Sự phát triển mạnh mẽ của AI, điện toán đám mây và hạ tầng số đang mở ra cơ hội tăng trưởng mới, nhưng cũng đặt doanh nghiệp trước bài toán về dữ liệu, chi phí đầu tư, năng lượng và an toàn thông tin. Trong bối cảnh đó, chuyển từ thử nghiệm sang ứng dụng thực tiễn, tối ưu hạ tầng và khai thác dữ liệu hiệu quả được xem là chìa khóa để biến công nghệ thành giá trị kinh doanh.
Phát biểu tại Hội nghị tăng trưởng về Điện toán đám mây và Trí tuệ nhân tạo, bà Hồ Thị Quyên - Phó Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP Hồ Chí Minh (ITPC) cho biết, sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, dữ liệu và hạ tầng số đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong phương thức quản trị, vận hành, sản xuất và phục vụ khách hàng của doanh nghiệp.
Phó Giám đốc ITPC đặc biệt làm nổi bật các số liệu chiến lược từ Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, trong đó đặt mục tiêu đến năm 2030 kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP, Việt Nam thuộc nhóm ba nước dẫn đầu Đông Nam Á về nghiên cứu, phát triển AI và trên 40% doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo.
Cụ thể hóa tầm nhìn, TP Hồ Chí Minh phấn đấu đưa kinh tế số chiếm 30% GRDP ngay trong năm 2026 và vươn lên mức 40% vào năm 2030. Để tạo nền tảng vững chắc cho lộ trình này, thành phố định hướng hình thành sàn giao dịch dữ liệu, xây dựng ít nhất 2 trung tâm dữ liệu và 2 khu công nghệ số tập trung, lan tỏa ứng dụng nền tảng số mạnh mẽ vào công nghiệp, logistics, bán lẻ và các lĩnh vực kinh tế chủ lực.
Bà Hồ Thị Quyên - Phó Giám đốc ITPC phát biểu tại hội nghị
Chia sẻ tại hội nghị ông Nguyễn Minh Liêm - Đồng sáng lập kiêm Giám đốc Điều hành Công ty CP Công nghệ BYTE cho biết, mặc dù làn sóng AI đang thúc đẩy cuộc đua đầu tư công nghệ mạnh mẽ, phần lớn doanh nghiệp vẫn chưa thể chuyển hóa các giải pháp công nghệ này thành kết quả tài chính đo lường được do vướng phải ba điểm nghẽn cốt lõi gồm dữ liệu phân mảnh trên nhiều hệ thống, thông tin thiếu chuẩn xác hay đã quá hạn, cùng sự mất kết nối giữa khâu phân tích và thực thi hành động.
Ông cũng cho biết mô hình AI mạnh mẽ đến đâu cũng không thể bù đắp cho ngữ cảnh khách hàng bị thiếu hụt, bởi công nghệ chỉ tạo ra giá trị khi mang lại kết quả kinh doanh cụ thể. Để biến AI thành động cơ tăng trưởng, hệ thống dữ liệu khách hàng cần được chuẩn hóa toàn diện nhằm đảm bảo tính hợp nhất, độ chính xác, cập nhật theo thời gian thực, tuân thủ quyền riêng tư và sẵn sàng kích hoạt. Việc làm sạch và tập trung khai thác nguồn dữ liệu hợp nhất này mang lại hiệu quả tài chính thực chứng rõ rệt với mức tăng 35% hiệu suất chi tiêu quảng cáo (ROAS) sau 12 tháng, cắt giảm khoảng 40% chi phí trên mỗi đơn hàng (CPO) trên nhóm khách hàng hiện hữu và tăng gấp 3 lần doanh thu bán chéo nhờ xác định đúng thời điểm tương tác; từ đó giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí vận hành và bảo vệ biên lợi nhuận.
