Tại sao vẫn còn cán bộ vi phạm, chưa biết sợ hay lòng tham không đáy?

Đây là câu hỏi mà Thường trực Ban Bí thư, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Trương Thị Mai đặt ra tại Hội nghị tổng kết công tác ngành nội chính Đảng và Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh năm 2023, phương hướng, nhiệm vụ năm 2024. Bà Mai đặt vấn đề, tại sao vẫn còn cán bộ vi phạm, cán bộ chưa biết sợ hay lòng tham không đáy, nên vẫn còn xảy ra nhiều vụ việc tham nhũng, tiêu cực,..

Đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, giữ vững ổn định chính trị

Hôm nay ngày 10/1, Ban Nội chính Trung ương tổ chức Hội nghị tổng kết công tác ngành nội chính Đảng và Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh năm 2023, phương hướng, nhiệm vụ năm 2024. Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại Hà Nội kết nối trực tuyến với 63 điểm cầu trên cả nước.

Báo cáo tại Hội nghị cho thấy, năm 2023 Ban Nội chính Trung ương đã nghiên cứu, xây dựng, trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư 7 Đề án lớn về nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp. Trong đó, đã nghiên cứu, tham mưu Bộ Chính trị ban hành Quy định về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; xây dựng hơn 100 báo cáo, đề xuất Bộ Chính trị, Ban Bí thư, hai Ban Chỉ đạo những chủ trương, chính sách lớn về các lĩnh vực nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp.

Các Ban nội chính tỉnh ủy, thành ủy đã tham mưu cấp ủy xây dựng, ban hành 2.758 văn bản để cụ thể hóa, thể chế hóa các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về công tác nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp. Một số ban nội chính làm tốt công tác này là: Hà Nội, Sơn La, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu… Bên cạnh đó, toàn ngành đã tích cực nghiên cứu, thẩm định, tham gia ý kiến có chất lượng đối với 2.018 đề án, văn bản quan trọng về nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp; quan tâm công tác thẩm định, tham gia ý kiến về công tác cán bộ, bảo đảm khách quan, thận trọng và kịp thời.

Cùng với đó, công tác hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra, giám sát về lĩnh vực nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp có nhiều đổi mới, chất lượng, hiệu quả được nâng lên. Các ban nội chính tỉnh ủy, thành ủy đã phối hợp với Ủy ban kiểm tra cùng cấp thực hiện 216 cuộc kiểm tra, giám sát và trực tiếp triển khai 312 cuộc kiểm tra, giát sát, tập trung vào các địa bàn, lĩnh vực có nhiều vấn đề nổi cộm, dư luận quan tâm về tham nhũng, tiêu cực; tham mưu rà soát 7.527 kết luận thanh tra kinh tế - xã hội; ban hành 6.132 văn bản hướng dẫn, đôn đốc về nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp. Ban nội chính Thành ủy TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và các ban nội chính các tỉnh Lâm Đồng, Thanh Hóa, Điện Biên... tổ chức được nhiều cuộc kiểm tra, giám sát.

Trong năm 2023, các ban nội chính tỉnh ủy, thành ủy đã thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Kế hoạch thi đua chuyên đề về “Phát hiện, tham mưu cho cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo xử lý các vụ án, vụ việc tham nhũng; chủ động tham mưu, đề xuất xử lý các vấn đề phức tạp, nổi cộm về an ninh, trật tự trên địa bàn”.

Đặc biệt, toàn ngành đã tập trung tham mưu xây dựng và triển khai thực hiện có hiệu quả Chương trình công tác năm 2023 của Ban Chỉ đạo Trung ương và Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh, góp phần tạo bước tiến mới, đột phá trong công tác này cả ở Trung ương và địa phương. Trong đó, đã tập trung tham mưu, chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo chuyển biến tích cực trong công tác phát hiện, chuyển giao, tiếp nhận, xử lý nguồn tin về tội phạm tham nhũng, tiêu cực; về công tác giám định, định giá tài sản và thu hồi tài sản tham nhũng, tiêu cực; sâu sát, cụ thể và quyết liệt hơn trong tham mưu đưa vào diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo nhiều vụ án tham nhũng, tiêu cực lớn, cũng như về chủ trương, định hướng xử lý một số vụ án, vụ việc tham nhũng, tiêu cực nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm, vừa bảo đảm nghiêm minh, những cũng nhân văn, thuyết phục, theo đúng chỉ đạo của Tổng Bí thư, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, được dư luận đồng tình cao.

