Cần Thơ: Cựu giám đốc ngân hàng tiếp tục bị xét xử sau 3 năm được tuyên vô tội

Sau gần 3 năm được tuyên vô tội, ông Lê Thanh Hải, cựu giám đốc Agribank Cần Thơ, tiếp tục bị xét xử với cáo buộc có vai trò chủ chốt gây thiệt hại hơn 291 tỷ đồng.

Sáng ngày 16/8, sau 4 ngày tạm dừng do vắng luật sư của một bị cáo và nhiều người liên quan, Tòa án nhân dân TP Cần Thơ tiếp tục đưa vụ án xảy ra tại ngân hàng Agibank Cần Thơ ra xét xử.

Trong vụ án này, ông Lê Thanh Hải (60 tuổi); Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân (42 tuổi, nguyên giám đốc Công ty TNHH MTV Nông thủy sản Tây Nam) bị truy tố về tội Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng.

Bốn người bị cáo buộc vai trò đồng phạm là Trần Huy Liệu và Bùi Tuấn Anh (nguyên phó giám đốc, trưởng phòng tín dụng Agribank Cần Thơ), Phạm Tường Thi và Nguyễn Văn Đạt (nguyên giám đốc, nhân viên Công ty TNHH Tân Tiến).

Vụ án này đã kéo dài nhiều năm, với nhiều lần trả hồ sơ. Đến đầu năm 2022, Tòa án nhân dân TP Cần Thơ tuyên ông Hải và các đồng phạm không phạm tội do chưa đủ căn cứ xác định các bị cáo gây thiệt hại 300 tỷ đồng. Tuy nhiên, tháng 8/2022 Tòa án nhân dân Cấp cao tại TP HCM đã tuyên hủy toàn bộ bản án này.

Tại phần thủ tục phiên tòa, Hội đồng xét xử công bố nhiều nhân chứng và người có quyền, nghĩa vụ liên quan vắng mặt.

Theo đại diện Viện Kiểm sát, những người này đã có lời khai trong hồ sơ vụ án nên việc vắng mặt không ảnh hưởng đến quá trình xét xử, đề nghị tòa tiếp tục làm việc. Hội đồng xét xử cùng quan điểm. Đại diện Viện Kiểm sát đang công bố cáo trạng dài 43 trang.

Gây thiệt hại hơn 291 tỷ đồng cho Agribank Cần Thơ

Theo cáo trạng mới nhất của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ, từ năm 2006-2013, Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân thành lập 7 công ty và thuê người làm giám đốc, kế toán các công ty này. Tuy nhiên, Nhân là người trực tiếp điều hành mọi hoạt động của 7 công ty.

Bị cáo Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân có quan hệ tín dụng với ngân hàng từ năm 2011 nên muốn vay tiền theo Quyết định số 63/2010/QĐ-TTG của Thủ tướng Chính phủ (quy định về chính sách hỗ trợ nhằm giảm tổn thất sau thu hoạch đối với nông sản, thủy sản). Nhân liên hệ với Trần Huy Liệu đặt vấn đề vay vốn để thực hiện dự án đầu tư ở tỉnh Hậu Giang theo Quyết định 63/2010/QĐ-TTG.

Sau khi xem xét, Trần Huy Liệu cho Nhân biết phải thành lập công ty hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp nông thôn, chuẩn bị hồ sơ pháp lý, hồ sơ tài chính, hồ sơ vay vốn. Liệu sẽ hướng dẫn và giúp Nhân được vay vốn tại ngân hàng.

Đồng thời, bị cáo Trần Huy Liệu dẫn Nhân gặp bị cáo Lê Thanh Hải, khi đó là Phó Giám đốc ngân hàng để trao đổi. Hải đồng ý và hứa giúp đỡ Nhân vay vốn. Đến tháng 9/2011, Lê Thanh Hải được bổ nhiệm làm Giám đốc ngân hàng.

Sau đó, Nhân thành lập Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Nông thủy sản Tây Nam (Công ty Tây Nam) và lập hồ sơ dự án “Đầu tư xây dựng Cụm chế biến nông sản Tây Nam” tại xã Tân Tiến, thành phố Vị Thanh, tỉnh Hậu Giang. Lê Thanh Hải chỉ đạo Liệu hướng dẫn Nhân hoàn thiện hồ sơ vay vốn, hồ sơ dự án. Còn Liệu phân công Bùi Tuấn Anh, khi đó là cán bộ tín dụng, phụ trách khoản vay.

Cũng theo cáo trạng, quá trình tiếp nhận hồ sơ, các bị cáo Hải, Liệu và Tuấn Anh biết Công ty Tây Nam không thuộc đối tượng vay vốn hỗ trợ lãi suất theo Quyết định số 63/2010/QĐ-TTG, không đáp ứng đủ các yêu cầu theo văn bản của ngân hàng, tuy nhiên vẫn đồng ý cùng Nhân hợp thức hóa hồ sơ để được vay vốn và hỗ trợ lãi suất.

