Trước áp lực nợ xấu, để cải thiện chất lượng tài sản và cơ cấu lại nhóm nợ, nhiều ngân hàng đã tăng tốc rao bán, đấu giá tài sản đảm bảo.
Nợ xấu, tín hiệu đáng lo của nhiều ngân hàng
Với việc thị trường BĐS biến động, nhiều dự án bị đình trệ, chủ đầu tư khó khăn về vốn trong khi khách hàng vay mua bất động sản khó trả nợ, chi phí vốn cao và lãi suất tăng, các khoản vay cũ phải điều chỉnh theo lãi suất mới khiến áp lực trả nợ lớn hơn. Nhiều khoản vay với chu kỳ trung và dài hạn, khi kinh tế gặp khó khiến dòng tiền của doanh nghiệp và cá nhân bị ảnh hưởng kéo dài. Đồng thời, chính sách hỗ trợ, giãn, hoãn nợ hết hiệu lực dẫn đến việc nhiều khoản nợ phải được phân lại nhóm, kéo tăng số liệu nợ xấu hình thành ròng;…
Nợ xấu, tín hiệu đáng lo của nhiều ngân hàng
Theo đó, đã hết Quý III/2025, dù hiện tại chưa có con số chính thức, nhưng một số công ty chứng khoán đã công bố những ước tính ban đầu, trong đó tỷ lệ nợ xấu, một trong những vấn đề “nóng” của Quý II/2025 được kỳ vọng giảm dần trong Quý III/2025 và cuối năm thông qua việc trích lập và xử lý nợ của một số các ngân hàng thương mại.
Dù vậy, nhìn chung trong bối cảnh hiện nay và căn cứ số liệu 6 tháng đầu năm 2025 cho thấy, tổng dư nợ xấu nhóm 3 đến nhóm 5 của 27 ngân hàng niêm yết thời điểm cuối Quý II/2025 đã tăng lên 2,4% so với 2,3% của Quý IV/2024. Trong khi đó, tỷ lệ bao phủ nợ xấu có xu hướng giảm dần trong những quý gần đây, từ mức 76,4% vào cuối năm 2024 xuống còn 70,2% trong quý II/2025, các ngân hàng đang trích lập dự phòng ít hơn trong 6 tháng đầu năm 2025. Bộ đệm dự phòng cho các khoản nợ xấu đang thu hẹp đáng kể.
Một số ngân hàng thương mại đã có sự nỗ lực đáng kể trong việc nâng cao chất lượng nợ như: Agribank giảm từ 1,68% về 1,43%; SHB giảm từ 2,9% về 2,56%;... Trong khi ở chiều ngược lại một số ngân hàng có tốc độ tăng nợ xấu mạnh như là PGBank tăng thêm 0,76%; BVBank tăng thêm 0,74%; Saigonbank tăng thêm 0,55%; Nam A Bank tăng thêm 0,52%;... so với đầu năm. Như vậy, so với thời điểm cuối năm 2024, nợ nhóm 3 (nợ dưới chuẩn) của các ngân hàng tăng 32%, nợ nhóm 4 (nợ nghi ngờ) tăng 17% và nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) tăng 7%.
Tăng cường “thanh lý” tài sản để thu hồi nợ
Nhằm đẩy mạnh việc thu hồi nợ và tăng cường cơ cấu lại nhóm nợ trong những tháng cuối năm, với mong muốn đẩy mạnh giảm tỉ lệ nợ xấu về mức an toàn, các ngân hàng đã tăng cường việc “thanh lý” tài sản đảm bảo để thu hồi nợ như: Nam Á Bank, PG Bank, VietABank,…
Gần đây Nam Á Bank đã nhiều lần phát đi thông báo bán tài sản đảm bảo, điển hình gồm: Khoản nợ quá hạn của Công ty cổ phần Regeneration Investment có tài sản được rao bán là toàn bộ các quyền và lợi ích phát sinh từ Dự án Khu du lịch sinh thái Cồn Bắp (TP. Đà Nẵng) với giá khởi điểm được Nam Á Bank công bố là hơn 3.979 tỷ đồng; Bán đấu giá tài sản liên quan đến Dự án Malibu Hội An thuộc sở hữu và sử dụng của Công ty TNHH Indochina Hội An Beach Villas với giá khởi điểm hơn 2.235 tỷ đồng.