Đồng thời, tham mưu Ban Chỉ đạo chỉ đạo giám sát, làm rõ sai phạm, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong xây dựng, ban hành chính sách, pháp luật liên quan đến lĩnh vực ngân hàng, tài chính, tài sản công, định giá, tự chủ tài chính, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp và kiểm tra chuyên đề về công tác thể chế hóa chủ trương, chính sách của Đảng về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực thành pháp luật của Nhà nước; chủ trì, phối hợp tham mưu biên soạn, quán triệt tác phẩm “Kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng Đảng và Nhà nước ta ngày càng trong sạch, vững mạnh” của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, tạo thành đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong toàn Đảng, toàn quân, nâng cao nhận thức, lý luận của cán bộ, đảng viên và Nhân dân về công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh tuy mới được thành lập, nhưng đã khẩn trương kiện toàn tổ chức bộ máy, hoàn thiện quy chế, quy trình làm việc, hoạt động ngày càng nền nếp, bài bản, tạo sự chuyển biến rõ rệt trong công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực ở địa phương, cơ sở.

 Trong năm 2023, cơ bản các Ban Chỉ đạo cấp tỉnh đã hoàn thành xây dựng các quy định, quy trình nghiệp vụ, duy trì nền nếp chế độ làm việc, triển khai quyết liệt, toàn diện, cả về phát hiện, xử lý, cả về phòng, ngừa tham nhũng, tiêu cực. Đã tập trung chỉ đạo thực hiện nghiêm túc Kết luận, chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và các kết luận, kiến nghị của các cơ quan có thẩm quyền ở Trung ương; chỉ đạo tăng cường, đồng bộ công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử, kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm nhiều tổ chức đảng, đảng viên sai phạm. Kết quả của ban chỉ đạo cấp tỉnh đã khẳng định sự chuyển biến rõ nét, bước tiến mới trong công tác phát hiện, xử lý tham nhũng, tiêu cực ở địa phương, cơ sở, khắc phục ngày càng hiệu quả tình trạng “trên nóng, dưới lạnh”, giờ đây “trên nóng” và dưới cũng đang “nóng” lên.

Ngành nội chính cũng đã tăng cường công tác bồi dưỡng, hướng dẫn nghiệp vụ; xây dựng ngành thật sự “Trung thành, bản lĩnh, liêm chính, sáng tạo”.

Cán bộ chưa biết sợ hay lòng tham không đáy?

Phát biểu tại hội nghị, Thường trực Ban Bí thư Trương Thị Mai nhấn mạnh nhiều kết quả nổi bật. Năm 2023, ngành Nội chính Đảng và các Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh đã hoàn thành tốt các nhiệm vụ; góp phần đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, giữ vững ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội và củng cố thêm niềm tin của nhân dân.

Hoạt động của Ban Chỉ đạo cấp tỉnh đi vào nề nếp, tạo chuyển biến rõ nét trong công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực ở địa phương. Năm 2023, Ban Chỉ đạo cấp tỉnh đã nỗ lực, đôn đốc để các cơ quan chức năng ở địa phương khởi tố mới 763 vụ án về tham nhũng (tăng gần 2 lần so với năm 2022).

Một số vụ án lớn kéo dài nhiều năm đã được chỉ đạo khẩn trương xem xét, xử lý nghiêm minh, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, khắc phục tình trạng “trên nóng dưới lạnh”, được sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân, cán bộ, đảng viên.

Với chức năng nhiệm vụ được giao, Ban Nội chính Trung ương đã luôn chủ động trong công tác tham mưu các chủ trương, chính sách lớn mang tính chiến lược.

Thường trực Ban Bí thư Trương Thị Mai cho biết, từ đầu nhiệm kỳ đến nay, Ban Nội chính Trung ương đề xuất 18 đề án lớn với Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ban Chỉ đạo Trung ương.

Các đề xuất không chỉ dừng lại ở công tác nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực mà còn tham mưu cơ chế kiểm soát quyền lực; cơ chế chỉ đạo, phối hợp, phát hiện, xử lý tài sản tham nhũng, thu hồi tài sản tham nhũng; cơ chế phân hóa xử lý hình sự một số vụ án lớn, vụ việc lớn được dư luận xã hội quan tâm. Từ đó, góp phần tăng cường sự đồng bộ, thống nhất, phối hợp xử lý kỷ luật của Đảng, kỷ luật hành chính và xử lý hình sự, vừa nghiêm minh, vừa nhân văn.

Về tổ chức bộ máy, Thường trực Ban Bí thư Trương Thị Mai đánh giá, cán bộ ngành nội chính đã tiếp tục được kiện toàn, nâng cao hiệu quả thực hiện nhiệm vụ, đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu.

Bên cạnh những kết quả nổi bật, bà Mai lưu ý cần tiếp tục khắc phục những tồn tại, hạn chế, vướng mắc đã chỉ ra. Thực tiễn cho thấy, kết quả đạt được chưa thực sự đồng bộ; một số nơi chất lượng, hiệu quả chưa đáp ứng yêu cầu. “Nơi này, nơi kia việc thực hiện nhiệm vụ nội chính, công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực còn hạn chế, chưa thật quyết liệt, quyết tâm cao. Có nơi còn e ngại, sợ đụng chạm, sợ ảnh hưởng đến thành tích…”, theo nhận xét của Thường trực Ban Bí thư.

