Mới đây, ghi nhận thông tin phản ánh từ người dân sống tại một số địa bàn tỉnh Thái Nguyên (như thị xã Phổ Yên, Thành phố Thái Nguyên) về việc các công ty, doanh nghiệp sản xuất kinh doanh gây ô nhiễm môi trường, gây tiếng ồn, ảnh hưởng tới đời sống tại khu vực.
Cụ thể, là một số công ty, DN sản xuất tại cụm cảng số 3 Đa Phúc gây tiếng ồn, bụi than - ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của người dân trong khu vực xã Thuận Thành (thị xã Phổ Yên).
Được biết, cụm cảng số 3 Đa Phúc hiện có khoảng 20 cơ sở đang hoạt động. Trước phản ánh của người dân, Sở TN&MT đã đề nghị UBND xã Thuận Thành cung cấp danh sách các đơn vị có hoạt động gây ô nhiễm. Theo báo cáo từ xã, Trạm chế biến kinh doanh than Đa Phúc (thuộc Công ty Than Bắc Thái) là cơ sở đã gây ô nhiễm môi trường trong quá trình hoạt động.
Ngày 30.9.2019, qua kiểm tra của Sở TN&MT, UBND thị xã Phổ Yên và UBND xã Thuận Thành tại trạm chế biến than cho thấy, các biện pháp bảo vệ môi trường mà cơ sở này thực hiện chưa hạn chế được tình trạng ô nhiễm, vẫn phát tán bụi từ các bãi than, hoạt động sàng tuyển, vận tải. Ngày 1.10.2019, Sở TN&MT có văn bản 2824/STNMT-BVMT yêu cầu chủ cơ sở bổ sung biện pháp che chắn xung quanh khu vực trạm, che phủ bạt các bãi than, duy trì vận hành thường xuyên hệ thống phun sương tại khu vực sàng tuyển và các khu vực có phát sinh bụi…
Tới ngày 25.10, qua kiểm tra cho thấy, Công ty kinh doanh than Bắc Thái đã thực hiện xong biện pháp khắc phục tồn tại về môi trường. Đến nay, UBND xã Thuận Thành không còn nhận được ý kiến phản ánh của người dân về tình trạng ô nhiễm do hoạt động của Công ty này.
Ngoài ra, khu vực cụm cảng Đa Phúc còn có hoạt động vận tải, kinh doanh kho bãi, bến cảng của các DN thuộc thẩm quyền quản lý môi trường của thị xã Phổ Yên. Từ tháng 2.2019, UBND thị xã Phổ Yên đã chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra đối với 6 DN thuộc thẩm quyền (Công ty TNHH Thắng Lá, Công ty TNHH Phú Thịnh CO2, Công ty TNHH Dung Quang, Công ty CP khai khoáng Miền núi, Công ty CP Đầu tư và xây dựng Hiếu Trường, Trạm chế biến kinh doanh than Đa Phúc) và đã có Kết luận 03/KL-UBND ngày 18.7.2019 – theo đó, 5/6 đơn vị đã có hành vi vi phạm môi trường. UBND thị xã Phổ Yên đã lập Biên bản vi phạm hành chính và đang hoàn thiện hồ sơ xử phạt theo quy định.
Tại địa bàn phường Tân Thành (TP Thái Nguyên), người dân đề nghị tỉnh kiểm tra hoạt động của Doanh nghiệp Trung Thành – do trong hoạt động sản xuất gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến nguồn nước, gây tiếng ồn và bụi bẩn…Về việc này, theo kết quả kiểm tra của Sở ngành chức năng, địa phương: trong quá trình hoạt động kinh doanh, kho bãi và chế biến than, gạch chịu lửa, quặng sắt của DN tại phường Lương Sơn, TP Sông Công có phát sinh tiếng ồn, bụi, nước mưa chảy tràn ảnh hưởng tới khu vực xung quanh.
