Thị trường trái phiếu doanh nghiệp tháng 10/2025 chứng kiến bước ngoặt quan trọng khi nhóm bất động sản bất ngờ bứt phá mạnh, ghi nhận mức tăng tới 153% so với tháng trước và chiếm gần một nửa tổng giá trị phát hành toàn thị trường. Đà tăng mạnh giúp trái phiếu bất động sản lần đầu tiên trong năm vượt ngân hàng, đưa thị trường bước vào giai đoạn sôi động trở lại sau thời gian dài trầm lắng.
Trái phiếu bất động sản tăng tốc ngoạn mục, vượt ngân hàng dẫn dắt thị trường
Theo báo cáo tháng 10, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp phát hành đạt gần 66.800 tỷ đồng, tăng 12,4% so với tháng 9 và tăng 79,2% so với cùng kỳ năm trước. Diễn biến tích cực này đánh dấu tháng tăng trưởng thứ ba liên tiếp, cho thấy thị trường đang phục hồi ổn định về cả quy mô lẫn tính thanh khoản.
Trong bức tranh chung ấy, nhóm bất động sản nổi lên như nhân tố dẫn dắt khi ghi nhận giá trị phát hành 32.700 tỷ đồng, tăng tới 153% so với tháng trước. Đây là mức cao nhất từ đầu năm và cũng là lần đầu tiên nhóm này vượt ngân hàng về quy mô phát hành trong năm 2025. Sự trở lại mạnh mẽ phản ánh nhu cầu lớn của doanh nghiệp trong việc cơ cấu nợ, bổ sung vốn cho các dự án và chuẩn bị chu kỳ triển khai mới sau thời gian dài bị siết vốn.
Các thương vụ lớn trong tháng ghi nhận kỳ hạn linh hoạt từ 12 đến 36 tháng, lãi suất dao động 9–10,2%/năm, cao hơn đáng kể so với mặt bằng thị trường. Điều này cho thấy doanh nghiệp bất động sản sẵn sàng chấp nhận chi phí vốn cao để khơi thông nguồn lực tài chính, đồng thời tăng cường sử dụng tài sản đảm bảo và cải thiện mức độ minh bạch nhằm gia tăng niềm tin nhà đầu tư.
Ngược lại, nhóm ngân hàng - vốn là lực đỡ chính trong suốt nhiều tháng - lại giảm tốc đáng kể. Giá trị phát hành trong tháng chỉ đạt khoảng 29.600 tỷ đồng, giảm hơn 32% so với tháng 9. Mặc dù vậy, lũy kế 10 tháng, ngân hàng vẫn chiếm áp đảo với tổng cộng hơn 345.700 tỷ đồng phát hành, tương đương 69% thị trường, nhờ lãi suất bình quân chỉ 5,9%/năm và kỳ hạn trung bình 4,5 năm.
Bên cạnh phát hành riêng lẻ, tháng 10 cũng ghi nhận 2.300 tỷ đồng trái phiếu phân phối ra công chúng, chủ yếu từ Lộc Phát Bank, Việt Á Bank và DNSE. Tính đến hết tháng 10, kênh phát hành ra công chúng đạt gần 50.600 tỷ đồng, tăng 51,8% so với cả năm 2024, phản ánh xu hướng minh bạch hóa hồ sơ và tiêu chuẩn phát hành ngày càng cao.
Mua lại trước hạn giảm sâu, rủi ro nghĩa vụ thanh toán vẫn tập trung tại bất động sản
Dù hoạt động phát hành đạt mức cao, doanh nghiệp lại giảm đáng kể việc mua lại trái phiếu trước hạn. Giá trị mua lại trong tháng đạt 19.500 tỷ đồng, thấp nhất trong sáu tháng gần đây. Nhóm ngân hàng tiếp tục chiếm tới 90% giá trị mua lại với khoảng 17.500 tỷ đồng, trong khi bất động sản chỉ ghi nhận 792 tỷ đồng. Sự giảm tốc này phản ánh xu hướng chuyển dịch vốn: doanh nghiệp ưu tiên bảo toàn thanh khoản và sử dụng dòng tiền cho hoạt động kinh doanh thay vì tất toán nợ sớm như trong giai đoạn 2022–2023.
Lũy kế 10 tháng, giá trị mua lại trước hạn đạt 257.800 tỷ đồng, tăng 58,4% so với cùng kỳ nhưng tốc độ tăng đã chậm lại đáng kể. Điều này cho thấy áp lực đáo hạn đang dần hạ nhiệt, giúp doanh nghiệp cân đối lại cấu trúc tài chính.
Mặc dù thị trường phục hồi rõ rệt, rủi ro tín dụng vẫn hiện hữu, đặc biệt tại nhóm bất động sản. Tháng 10 ghi nhận 10 mã trái phiếu chậm thanh toán gốc và lãi với tổng giá trị gần 4.100 tỷ đồng, trong đó 4 mã lần đầu tiên rơi vào trạng thái chậm trả. Tính từ đầu năm đến nay, tổng giá trị trái phiếu chậm thanh toán lên tới 67.600 tỷ đồng, chiếm khoảng 4,8% dư nợ toàn thị trường; trong đó bất động sản chiếm 72%, tiếp tục là nhóm có mức độ rủi ro cao nhất.
Song song với đó, mặt bằng lãi suất huy động vốn chịu ảnh hưởng từ việc lợi suất trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 10 năm tăng lên 3,82%/năm, mức cao nhất kể từ tháng 3/2023. Diễn biến này có thể tạo thêm áp lực đối với doanh nghiệp, đặc biệt là các đơn vị cần huy động trong các kỳ hạn dài hơn.
Dù vậy, các dữ liệu tổng thể cho thấy thị trường trái phiếu doanh nghiệp đang bước vào giai đoạn cân bằng mới, với nhu cầu vốn tăng, thanh khoản cải thiện và mức độ minh bạch dần nâng cao. Sự trở lại của nhóm bất động sản trong tháng 10 không chỉ giúp thị trường mở rộng quy mô mà còn cho thấy sự chủ động tái cơ cấu mạnh mẽ của doanh nghiệp trước bối cảnh kinh tế nhiều biến động.
Trung Anh