Nhắc lại phát biểu tại hội nghị ngành Kiểm tra Đảng, bà Trương Thị Mai nói, trong 83 cán bộ thuộc diện Trung ương quản lý bị xử lý, có 59 cán bộ vi phạm do các nhiệm kỳ trước đây, 24 cán bộ vi phạm trong nhiệm kỳ này. Các nhiệm kỳ gần đây đã đẩy mạnh công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, phòng chống tham nhũng, tiêu cực đạt nhiều kết quả quan trọng. Chỉ số minh bạch của Việt Nam thăng hạng rất đáng kể.

“Tại sao vẫn còn cán bộ vi phạm?”, bà Mai đặt vấn đề, “cán bộ chưa biết sợ hay lòng tham không đáy, nên vẫn còn xảy ra nhiều vụ việc tham nhũng, tiêu cực nghiêm trọng, phức tạp, có những vụ việc liên quan nhiều cấp, nhiều ngành, nhiều địa phương, liên quan cả Trung ương, cả cán bộ địa phương…”.

Theo báo cáo của Thanh tra Chính phủ, trước đây khiếu kiện phức tạp chủ yếu liên quan đến đất đai, nhưng giờ không chỉ liên quan đến đất đai, mà còn liên quan đến đấu thầu, sử dụng tài sản công, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp…

Trước thực trạng đó, bà Trương Thị Mai đề nghị ngành Nội chính Đảng, các Ban Chỉ đạo cấp tỉnh tiếp tục nghiên cứu đánh giá, phân tích đầy đủ nguyên nhân khách quan, chủ quan việc vi phạm của cán bộ trong nhiệm kỳ này, để có biện pháp khắc phục tốt hơn.

Thường trực Ban Bí thư Trương Thị Mai nhấn mạnh, “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, cần rà soát, sửa đổi, bổ sung các chính sách pháp luật trong các lĩnh vực có vi phạm phổ biến thời gian qua, làm sao tạo khuôn khổ pháp lý minh bạch, rõ ràng; làm sao để cán bộ dám làm vì lợi ích chung mà không phải “e sợ”.

Bà Trương Thị Mai lưu ý đến việc tự rèn luyện, tự soi, tự sửa, gương mẫu, nói phải đi đôi với làm, cán bộ đảng viên, nhất là người đứng đầu, cán bộ quản lý; cán bộ chức vụ càng cao càng phải gương mẫu.

Tham mưu, chỉ đạo khẩn trương kết luận, xử lý dứt điểm một số vụ án tham nhũng lớn

Bước sang năm 2024 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng. Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Nội chính Trung ương Võ Văn Dũng nêu rõ, điều này đòi hỏi ngành nội chính Đảng và các Ban Chỉ đạo cấp tỉnh phải nỗ lực lớn, quyết tâm cao, tham mưu, chỉ đạo đẩy mạnh hơn nữa công tác nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp. Trong đó, tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm như: Tiếp tục làm tốt công tác nghiên cứu, tham mưu đề xuất những quan điểm, chủ trương, định hướng lớn của Đảng về lĩnh vực nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp; nghiên cứu, đề xuất những chủ trương, quan điểm, định hướng lớn về lĩnh vực nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp để phục vụ xây dựng Văn kiện Đại hội đảng bộ các cấp và Đại hội XIV của Đảng.

Tăng cường và nâng cao hiệu quả công tác hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, giám sát việc thực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về lĩnh vực nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp; tiếp tục rà soát, đưa các vụ án, vụ việc tham nhũng, tiêu cực nghiêm trọng, phức tạp, được dư luận quan tâm vào diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo.

Tham mưu, chỉ đạo thực hiện có hiệu quả cơ chế phối hợp trong phát hiện, xử lý tham nhũng, tiêu cực qua công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; tham mưu, chỉ đạo khẩn trương kết luận, xử lý dứt điểm các sai phạm của các tổ chức đảng và đảng viên liên quan đến Công ty Việt Á, Công ty AIC, Tập đoàn Vạn Thịnh Phát, Ngân hàng SCB, lĩnh vực đăng kiểm và các vụ án, vụ việc liên quan đến cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, chuẩn bị tốt nhân sự cho Đại hội Đảng các cấp và Đại hội lần thứ XIV của Đảng.

Cùng với đó, trong năm 2024, ngành nội chính Đảng và các Ban Chỉ đạo cấp tỉnh cũng sẽ tập trung tham mưu, chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ điều tra, truy tố, xét xử các vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương và Ban Chỉ đạo cấp tỉnh theo dõi, chỉ đạo; tăng cường phối hợp, chủ động nắm chắc tình hình, tham mưu lãnh đạo, chỉ đạo giải quyết kịp thời các vấn đề phức tạp, nổi lên về an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội…

Hồng Quang