Năm 2017, DN đã hỗ trợ 11 hộ dân địa phương gần 100 triệu đồng để lắp đặt hệ thống cấp nước sạch và hỗ trợ địa phương bê tông hóa hệ thống thoát nước khu vực; đồng thời tăng cường các biện pháp che chắn để giảm thiểu phát tán bụi, ồn… Tuy nhiên, các biện pháp che chắn để giảm thiểu phát tán bụi, ồn của DN chưa đạt hiệu quả. UBN phường Tân Thành cho biết, hiện người dân vẫn phản ánh về tình trạng ô nhiễm bụi, ồn tại khu vực.
Theo kết quả kiểm tra, Sở TN&MT đã yêu cầu Công ty TNHH Trung Thành bổ sung thêm các biện pháp che chắn bụi tại khu vực chưa nguyên vật liệu hoặc quây lưới cao xung quanh; lắp đặt bổ sung và duy trì vận hành hệ thống phun sương để giảm thiểu phát tán bụi; bố trí máy nghiền, sàng than trong nhà xưởng có mái che để hạn chế tiếng ồn…
Ngày 29.10.2019, UBND TP Sông Công đã kiểm tra công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động kinh doanh kho bãi của Công ty Trung Thành tại phường Lương Sơn. Kết quả cho thấy: hoạt động bãi nguyên liệu của cơ sở phát sinh tiếng ồn từ khu vực nghiền, tuyển xỉ lò ướt, khu vực nghiền sàng than; phát sinh bụi từ quá trình hoạt động vận chuyển của phương tiện vận tải ra vào bãi chứa tập kết và xuất hàng hóa… Công ty này đã có các biện pháp hạn chế tác động, ảnh hưởng tới môi trường như bê tông hóa nền bãi nguyên liệu, xây dựng hệ thống rãnh thu gom nước mưa phát sinh trong mùa mưa.. Công ty cam kết có biện pháp che chắn bãi chứa nguyên vật liệu, quây lưới xung quanh kho bãi, để giảm thiểu bụi phát sinh từ hoạt động nghiền, sàng, phân loại, vận chuyển – thời gian xong trong năm 2019.
Cũng khá nghiêm trọng, là việc người dân tại phường Cam Giá (TP Thái Nguyên) đề nghị tỉnh giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm tiếng ồn, khói bụi do Nhà máy Cốc hóa thuộc Công ty CP Gang thép Thái Nguyên gây ra.
Thực hiện chỉ đạo của tỉnh, Sở TN&MT đã phối hợp UBND TP Thái Nguyên và các cơ quan liên quan kiểm tra và yêu cầu đơn vị nghiêm túc thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường. Kết quả kiểm tra như sau: Nguồn gây nhiễm khói, bụi của nhà máy Cốc hóa chủ yếu từ khu vực bãi than, quá trình luyện cốc và quá trình hóa cốc.
Để giảm thiểu ô nhiễm, gần đây đơn vị đã thực hiện một số biện pháp như: Xây dựng kho chứa than có mái che (năm 2016 xây dựng 4.000m2, năm 2019 mở rộng thêm 3.000m2), do đó đã giảm thiểu bụi than phát tán, chấm dứt tình trạng cuốn trôi than theo nước mưa gây ô nhiễm môi trường. Đồng thời, cắt giảm một số công đoạn sản xuất có khả năng gây ô nhiễm như: năm 2018 ngừng hoạt động phân xưởng hóa, năm 2019 dừng sản xuất xưởng cán thép…
Riêng về vấn đề khí có mùi khó chịu từ quá trình sản xuất của nhà máy cốc, đến nay chưa có biện pháp khắc phục do công nghệ sản xuất cũ và lạc hậu, chưa có giải pháp công nghệ thu hồi triệt để các yếu tố gây ô nhiễm. Hơn nữa, hiện đơn vị chủ quản là Công ty CP Gang thép Thái Nguyên đang trong giai đoạn gặp khó khăn nên việc đầu tư đổi mới công nghệ, cải tạo công trình BVMT chưa có khả năng thực hiện được.
Để giảm thiểu tình trạng ô nhiễm từ quá trình dập cốc, Sở TN&MT đã nhiều lần yêu cầu Công ty trong khi chưa đổi mới công nghệ và xử lý triệt để nguồn thải gây ô nhiễm, phải duy trì vận hành nghiêm túc hệ thống xử lý khí dập cốc theo đúng quy trình công nghệ…
Lương Nguyên