PwC Trung Quốc đã thông báo với khách hàng rằng họ dự kiến bị chính quyền Trung Quốc áp dụng lệnh cấm kinh doanh trong 6 tháng, có hiệu lực sớm nhất là vào tháng 9, như một phần của hình phạt liên quan đến việc kiểm toán đối với công ty phát triển bất động sản Evergrande đã phá sản.
Các tòa nhà chung cư chưa hoàn thiện do Evergrande xây dựng tại tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc. Ảnh: FT montage
Theo Financial Times, hành động chống lại PwC được đưa ra sau khi cơ quan quản lý chứng khoán Trung Quốc vào tháng 3, cho biết Evergrande đã thổi phồng doanh thu tại đại lục lên gần 80 tỷ USD trong hai năm trước khi công ty phát triển bất động sản này vỡ nợ vào năm 2021, mặc dù đơn vị kiểm toán PwC tại Trung Quốc đã báo cáo tình hình tài chính trong sạch.
Financial Times thông tin, lệnh cấm kinh doanh, có khả năng đi kèm với khoản tiền phạt lớn, sẽ là hành động cứng rắn nhất từ trước đến nay của các cơ quan quản lý Trung Quốc đối với một công ty Big Four. Động thái này diễn ra khi Bắc Kinh tăng cường giám sát vai trò của các kiểm toán viên trong các vụ bê bối tài chính, trong trường hợp này là trong lĩnh vực bất động sản đang bị khủng hoảng, vốn từng đóng góp khoảng một phần tư tổng sản phẩm quốc nội của đất nước.
Mặc dù không đe dọa đến sự tồn tại của PwC Trung Quốc, nhưng hình phạt này có nguy cơ gây gián đoạn lớn. Theo dữ liệu của chính phủ Trung Quốc, PwC Trung Quốc là công ty kế toán lớn nhất tại nước này tính theo doanh thu vào năm 2022, mang về 7,9 tỷ nhân dân tệ, tương đương 1,1 tỷ USD.
Dẫn ý kiến chia sẻ của các khách hàng, Financial Times, cho biêt lệnh cấm sẽ ngăn cản PwC Trung Quốc ký vào kết quả tài chính và chào bán công khai lần đầu cũng như thực hiện các hoạt động được quản lý khác. Trong khi đó, công ty đã đảm bảo với khách hàng rằng nhân viên sẽ tiếp tục làm việc trong thời gian đình chỉ và sẽ có thể chứng nhận ý kiến kiểm toán trên báo cáo thường niên năm 2024 của họ sau khi lệnh cấm được dỡ bỏ vào tháng 3 năm sau.
Lệnh cấm trên toàn quốc đối với PwC sẽ làm lu mờ hình phạt dành cho đối thủ Deloitte năm ngoái vì "thiếu sót kiểm toán nghiêm trọng" mà công ty này thực hiện cho công ty China Huarong Asset Management. Deloitte đã nộp phạt 31 triệu USD và hoạt động của công ty này tại Bắc Kinh bị đình chỉ trong ba tháng.
Nhiều khách hàng niêm yết tại Trung Quốc đại lục bị cấm làm việc với một công ty kiểm toán đã bị chính quyền trừng phạt trong vòng ba năm.
Đơn vị PwC tại Trung Quốc đã mất ít nhất hai phần ba doanh thu kế toán từ các khách hàng niêm yết tại đại lục trong năm nay vì họ đã chuyển sang các công ty khác, một cuộc di cư cho thấy mức độ ảnh hưởng từ vụ kiểm toán thất bại tại Evergrande.
Một số khách hàng nhà nước của PwC đang gấp rút công bố kết quả giữa năm để giảm thiểu thiệt hại tài sản thế chấp. Ngân hàng Trung Quốc, đang sử dụng PwC cho báo cáo giữa kỳ nhưng đã chuyển sang EY (Ernst & Young) để kiểm toán hàng năm, đã chuyển ngày công bố kết quả lên sớm hơn một ngày đến ngày 29 tháng 8. Một người tại ngân hàng, cho biết các viên chức Bộ tài chính đã nói với họ rằng thông báo phạt đối với PwC dự kiến sẽ được đưa ra vào cuối tháng 8.
Các khách hàng niêm yết tại Trung Quốc và thuộc sở hữu nhà nước chiếm một phần nhỏ trong doanh thu của PwC Trung Quốc. Theo nguồn tin của Financial Times, PwC đang tích cực tìm cách trấn an các khách hàng niêm yết quốc tế lớn nhất của mình, bao gồm cả các công ty internet khổng lồ của Trung Quốc là Alibaba và Tencent, rằng công ty có thể hoàn tất các cuộc kiểm toán năm 2024 của họ, nhằm cố gắng giữ lại càng nhiều hoạt động kinh doanh của mình càng tốt. Công ty cũng khuyến khích một số khách hàng ký hợp đồng cho các dịch vụ trong tương lai vào năm 2025.
“PwC đã hứa sẽ hoàn thành báo cáo thường niên, vì vậy chúng tôi đã chọn tin họ”, một khách hàng tại Hồng Kông được các đối tác của PwC tóm tắt cho biết. “Nếu hình phạt diễn ra khác với những gì họ đã chỉ ra, chúng tôi có thể xem xét lại, nhưng chúng tôi không muốn loại bỏ họ khi họ đang ở thế yếu”.
Việc mất khách hàng và các hình phạt sắp xảy ra đã thúc đẩy việc đẩy nhanh việc sa thải tại các chi nhánh của PwC tại Trung Quốc nhằm mục đích cắt giảm chi phí.
Minh Đức