Nhà ở xã hội lập kỷ lục giá mới, người thu nhập thấp bao giờ có nhà?

Dự án nhà ở xã hội tại đường Tố Hữu (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội) được phê duyệt giá bán gần 20 triệu đồng/m2 và một trong những dự án NƠXH trên địa bàn Thủ đô có giá bán cao nhất từ trước đến nay. Nhiều chuyên gia cũng như ý kiến người dân cho rằng đây là mức giá bán mà người thu nhập thấp khó tiếp cận.

Xác lập kỷ lục giá nhà ở xã hội

Sở Xây dựng Hà Nội mới đây đã công bố thông tin dự án và thời gian tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua nhà ở xã hội đợt một dự án nhà ở xã hội tại ô đất HH-02A thuộc dự án nhóm nhà ở Đông Nam đường Tố Hữu, phường Trung Văn (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội).

Theo công bố, dự án này có diện tích hơn 2.726 m2, quy mô dân số 560 người. Chủ đầu tư là Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng NHS với tổng mức đầu tư hơn 570 tỷ đồng. Dự án là một khối chung cư cao 32 tầng và 2 tầng hầm, tổng số căn hộ là 275 căn, trong đó có 225 căn nhà ở xã hội và 50 căn để kinh doanh thương mại.

Tại đợt đầu tiên tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua, chủ đầu tư nhận hồ sơ cho 157 căn nhà ở xã hội để bán và 68 căn nhà ở xã hội để cho thuê. Diện tích các căn hộ từ 69,9-76,8 m2.

Theo thông báo, giá bán là hơn 19,5 triệu đồng/m2 (đã gồm VAT) và phí bảo trì 371.869 đồng/m2, còn giá thuê căn hộ khoảng 99.000 đồng/m2/tháng. Như vậy, với mức giá bán này, để có thể sở hữu căn hộ chung cư có diện tích nhỏ nhất là 69,9 m2, người dân phải bỏ ra số tiền khoảng 1,4 tỷ đồng. Với diện tích lớn nhất là 76,8 m2, số tiền phải bỏ ra gần 1,5 tỷ đồng/căn hộ.

Đây là mức giá bán dự án nhà ở xã hội lần đầu cao nhất từ trước đến nay tại Hà Nội. Trước đây, mức giá được phê duyệt thường dao động 13-17 triệu đồng/m2.

Thời gian tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua đợt 1 bắt đầu từ ngày 28/3 đến ngày 11/5. Thời gian ký hợp đồng mua, thuê mua căn hộ dự kiến vào quý II và III. Thời điểm dự kiến bàn giao căn hộ vào quý I/2025.

Sở Xây dựng Hà Nội lưu ý các hộ gia đình, cá nhân được đăng ký mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội tại dự án này là các đối tượng theo quy định tại điều 49, 50, 51 của Luật Nhà ở 2014 và đủ điều kiện được mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật hiện hành về nhà ở.

Hiện, Hà Nội đang là địa phương có nhiều dự án nhà ở xã hội đã và đang xây dựng tại các quận Hoàng Mai, Hà Đông, Nam Từ Liêm, Đông Anh... với mức giá bán khoảng 13-17 triệu đồng/m2. Đơn cử như dự án nhà ở xã hội CT3-CT4 Kim Chung (Đông Anh, Hà Nội) có giá bán từ 13 triệu đồng/m2; Nhà ở xã hội IEC Thanh Trì có giá bán 15,8 triệu đồng/m2; Ecohome tại Bắc Cổ Nhuế, Nam Từ Liêm có giá bán 16,5 triệu đồng/m2; Nhà ở xã hội Lucky House, Hà Đông giá bán khoảng 13,9 triệu đồng/m2...

Người thu nhập thấp có sở hữu được nhà ở?

Trước thông tin mức giá được phê duyệt xác lập kỷ lục mới, nhiều người dân tỏ ra khá bức xúc. Các ý kiến cho rằng, mức giá gần 20 triệu đồng/m2 đối với dự án nhà ở xã hội là quá cao so với thu nhập của người dân. Bởi nếu phải trả 1,5 tỉ đồng để sở hữu một căn nhà ở xã hội hơn 70m2, đồng nghĩa với việc người mua phải vay khoảng 1 tỉ đồng với lãi suất 10%/năm, trong 20 năm.

Tức là hàng năm họ phải trả cả gốc lẫn lãi cao nhất 150 triệu đồng cho năm đầu tiên, bình quân hơn 12 triệu đồng mỗi tháng. Và số tiền này là nằm ngoài khả năng chi trả của đại bộ phận người có thu nhập thấp.

Được hỏi quan điểm về mức giá mới này, anh Quang Phương (Hà Đông, Hà Nội) cho biết: "Nhà ở xã hội là dành cho người lao động có thu nhập thấp chưa có nhà để ở. Thế nên, để họ có điều kiện tiếp cận được thì giá bán phải thấp. Mà giá bán thấp thì diện tích cần phải nhỏ. Ở đây, để sở hữu căn nhỏ nhất (diện tích 69,9 m2) của dự án, người mua cần bỏ ra khoảng 1,39 tỷ đồng và 1,52 tỷ đồng cho căn lớn nhất (diện tích 76,8 m2) thì tôi thấy đây không còn đúng tính chất là nhà ở xã hội nữa rồi".