Các đại biểu tham quan gian hàng tại hội nghị
Theo phân tích từ ông Vũ Hữu Sơn - Trưởng bộ phận Tư vấn Giải pháp tại Công ty CP GreenNode, giai đoạn thử nghiệm AI (PoC) của các doanh nghiệp đang dần bước sang giai đoạn ứng dụng thực tiễn nhằm mang lại giá trị kinh tế vào năm 2026, kéo theo sự bùng nổ của thị trường hạ tầng AI toàn cầu với dự báo tăng từ 158 tỷ USD lên 419 tỷ USD vào năm 2030.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp đang phải đối mặt với bài toán chi phí đầu tư hạ tầng ngày càng cao khi một tủ máy chủ AI có giá lên tới khoảng 3,9 triệu USD, gấp 8 lần tủ thông thường, cùng nguy cơ khấu hao nhanh chỉ sau 2–3 năm. Bên cạnh gánh nặng tài chính, mật độ công suất điện cho mỗi rack máy chủ đã tăng vọt lên 27 kW vào năm 2026 và thậm chí vượt 100 kW với các siêu cụm AI, đẩy tổng nhu cầu điện năng AI toàn cầu từ 132 GW lên 290 GW vào năm 2030 và biến năng lượng trở thành rào cản lớn nhất.
Để giải quyết nút thắt chi phí và kỹ thuật vận hành mạng hạ tầng kết nối phức tạp, xu hướng dịch chuyển chiến lược AI FinOps từ mua đứt tài sản (CAPEX) sang thuê dịch vụ linh hoạt (OPEX) đang trở thành lựa chọn tối ưu, cho phép trả chi phí theo lượng dữ liệu xử lý thực tế. Song song đó, sự tăng cường hiện diện của AI tại biên (Edge AI) với quy mô thị trường dự báo đạt 56,8 tỷ USD vào năm 2030 cùng chiến lược kết hợp GPU huấn luyện và chip chuyên dụng suy luận đang định hình lại toàn bộ bài toán đầu tư công nghệ, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu suất trên mỗi watt điện năng mà vẫn bảo đảm tính an toàn và chủ quyền dữ liệu.
Mặt khác, ông Bùi Song Toàn - Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển dịch vụ Nền tảng Cloud thuộc FPT Smart Cloud (Tập đoàn FPT) nhận định rằng thị trường điện toán đám mây tại Việt Nam dự báo đạt mốc 6,98 tỷ USD vào năm 2030 với tốc độ tăng trưởng hàng năm 10,94%, trong bối cảnh hơn 50% doanh nghiệp coi đây là yếu tố bắt buộc trong chiến lược kinh doanh và trí tuệ nhân tạo tạo sinh (GenAI) trở thành động lực thúc đẩy chính.
Sự gia tăng của GenAI đang đẩy tốc độ phát triển phần mềm lên nhanh vượt bậc khi khoảng 75% dòng code mới tại Google hiện do AI khởi tạo và dự báo tỷ lệ mã nguồn tạo bởi AI sẽ tiệm cận mốc 95% trong 5 năm tới. Tuy nhiên, sự gia tăng tốc độ lập trình lại đi kèm những thách thức về an toàn thông tin, khi có tới 94% lãnh đạo coi AI là yếu tố thay đổi lớn nhất đối với an toàn thông tin và tỷ lệ tiềm ẩn lỗ hổng bảo mật trong mã nguồn do AI tạo ra ở các ngôn ngữ phổ biến dao động từ 38% tới hơn 70%.
Bên cạnh nguy cơ từ ứng dụng, đại diện FPT Smart Cloud cũng chỉ ra thách thức lớn khi các doanh nghiệp thường bỏ ngỏ luồng kết nối nội bộ (East-West traffic) - khu vực vốn chiếm 70-80% tổng lưu lượng hệ thống, dẫn đến yêu cầu cấp thiết về việc tự động hóa giám sát an toàn thông tin và nâng cao khả năng quản trị rủi ro đa tầng nhằm chủ động phòng thủ trong quản trị.
Nguyễn Trang