Có nên bỏ quy định kê khai giá thiết bị y tế?

VCCI cho rằng, theo phản ánh của doanh nghiệp, quy định về kê khai giá tại Nghị định 98/2021/NĐ-CP tạo ra gánh nặng vô cùng lớn trong việc thực hiện, do khối lượng trang thiết bị y tế rất nhiều và giá cả dễ thay đổi...

Mới đây, VCCI đã có những góp ý vào Dự thảo Nghị sửa đổi một số điều Nghị định 98/2021/NĐ-CP về quản lý trang thiết bị y tế.

Theo đó, VCCI đưa ra một số ý kiến đóng góp:

Thứ nhất, về quy trình cấp số lưu hành trang thiết bị y tế, Điều 30a Dự thảo dự kiến tách quy trình cấp số lưu hành trang thiết bị thành quy trình 2 bước: đánh giá độc lập hồ sơ lưu hành trang thiết bị y tế; cấp số lưu hành. Đây là quy định mới so với quy trình 1 bước (chỉ nộp hồ sơ tại Bộ Y tế) theo Điều 32 Nghị định 98/2021/NĐ-CP. Do đó, VCCI cho rằng, quy trình 2 bước như trên có thay thế cho quy trình 1 bước (cấp tại Bộ Y tế) theo quy định tại Điều 32 hay không?

Nếu hai quy trình cùng tồn tại (doanh nghiệp có thể nộp hồ sơ tại đơn vị đánh giá độc lập hoặc tại Bộ Y tế), việc bổ sung quy định mới là phù hợp. Tuy nhiên, đề nghị cơ quan soạn thảo bổ sung quy định làm rõ doanh nghiệp được tùy ý lựa chọn việc nộp theo quy trình nào hay việc này sẽ được thực hiện theo phân cấp (ví dụ như phân cấp theo loại trang thiết bị);

Nếu quy trình 2 bước thay thế cho quy trình 1 bước, để đảm bảo tính rõ ràng, dễ hiểu của quy định, đề nghị cơ quan soạn thảo thiết kế quy định theo hướng sửa đổi toàn bộ các Điều 30 – 32 Nghị định 98/2021/NĐ-CP bằng các quy định mới (với nội dung như Điều 30a, Điều 30b Dự thảo). Việc xử lý hồ sơ trong giai đoạn chuyển tiếp (1 năm) vẫn được dẫn chiếu và thực hiện theo quy định cũ. Việc thực hiện quy định mới sẽ được áp dụng từ năm 2024 theo quy định tại điều khoản thi hành.

Đấu thầu mua sắm thiết bị y tế Đưa những yêu cầu rất vô lý Phát biểu về đấu thầu mua sắm trang thiết bị y tế đại biểu Phạm Khánh Phong Lan đoàn TP.HCM chỉ ra rằng có những bệnh viện khi lập hồ sơ mời thầu đưa tiêu chí kỹ thuật vào đưa luôn cả tiêu chí “sắc đẹp” viên thuốc đó phải có màu gì hình dáng thế nào trong khi đó là những yêu cầu rất vô lý Bà cũng lưu ý đấu thầu cũng “tạo vườn ươm cho những tiêu cực”

Thứ hai, về quy trình, Dự thảo đang không có quy định liên quan đến trình tự, thủ tục đánh giá độc lập hồ sơ (ở bước thứ nhất của quy trình). Việc này có thể tạo ra sự chậm trễ hoặc không minh bạch trong thủ tục này, trong khi đây là một hoạt động mang tính chất cấp phép (nhiệm vụ hành chính công). Do vậy, đề nghị cơ quan soạn thảo bổ sung quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục đảm bảo quy định về kiểm soát thủ tục hành chính theo Nghị định 63/2010/NĐ-CP. Việc thiết kế các quy định cũng cần đảm bảo các yếu tố: tổng thời gian thực hiện thủ tục hành chính của 2 bước quy trình không được lâu hơn thời gian thực hiện của quy trình cũ; mang tính kế thừa, nghĩa là kết quả đánh giá độc lập hồ sơ sẽ được cơ quan Nhà nước thừa nhận và không phải đánh giá lại.

Thứ ba, Điều 74a.3 Dự thảo quy định các tổ chức đánh giá độc lập niêm yết giá dịch vụ đánh giá hồ sơ. Qua trao đổi tại cuộc họp của Bộ Tư pháp, các đơn vị này sẽ được Bộ chỉ định để thực hiện nhiệm vụ, nói cách khác, các đơn vị này được giao cung cấp dịch vụ công, không phải là cung cấp dịch vụ cạnh tranh trên thị trường. Do vậy, tổ chức đánh giá độc lập chỉ thu phí thực hiện đánh giá hồ sơ theo quy định của Luật Phí, lệ phí. Đề nghị cơ quan soạn thảo sửa đổi lại quy định cho phù hợp.

Bên cạnh những nội dung đã nêu, VCCI cũng đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc, xem xét về quy định về kê khai, niêm yết giá. Bởi, theo phản ánh của doanh nghiệp, quy định về kê khai giá tại Nghị định 98/2021/NĐ-CP tạo ra gánh nặng vô cùng lớn cho doanh nghiệp trong việc thực hiện, do khối lượng trang thiết bị y tế rất nhiều (nhiều loại trang thiết bị và nhiều cấu hình, phụ kiện thay đổi trong một trang thiết bị) và giá cả dễ thay đổi do ảnh hưởng từ yếu tố tỷ giá và các chi phí khác.

Cùng với đó, mục tiêu quản lý của quy định này cũng chưa rõ ràng. Quy định về kê khai giá có mục đích giúp cơ quan Nhà nước nắm bắt được tình hình giá cả của sản phẩm, từ đó có thể đề xuất các biện pháp quản lý giá phù hợp nếu giá cả có biến động bất thường. Điều này là đặc biệt quan trọng với các sản phẩm, dịch vụ có lượng tiêu thụ đặc biệt lớn, liên tục và dành cho phần lớn dân số, chẳng hạn như giá khám chữa bệnh, giá vận tải hành khách đường bộ, đường sắt…

Trong khi đó, phần lớn đối tượng mua sắm và sử dụng trang thiết bị y tế là các đơn vị công hoặc cơ sở y tế, vốn có khả năng đàm phán và lựa chọn nhà cung cấp với giá thành phù hợp. Nếu liên quan đến đấu thầu, việc xác định giá gói thầu trong mua sắm đầu thầu công có thể xử lý thông qua các biện pháp niêm yết giá, cung cấp thông tin chi tiết về giá trúng thầu (chi tiết đến từng mặt hàng).

Từ các lý do đã nêu, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc bỏ quy định về kê khai giá. Trong trường hợp không bỏ thì cần cân nhắc lại chi tiết các nội dung đưa vào Dự thảo.

Ngoài ra, đối với quy định về quảng cáo, VCCI ủng hộ nội dung sửa đổi tại Điều 1.17 Dự thảo. Song về lâu dài, đề nghị cơ quan soạn thảo làm việc với cơ quan liên quan để sửa đổi quy định tại Luật Quảng cáo.

Hà Yên