Nhìn nhận sâu hơn vấn đề, chị Linh Nguyễn - một kế toán thuế đặt câu hỏi: "Thu nhập thấp là ở mức bao nhiêu? Nếu mua nhà trả góp của dự án nhà ở xã hội này thì người mua phải trả trung bình 10-12 triệu đồng một tháng. Điều đó đồng nghĩa với việc mỗi tháng họ phải có thu nhập 20 triệu đồng thì mới đủ điều kiện trang trải cuộc sống và trả nợ mua nhà. Trong khi đó, hồ sơ mua lại có điều khoản người không phải nộp thuế thu nhập cá nhân mới được mua. Như vậy, phải chăng quy định và điều kiện đang mâu thuẫn với nhau? Đối tượng mua được những căn nhà của dự án có thật sự là những người thu nhập thấp?".

Những thắc mắc của người dân không hẳn không có cơ sở, bởi mức giá bán và thu nhập của người thu nhập thấp thực sự quá lớn. Cùng với đó, khi có thông tin nhận hồ sơ đối với người mua nhà tại dự án, nhiều người thu nhập thấp đã tìm hiểu, nhưng nhiều vấn đề, thực tế tại đấy khiến họ càng tỏ ra bức xúc.

Theo đó, hiện nay xuất hiện tình trạng "cò mồi" ngang nhiên chào bán các căn hộ nhà ở xã hội NHS Trung Văn trên mạng xã hội từ nhiều tháng qua. Theo đó, khách mua nhiều suất ngoại giao căn đẹp, hướng đẹp với mức tiền chênh từ 250-300 triệu đồng/căn tùy từng vị trí. 

Liên hệ tới số điện thoại đăng tải theo thông tin rao bán căn hộ nhà ở xã hội NHS Trung Văn trên mạng xã hội, người dân nhận được tư vấn của "cò mồi", hiện tại dự án đã có rất nhiều khách đặt cọc, ký giữ chỗ ưu tiên, số lượng đã lên đến hàng nghìn khách. Khách hàng mua qua sàn sẽ phải trả thêm giá chênh là 350 triệu đồng mỗi căn. 

"Diện tích các căn hộ nhà ở xã hội này là 70m2 là 1,7 tỷ đồng đã gồm cả tiền chênh 350 triệu đồng, rẻ hơn nhà ở thương mại khu vực này rất nhiều", môi giới nói.  Theo "cò mồi" này, tiền chênh hàng trăm triệu đồng trên sẽ được quy sang "hợp đồng tư vấn". Khách hàng thanh toán theo tiến độ, đợt đóng tiền cuối là lúc có phiếu tiếp nhận hồ sơ.

Trái ngược với thông tin "cò mồi" đang rao bán, thông tin với báo chí, chủ đầu tư là Công ty cổ phần Đầu tư Xây dựng NHS cho biết, dự án đang thi công hạng mục cọc, móng và tầng hầm, nên theo quy định, vẫn chưa đủ điều kiện đăng ký chào bán, cho thuê. Chủ đầu tư khẳng định, chưa làm việc, ký hợp đồng dịch vụ với bất cứ đơn vị môi giới trung gian nào về kinh doanh căn hộ nhà ở xã hội tại dự án này.

Giảm lãi suất cho người thu nhập thấp tiếp cận vốn

Đánh giá về mức giá mở bán của dự án nhà ở xã hội NHS Trung Văn, ông Nguyễn Thế Điệp - Phó Chủ tịch CLB bất động sản Hà Nội - cho rằng, sở hữu vị trí đắc địa gần trung tâm TP. Hà Nội thì mức giá trên dưới 20 triệu đồng/m2 không phải là cao. Mức giá như vậy chỉ cao so với vài năm trước đây và so với các dự án ở tỉnh lẻ, các khu vực vùng ven những thành phố lớn.

Theo ông Điệp, trong hai năm trở lại đây, giá nguyên vật liệu và nhân công tăng cao đòi hỏi chủ đầu tư cũng phải nâng mức giá bán. Vì vậy, giá bán bị đội lên là chuyện dễ hiểu. Vấn đề quan trọng hiện nay là cần phải tăng các ưu đãi hỗ trợ vay mua nhà ở xã hội cho người dân.

Theo ông Điệp, Ngân hàng Nhà nước mới đây thông báo sẽ thực hiện gói tín dụng 120.000 tỉ đồng cho các chủ đầu tư, khách hàng vay mua nhà ở xã hội. Lãi suất cho vay sẽ thấp hơn lãi suất trung bình từng thời điểm khoảng 1,5 – 2%. Tuy nhiên, mức lãi suất cho vay hiện nay đang rất cao khoảng 10%/năm.

Để người dân có thể sở hữu được nhà ở, tiếp cận được vốn vay, Phó Chủ tịch CLB Bất động sản Hà Nội cho rằng, mức lãi suất cho vay nên giảm xuống còn 5 – 6%/năm.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Chí Thanh - Phó Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam - nhìn nhận, mức giá gần 20 triệu đồng/m2 đối dự án ở vị trí ngay mặt đường Tố Hữu là hoàn toàn hợp lý.

Ngoài ra, người mua nhà nên chấp nhận giá nhà ở sẽ tăng lên qua mỗi năm do giá nguyên vật liệu, chi phí nhân công ngày càng tăng cao.

Đức Hiếu (t/h)