Tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tại TPHCM tiếp tục diễn biến phức tạp, đặc biệt trên môi trường thương mại điện tử và mạng xã hội. Chỉ trong chưa đầy hai tuần triển khai đợt cao điểm kiểm tra, lực lượng Quản lý thị trường thành phố đã phát hiện và xử lý hàng trăm vụ vi phạm, tạm giữ hàng hóa trị giá hơn 4,6 tỷ đồng.
Thương mại điện tử trở thành “điểm nóng” của hàng giả
Theo Chi cục Quản lý thị trường TPHCM, thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về mở đợt cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên phạm vi toàn quốc, lực lượng chức năng thành phố đã đồng loạt triển khai nhiều đợt kiểm tra trên địa bàn.
Từ ngày 7/5 đến 20/5/2026, lực lượng Quản lý thị trường TPHCM đã kiểm tra và xử lý 138 vụ vi phạm liên quan đến hàng giả mạo nhãn hiệu và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Qua đó, cơ quan chức năng tạm giữ 7.287 đơn vị sản phẩm với tổng trị giá ước tính hơn 4,6 tỷ đồng.
Những sản phẩm túi da được cho là không rõ nguồn gốc xuất xứ được bày bán công khai tại Trung tâm thương mại Saigon Square.
Trong số này, đã có 86 vụ bị xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền hơn 831 triệu đồng. Toàn bộ số hàng hóa vi phạm bị buộc tiêu hủy theo quy định nhằm ngăn chặn nguy cơ tiếp tục lưu thông trên thị trường.
Theo cơ quan chức năng, hoạt động kinh doanh hàng giả hiện không chỉ diễn ra tại các cửa hàng truyền thống mà ngày càng chuyển mạnh lên môi trường trực tuyến. Các đối tượng vi phạm lợi dụng mạng xã hội, livestream bán hàng và các sàn thương mại điện tử để tiêu thụ hàng hóa vi phạm với thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn.
Trong đó, nhiều đối tượng sử dụng hình thức phân tán kho chứa tại nhiều địa điểm khác nhau, kết hợp với dịch vụ giao hàng nhanh nhằm né tránh sự kiểm tra của cơ quan chức năng. Điều này khiến việc truy xuất nguồn gốc và xử lý vi phạm gặp nhiều khó khăn.
Các nhóm hàng hóa được lực lượng Quản lý thị trường tập trung kiểm tra gồm mỹ phẩm, thực phẩm, thuốc tân dược, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, quần áo, giày dép, phụ kiện thời trang và hàng tiêu dùng. Đây đều là những mặt hàng có nguy cơ cao bị làm giả hoặc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và quyền lợi người tiêu dùng.
Theo ông Nguyễn Quang Huy, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TPHCM, trong đợt cao điểm lần này, lực lượng chức năng tập trung kiểm tra tại nhiều địa bàn trọng điểm có nguy cơ cao phát sinh vi phạm như Chợ Bến Thành, Saigon Square, khu vực Chợ Lớn, Chợ Bình Tây cùng nhiều tuyến phố kinh doanh, trung tâm thương mại, kho chứa hàng và các điểm bán hàng trực tuyến.
Trước đó, lực lượng chức năng thành phố cũng liên tiếp phát hiện nhiều vụ kinh doanh mỹ phẩm, thực phẩm và hàng tiêu dùng không rõ nguồn gốc với số lượng lớn tại các địa bàn như Tân Tạo, Hóc Môn và Đông Thạnh. Hàng nghìn sản phẩm bị thu giữ do không có hóa đơn chứng từ, không rõ xuất xứ và không bảo đảm chất lượng theo quy định.
Siết kiểm tra liên ngành, bảo vệ người tiêu dùng
Theo đánh giá của Chi cục Quản lý thị trường TPHCM, sự phát triển nhanh của thương mại điện tử đang tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh hàng hóa, nhưng đồng thời cũng bị nhiều đối tượng lợi dụng để tiêu thụ hàng giả, hàng nhái với hình thức ngày càng chuyên nghiệp hơn.
Nhiều sản phẩm được quảng bá bằng hình ảnh bắt mắt, gắn mác hàng chính hãng, bán với giá thấp nhằm đánh vào tâm lý ham rẻ của người tiêu dùng. Không chỉ gây thiệt hại cho khách hàng, tình trạng hàng giả còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín thương hiệu của doanh nghiệp làm ăn chân chính và môi trường đầu tư kinh doanh.
Trung tâm mua sắm Saigon Square, 77-89 đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa, phường Bến Thành.
Để nâng cao hiệu quả kiểm tra, lực lượng Quản lý thị trường TPHCM đang tăng cường phối hợp với Công an, Hải quan và chính quyền địa phương nhằm kiểm soát đồng bộ cả hoạt động kinh doanh trực tiếp lẫn trên không gian mạng.
Bên cạnh đó, đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các tổ chức, hộ kinh doanh ký cam kết không kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Đồng thời, người dân được hướng dẫn nhận diện hàng thật, hàng giả nhằm nâng cao khả năng tự bảo vệ quyền lợi khi mua sắm.
Theo đại diện Chi cục Quản lý thị trường TPHCM, trong thời gian tới, đợt cao điểm kiểm tra vẫn sẽ tiếp tục được triển khai quyết liệt, tập trung vào các lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro và các kênh bán hàng trực tuyến nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, góp phần ổn định thị trường và bảo vệ người tiêu dùng.
Từ đầu năm 2026 đến nay, Chi cục Quản lý thị trường TPHCM đã kiểm tra, xử lý 882 trường hợp vi phạm liên quan hàng giả mạo nhãn hiệu và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên toàn địa bàn.
Lực lượng chức năng đã tạm giữ hơn 77.100 sản phẩm các loại như giày dép, mỹ phẩm, quần áo, phụ tùng xe máy, phụ kiện điện thoại… với tổng trị giá ước tính hơn 10,1 tỷ đồng. Tổng số tiền xử phạt hơn 5,1 tỷ đồng, đồng thời chuyển cơ quan điều tra 2 vụ có dấu hiệu tội phạm.
Riêng tại khu vực chợ Bến Thành và Saigon Square, cơ quan chức năng đã xử lý 71 vụ vi phạm, tạm giữ 1.574 sản phẩm giả mạo nhãn hiệu trị giá hơn 431 triệu đồng, xử phạt hơn 307 triệu đồng và buộc tiêu hủy toàn bộ hàng hóa vi phạm.
Thiên An