Nguy hại khôn lường khi dùng thuốc tăng cường trí nhớ

Hiện nay các loại thuốc bổ não nhằm mục đích tăng cường trí nhớ đang là sản phẩm được rất nhiều người săn lùng. Có cầu ắt có cung, mặt hàng này đang được rao bán tràn lan trên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và bị thổi phồng công dụng như “thần được”.

Bán tràn lan trên thị trường

Hiện có rất nhiều loại thuốc bổ não được người bán thổi phồng công dụng, một trong những loại hot nhất hiện nay là Modafinil.

Loại thuốc này thường được bán trên mạng xã hội hoặc các sàn thương mại điện tử, được quảng cáo có công dụng là “thuốc thông minh”, “hack não siêu ghi nhớ", "tập trung siêu cao độ", "giúp não chạy hết 100 lần công suất"... Loại thuốc này đã được nhiều học sinh, sinh viên "rỉ tai" nhau mua nhằm mục đích giúp tỉnh táo, tập trung trong giai đoạn ôn tập thi cử.

Bạn Nguyễn Dương Hòa (sinh viên năm thứ 2 Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội) cho biết: “Cứ đến mỗi lần thi học phần em lại mua thuốc này để uống, em còn nhớ cứ sau khi uống thấy trong người tỉnh táo hơn và không cảm thấy buồn ngủ. Em mạnh dạn thuyết trình, trong khi bản tính mình khá ngại khi đứng trước đám đông. Ban đầu em được một bạn trong lớp nói có loại thuốc hỗ trợ việc học rất tốt, em thử mua và uống thấy như vậy. Giờ cảm giác cứ mỗi lần đến mùa thi là em không thể thiếu được”.

Hay như trường hợp của chị Lê Thu Hằng – một phụ huynh học sinh trên địa bàn Hà Nội. Chị Hằng kể, cách đây 2 năm con trai lớn thi vào cấp 3, chị rất lo lắng vì con không tập trung nhiều vào việc học. Sau khi được một người bạn tư vấn chị đã quyết định mua thuốc Modafinil cho con uống.

“Thực sự khi cháu uống 1 tuần cháu rất hưng phấn trong việc học, rất chịu khó học mà không hề kêu buồn ngủ. Tuy nhiên sau kỳ thi tôi cảm giác cháu như một con người khác vậy, tính tình cũng thay đổi. Lo lắng sợ có biến chứng nên đã không cho cháu dùng nữa”- Chị Hằng kể lại.

Để mục sở thị việc mua bán tràn lan loại "thần dược" này, chúng tôi có lên mạng xã hội tìm kiếm. Quả thực loại thuốc này được bán khắp trên các trang mạng xã hội, thậm chí còn bán tại các sàn thương mại điện tử. Những người bán thuốc này không quên quảng cáo, tâng bốc lên như thể một loại "thần dược" đối với trí não.

Như tài khoản “thuocviet”, tại đây rao bán khá nhiều thuốc Modafinil với mức giá 70.00 đồng/viên 200mg. Người bán hàng cho biết: “Đây là một loại thuốc cực tốt cho những người cần tập trung học tập và làm việc. Khi uống thuốc này vào sẽ có cảm giác hưng phấn, không còn buồn ngủ về ban ngày nữa. Tác dụng phụ cũng không có. Nếu cần mua số lượng lớn bên em cũng cung cấp, khi được hỏi đơn vị sản xuất, hay đơn vị phân phối thì người này không nói gì”.

Không chỉ trên mạng xã hội mà trên các sàn thương mại điện tử cũng được rao bán khá nhiều. Đơn cử như Shopee cũng rao bán đủ loại, cụ thể là loại Módạfinil Modalert 200mg có giá chỉ với 32.999 đồng (mua 3- 9 sản phẩm), 30 nghìn đồng (mua trên 10 sản phẩm).

Thông tin về sản phẩm này cũng khá sơ sài. Như tên tổ chức chịu trách nhiệm, thành phần, địa chỉ tổ chức phân phối thì chỉ ghi là đang cập nhật. Hạn sử dụng của sản phầm là 16-10- 2024. Đặc biệt hơn về tác dụng phụ và hướng dẫn sử dụng cũng chỉ chia sẻ vài dòng rất đơn giản.

