Nửa đầu năm 2025, Việt Nam chứng kiến sự bùng nổ trong công tác thu thuế từ thương mại điện tử (TMĐT) và kinh doanh trực tuyến, với tổng số tiền thu được lên tới gần 98.000 tỷ đồng. Con số ấn tượng này không chỉ thể hiện mức tăng trưởng "khủng" 58% so với cùng kỳ năm trước, mà còn là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của các chính sách siết chặt quản lý thuế trong kỷ nguyên số.
Theo thông tin từ Cục Thuế (Bộ Tài chính), tính đến ngày 30/6/2025, cả nước có khoảng 725.000 tổ chức, cá nhân đang kinh doanh trên các sàn TMĐT. Tổng giá trị giao dịch trên 439 sàn TMĐT đã cung cấp dữ liệu cho cơ quan thuế đạt hơn 75.000 tỷ đồng.
Điều này cho thấy tiềm năng to lớn của TMĐT trong việc đóng góp vào ngân sách nhà nước, đặc biệt khi số thu từ lĩnh vực này liên tục tăng trưởng mạnh mẽ trong ba năm gần đây (năm 2024 đạt khoảng 116.000 tỷ đồng, tăng đáng kể so với mức 83.000 - 97.000 tỷ đồng của hai năm trước).
Bước chuyển mình trong quản lý thuế TMĐT
Sự gia tăng mạnh mẽ trong thu thuế TMĐT được lý giải bởi nhiều yếu tố, trong đó nổi bật là việc siết chặt khâu kê khai, tăng cường quản lý thuế đối với hoạt động trên nền tảng số, cùng với cải tiến quy trình hoàn thuế và triển khai các chuyên đề chống thất thu.
Đặc biệt, từ ngày 1/7/2025, các sàn TMĐT lớn như Shopee, Lazada, Tiki, TikTok Shop... sẽ chính thức thực hiện nghĩa vụ khấu trừ và nộp thay thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho các cá nhân, hộ kinh doanh bán hàng trên nền tảng của mình.
Đây là một bước tiến quan trọng nhằm khắc phục tình trạng khó kiểm soát doanh thu thực tế của người bán trước đây, vốn chủ yếu dựa vào tự kê khai hoặc thông tin do sàn cung cấp.
Ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính), nhấn mạnh rằng Nghị định 117 đã quy định rõ: các sàn TMĐT có chức năng thanh toán sẽ chịu trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho người bán. Người bán vẫn cần xuất hóa đơn cho khách hàng nhưng sẽ không phải tự kê khai, nộp thuế với phần doanh thu đã được sàn xử lý.
Nửa đầu năm 2025, Việt Nam chứng kiến sự bùng nổ trong công tác thu thuế từ thương mại điện tử (TMĐT) và kinh doanh trực tuyến, với tổng số tiền thu được lên tới gần 98.000 tỷ đồng.
Ngoài ra, trong trường hợp hộ, cá nhân kinh doanh ủy quyền cho sàn xuất hóa đơn, các sàn sẽ thực hiện theo quy định mới tại Nghị định 70/2025/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 123/2021/NĐ-CP) và Thông tư 32/2025/TT-BTC, cả hai đều có hiệu lực từ 1/6/2025. Mức thuế khấu trừ được quy định cụ thể: Thuế VAT là 1% cho hàng hóa, 5% cho dịch vụ, và 3% cho vận tải hay dịch vụ kèm hàng hóa. Đối với TNCN, người cư trú sẽ chịu mức thuế 0,5% (hàng hóa), 2% (dịch vụ), 1,5% (vận tải, dịch vụ kèm hàng); cá nhân không cư trú sẽ chịu mức thuế lần lượt 1%, 5% và 2%.
Doanh thu tính thuế là khoản tiền thực tế hộ, cá nhân nhận được từ sàn. Các giao dịch bị hủy hoặc trả hàng sẽ được bù trừ thuế đã khấu trừ trước đó vào các giao dịch phát sinh sau, đảm bảo tính công bằng và minh bạch.
Những dấu hiệu tích cực khác
Bên cạnh thành công trong thu thuế TMĐT, nửa đầu năm 2025 cũng ghi nhận những chuyển biến tích cực khác. Đáng chú ý, có 1.474 hộ kinh doanh truyền thống đã chuyển đổi lên doanh nghiệp, với 910 hộ thực hiện trong tháng 6. Đồng thời, khoảng 47.078 hộ kinh doanh đã đăng ký và sử dụng hóa đơn điện tử, vượt gần 30% so với dự báo. Tổng thu ngân sách nhà nước trong 6 tháng đầu năm ước đạt 1.180.967 tỷ đồng, bằng 68,7% so với dự toán và tăng 34% so với cùng kỳ. Trong số 34 tỉnh, thành phố mới đi vào vận hành từ 1/7/2025, có 31 địa phương đạt tiến độ thu khá (hơn 55% dự toán) và 33 địa phương tăng trưởng so với cùng kỳ.
Công tác hoàn thuế thu nhập cá nhân cũng đạt kết quả tích cực, với hơn 870.000 tờ khai có đề nghị hoàn thuế. Tính đến cuối tháng 6, Kho bạc Nhà nước đã chi hoàn cho 227.102 lệnh, với tổng số tiền 1.147 tỷ đồng.
Trong lĩnh vực thanh tra, kiểm tra và chống thất thu, ngành thuế đã thực hiện 26.290 cuộc thanh tra, kiểm tra, tăng 9,2% so với cùng kỳ năm 2024. Tổng số tiền kiến nghị xử lý qua thanh tra, kiểm tra lên tới 28.430 tỷ đồng, tăng 32% so với cùng kỳ. Các chuyên đề kiểm tra gian lận hóa đơn, chuyển giá, và TMĐT xuyên biên giới tiếp tục được xử lý nghiêm minh, góp phần củng cố kỷ cương ngân sách quốc gia.
ML