Trước đó, nhà băng này đã có thông báo lựa chọn tổ chức đấu giá tài sản nhằm thu hồi các khoản nợ quá hạn của Công ty CP Đầu tư Thương mại Dịch vụ Gia Khang, tài sản được đưa ra đấu giá là quyền sử dụng đất và toàn bộ các công trình hình thành trong tương lai trên thửa đất số 17, tờ bản đồ số 8, thuộc phường Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh với giá khởi điểm được công bố là 4.500 tỷ đồng. Ngoài các tài sản trên, Nam Á Bank cũng đang xử lý các tài sản bảo đảm liên quan đến Công ty TNHH Phoenix Mountain.
VietABank đã thực hiện rao bán khu nghỉ dưỡng Huyền thoại Địa Trung Hải, khởi điểm 500 tỷ đồng. Đây là tài sản thế chấp của Vicoland tại Ngân hàng TMCP Việt Á – Chi nhánh Thăng Long. Tài sản đấu giá là toàn bộ tài sản gắn liền với đất, hình thành trong tương lai của Dự án tại khu đất số 4, tờ bản đồ số 67, xã Lộc Vĩnh, huyện Phú Lộc TP Huế. Tài sản gồm 3 khu nghỉ dưỡng và dịch vụ; 12 biệt thự 3 phòng có bể bơi và 40 biệt thự không có bể bơi; sân tenis; nhà bán hàng lưu niệm; khu đón tiếp lễ tân.
Ngày 26/9/2025, PG Bank phát ra thông báo thực hiện bán đấu giá lần 4 tài sản đảm bảo của khách hàng Nguyễn Tài Bình, 01 xe tải Pickup cabin kép BKS: 29K-037.53 mang tên Nguyễn Tài Bình với giá khởi điểm: 547.150.950 đồng. Trước đó, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước đã ban hành thông báo số 1446/TB-TTNH8 thông báo kết luận thanh tra Ngân hàng TMCP Thịnh vượng và Phát triển ngày 4/7/2025. Theo đó, PG Bank bị xử phạt 370 triệu đồng, chuyển thông tin 15 cổ đông sang cơ quan chức năng về 3 hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ ngân hàng.
Việc bán tài sản đảm bảo để thu hồi nợ xấu đã hỗ trợ lợi nhuận trong quý II/2025 và dự báo xu hướng này còn diễn ra trong 2 quý cuối năm. Do đó, chất lượng tài sản của các ngân hàng được nhận định sẽ cải thiện trong thời gian tới. Tuy vậy, các chuyên gia cũng lưu ý đến việc nợ xấu mới có khả năng gia tăng từ việc đẩy mạnh tăng trưởng tín dụng. Bên cạnh đó là “tấm đệm” dự phòng của các ngân hàng suy yếu hơn so với trước, ví dụ như câu chuyện dự phòng rủi ro hay tỷ lệ an toàn vốn tính theo Basel II.
Bên cạnh đó, các chuyên gia đồng quan điểm cho rằng, hệ số CAR của các ngân hàng Việt Nam đã cải thiện những năm gần đây khi từng bước tiến tới những tiêu chuẩn của Basel III và xây dựng một bộ đệm vốn vững chắc cho việc tăng trưởng tín dụng trong tương lai. Tuy vậy, bộ đệm vốn của ngành vẫn tương đối mỏng so với tiêu chuẩn quốc tế. Thêm vào đó, tỷ lệ CAR của các ngân hàng quốc doanh chỉ cao hơn mức tối thiểu một chút và thấp hơn so với các ngân hàng tư nhân./.
Hải Bình