vốn và tiền gửi được đánh giá cải thiện ở mức cao hơn so với quý trước và cao hơn nhu cầu sử dụng dịch vụ thanh toán và thẻ trong cùng kỳ.
Nhu cầu vay vốn của nhóm khách hàng doanh nghiệp trong quý III năm 2025 được nhận định cải thiện hơn nhu cầu vay vốn của nhóm khách hàng cá nhân và các tổ chức tín dụng khác. Trong quý IV năm 2025 và cả năm 2025, các tổ chức tín dụng kỳ vọng nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng của khách hàng sẽ tiếp tục cải thiện so với quý III và năm trước, trong đó nhu cầu vay vốn tiếp tục được kỳ vọng cải thiện nhiều hơn nhu cầu gửi tiền và thanh toán.
Tình hình kinh doanh tổng thể và lợi nhuận trước thuế của hệ thống ngân hàng trong quý III năm 2025 được các tổ chức tín dụng nhận định có sự cải thiện so với quý trước nhưng thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng. Các tổ chức tín dụng dự báo xu hướng cải thiện sẽ tiếp tục diễn ra trong quý cuối của năm 2025.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia và công ty phân tích thị trường, đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng, bức tranh ngành ngân hàng lại hiện ra với sự phân hóa rõ rệt. Nhóm ngân hàng lớn, vốn rẻ và gắn với đầu tư công đang bứt phá mạnh mẽ, trong khi các ngân hàng nhỏ và khối ngoại phải đối mặt với áp lực chi phí huy động cao, biên lãi thu hẹp và chi phí dự phòng tăng.
Công ty chứng khoán MBS dự báo lợi nhuận sau thuế quý III năm 2025 của các ngân hàng niêm yết tăng khoảng 21,5% so với cùng kỳ, cải thiện so với mức 18,7% của quý II. Những ngân hàng được dự báo có mức tăng mạnh nhờ tín dụng cao gồm HDBank, Techcombank, BIDV, VPBank, LPBank và VietinBank.
Tuy nhiên, không phải ngân hàng nào cũng thuận lợi. OCB dự kiến biên lãi ròng giảm xuống 2,9% trong khi lợi nhuận tăng 35% chủ yếu nhờ nền thấp của năm trước. ACB chịu áp lực khi chi phí dự phòng tăng hơn 60%, khiến lợi nhuận quý III chỉ tăng 14% so với cùng kỳ nhưng giảm gần 10% so với quý trước.
Theo các chuyên gia phân tích SSI, một số ngân hàng như VPBank, HDBank, VietinBank, OCB và MSB được kỳ vọng duy trì mức tăng trưởng ấn tượng nhờ tín dụng cải thiện từ nền so sánh thấp cùng kỳ năm trước. Trong đó, HDBank được dự báo tăng trưởng tín dụng mạnh sẽ là động lực chính cho thu nhập lãi thuần, bù đắp phần lớn tác động từ chi phí dự phòng tăng so với cùng kỳ. Kết quả là lợi nhuận trước thuế quý này ước đạt 5.200 tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ và 11% so với quý trước.
Công ty chứng khoán SSI dự báo Sacombank tiếp tục có mức tăng trưởng lợi nhuận quý III cao nhất, ước đạt 5.800 tỷ đồng, tăng 111% so với cùng kỳ và 59% so với quý trước, dù chi phí tín dụng tăng đáng kể. Một số ngân hàng khác như OCB, VPBank, VietinBank, BIDV và MSB được dự báo lợi nhuận trước thuế quý III tăng trên 30% so với cùng kỳ.
Bình Minh