Tương tự trên sàn thương mại điện tử Lazada cũng rao bán sản phẩm Modafinil 200mg. Tuy nhiên những thông tin về sản phẩm là hoàn toàn không có.

Anh Nguyễn Toàn Thắng (Gia Lâm, Hà Nội) chia sẻ: “Theo tôi tìm hiểu loại thuốc Modafinil được bán theo đơn của bác sĩ. Tuy nhiên trên mạng xã hội, thậm chí trên các sàn thương mại điện tử đều bán rất công khai, thậm chí những thông tin về sản phẩm cũng rất sơ sài. Nếu như người tiêu dùng cứ tự mua về sử dụng chắc chắn sẽ có biến chứng, có hậu quả”.

Tác dụng phụ nguy hiểm

Qua tìm hiểu của phóng viên, đa số những người dùng Modafinil đều nhận thấy mạnh hơn cà phê và các chất caffeine rất nhiều. Sau khi uống đều tăng cường sự tập trung, không buồn ngủ. Tuy nhiên, Modafinil chỉ có tác dụng tăng sự tập trung trong công việc nhưng không khiến người dùng thông minh như quảng cáo.

Bạn Dương Hòa cho hay: “Thực sự là khi uống vào sẽ có cảm giác tỉnh táo hơn, tập trung vào việc học hơn. Thế nhưng những sau khi hết tác dụng em lại có cảm giác đâu đầu và rất mệt mỏi”.

Theo dược sĩ Nguyễn Trang (phường Đồng Mai, Hà Đông, Hà Nội) cho biết, Modafinil là thuốc kê đơn, tuy nhiên việc mua bán loại thuốc này hiện vẫn chủ yếu trên mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử. Vì vậy, việc trao đổi, lưu trữ và sử dụng sẽ không thể đảm bảo chất lượng của thuốc được cung cấp. Người sử dụng không được tư vấn, hướng dẫn bởi bác sĩ, dược sĩ, các nhân viên chuyên môn ngành y tế có thể gặp nhiều nguy cơ rủi ro khi dùng thuốc.

“Việc bán trên mạng xã hội hoặc sàn thương mại điện tử, người bán thường “hô biến” tên gọi loại thuốc này là “thuốc thông minh”, “thuốc hack não siêu ghi nhớ”, tập trung siêu cao độ”…nhằm mục đích bán được hàng. Tuy nhiên, tất cả tên gọi này đều sai lệch với tác dụng của thuốc. Đây là thuốc nhóm thúc đẩy sự tỉnh thức dùng điều trị cho những người bị ngủ quá mức trong thời gian thức - ngủ rũ và bị rối loạn giấc ngủ" – Dược sĩ Trang chia sẻ.

Theo như dược sĩ, khi sử dụng Modafinil, người dùng sẽ tỉnh táo và ít ngủ hơn, có thời gian học tập và làm việc. Tuy nhiên không thay đổi được tình trạng mệt mỏi cần nghi ngơi của cơ thể. Cơ chế hoạt động của thuốc là ảnh hưởng các chất dẫn truyền thần kinh dopamin ngoại bào, tăng sự sảng khoái.

Chỉ cần dùng liều là 1 viên 200mg vào buổi sáng, người uống sẽ cảm thấy tác dụng. Tuy nhiên qua 10 tiếng, thuốc có thể hết tác dụng và làm người dùng mệt mỏi, Có nhiều trường hợp sẽ cảm thấy bồn chồn, khó ngủ.

"Liều dùng trung bình cho tỉnh táo vào ca làm việc của Modafinil là 200 mg (viên)/lần/buổi sáng. Những người bắt đầu sử dụng thuốc phải dùng liều nhỏ hơn là 100 mg (viên)/lần/buổi sáng. Tăng liều không tăng tác động gây tỉnh thức mà tăng các tác dụng phụ nguy hiểm" - DS Trang chia sẻ.

Các chuyên gia cho rằng, để tập trung học tập học sinh, sinh viên phải rèn luyện trong thời gian dài, không cần sử dụng đến các thuốc nhóm kích thích có kiểm soát.

Quang Anh