Công ty Tây Nam không thuộc đối tượng được vay hỗ trợ lãi suất, hồ sơ vay vốn không đủ điều kiện (không có hợp đồng tiêu thụ nông sản và dịch vụ cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp với nông dân, chưa có tài sản đảm bảo thế chấp, dự án chưa được cấp phép xây dựng, chưa có quyết định phê duyệt, báo cáo đánh giá tác động môi trường...), nhưng Hải vẫn ký hợp đồng tín dụng cho vay vốn và hỗ trợ lãi suất theo Quyết định 63/2010/QĐ-TTG, cáo trạng nêu.

Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân đã cùng Hải, Liệu và Tuấn Anh thống nhất nâng khống giá trị tài sản đảm bảo để thế chấp cho khoản vay của Công ty Tây Nam. Còn Phạm Tường Thi và Nguyễn Văn Đạt có vai trò giúp sức cho Nhân.

Các bị cáo Hải, Liệu và Tuấn Anh chấp nhận cho Nhân sử dụng tiền vay hỗ trợ lãi suất theo Quyết định 63/2010/QĐ-TTG sai mục đích như: Mua bất động sản, trả nợ cho các khoản vay khác, bồi thường giải phóng mặt bằng tại dự án, gửi tiết kiệm để lấy tiền lãi… Từ đó, những người này đã gây thiệt hại cho Ngân hàng hơn 291 tỷ đồng.

TAND TP Cần Thơ từng tuyên 6 bị cáo vô tội, Viện KSND cùng cấp kháng nghị

Trước đó, ngày 7/1/2022, sau 2 ngày xét xử sơ thẩm, Tòa án nhân dân TP Cần Thơ đã tuyên 6 bị cáo liên quan đều không phạm tội.

Hội đồng xét xử nhận định việc xét xử các bị cáo theo Điều 179, bộ luật Hình sự năm 1999 thì cần phải xác định thiệt hại, trong khi đến thời điểm hiện nay chưa xác định được thiệt hại. Việc xác định thiệt hại chỉ thực hiện được khi xử lý tài sản đảm bảo, tài sản hình thành từ vốn vay. Việc ngân hàng khởi kiện các bên ra tòa theo quy định pháp luật để đòi nợ theo các hợp đồng tín dụng là đúng quy định. Do vậy, Viện Kiểm sát nhân dân truy tố các bị cáo theo Điều 179, bộ luật Hình sự năm 1999 là không có cơ sở. Từ đó, Hội đồng xét xử đã tuyên 6 bị cáo liên quan đến vụ án đều không phạm tội.

Sau đó, Viện Kiểm sát nhân dân TP Cần Thơ có quyết định kháng nghị toàn bộ bản án và đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại TPHCM xét xử lại theo hướng hủy toàn bộ án sơ thẩm.

Theo Viện Kiểm sát nhân dân TP Cần Thơ, bản án sơ thẩm ngày 7/1/2022 của Tòa án nhân dân TP Cần Thơ tuyên tất cả 6 bị cáo trong vụ án vô tội là vi phạm pháp luật nghiêm trọng, không đánh giá đầy đủ, toàn diện chứng cứ, tài liệu đã được thu thập trong vụ án.

Tại phiên phúc thẩm ngày 11/8/2022, Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, cấp sơ thẩm đã có sai lầm trong đánh giá chứng cứ, không chấp nhận kết quả của Hội đồng đánh giá tài sản căn cứ vào các chứng thư thẩm định giá mà luật sư cung cấp và kết luận của Thanh tra Chính phủ về một số tài sản của các bị cáo là không đúng quy định.

Tòa cấp phúc thẩm cho rằng, kháng nghị của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ là có căn cứ do trong quá trình điều tra, cơ quan Công an đã thực hiện đúng, đầy đủ quy trình thủ tục theo luật định khi thu thập, đối chiếu kết quả giám định tài sản thế chấp từ 6 Hội đồng thẩm định tài sản.

Tại phiên sơ thẩm, các luật sư đã cung cấp các tài liệu về giá trị tài sản đảm bảo từ các nguồn khác nhau là không có cơ sở pháp lý để xem xét. Ngoài ra, tòa cấp sơ thẩm lập luận không thể làm sáng tỏ được thiệt hại để kết tội các bị cáo, nên cần phải áp dụng nguyên tắc suy đoán vô tội đối với các bị cáo và tuyên các bị cáo không phạm tội là một sai lầm.

Hành vi của bị cáo Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân có dấu hiệu của tội danh "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản", nhưng cấp sơ thẩm đã truy tố, xét xử tội "Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng".

Từ các lý do trên, Hội đồng xét xử quyết định tuyên hủy toàn bộ bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ, trả hồ sơ cho Viện Kiểm sát truy tố, xét xử lại từ đầu. Đồng thời, đề nghị xem xét lại, sửa đổi tội danh của bị cáo Nguyễn Huỳnh Đạt Nhân.

Thanh Phong