Tốc độ tăng trưởng 2 con số hàng năm, trong khi nguồn lực đầu tư của nhà nước cho hệ thống cảng biển đã đến ngưỡng giới hạn, khiến chi phí logistic của Việt Nam thuộc hàng đắt đỏ nhất thế giới. Sự có mặt của các tập đoàn kinh tế tư nhân là xu thế tất yếu nhưng họ đang phải giải bài toán nhiều thách thức.
Giảm chi phí logistic: Bài toán lớn của nền kinh tế
Giới
đầu tư đang dành sự chú ý đối với Dự án đầu tư xây dựng Trung tâm
logistics Cái Mép hạ khi mới đây Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng giao UBND tỉnh
Bà Rịa - Vũng Tàu hướng dẫn Tập đoàn Geleximco về thủ tục đầu tư, thuê đất,
giao đất và thực hiện đầu tư xây dựng để sớm triển khai một trung tâm logistics
đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và khu
vực trọng điểm kinh tế phía Nam.
Sở
dĩ có sự quan tâm đặc biệt như vậy, một phần đến từ quy mô rất lớn của dự án
với tổng diện tích 1.200ha, số vốn đầu tư dự kiến khoảng 50.000 tỷ đồng, trong
đó Dự án cảng tổng hợp container Cái Mép Hạ có diện tích 86,6ha với tổng số vốn
đầu tư dự kiến 10.000 tỷ đồng.
Đầu
tư cho hạ tầng không phải là lĩnh vực dễ ăn xổi. Vậy tại sao doanh nghiệp lại
chọn đầu tư vào dự án Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ, cũng như Trung tâm
Logistics Cái Mép Hạ?
Đại
diện Tập đoàn Geleximco cho biết, chi phí logistics của Việt Nam hiện đang
chiếm bình quân khoảng ~21% trên giá thành sản phẩm, đây là một tỷ lệ chi phí
rất cao so với các nước phát triển. Quy mô của ngành dịch vụ logistics hiện
chiếm 3~4% GDP và có mức tăng trưởng khá nhanh khoảng 15~20% /năm, dự kiến quy
mô của ngành dịch vụ này sẽ đóng góp 8~10% GDP tới năm 2025 (theo VLA).
“Để
giải bài toán giảm chi phí logistics cho hàng hoá XNK của VN. Chúng tôi đã
nghiên cứu và quyết định đầu tư vào dự án Trung tâm Logistics Cái Mép Hạ và
Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ”, lãnh đạo Geleximco chia sẻ. Còn nhớ,
tại cuộc đối thoại của cộng đồng doanh nghiệp tư nhân với Thủ tướng Nguyễn Xuân
Phúc hai năm trước, phát biểu của ông Vũ Văn Tiền - Chủ tịch Geleximco về việc
cần thiết có những giải pháp hạ chi phí logistic đã được Diễn đàn đánh giá cao.
Nay
trăn trở trên đang được hiện thực hóa. Geleximco quyết định đầu tư Cảng tổng
hợp và container Cái Mép Hạ bởi cảng thuộc quy hoạch trong cụm cảng Cai mép -
Thị vải là cửa ngõ quốc tế khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam của Tổ Quốc, Với
hệ thống luồng sâu có thể thiết kế bến cảng đủ năng lực tiếp nhận những tàu lớn
nhất trên thế giới với sức chở 18.000 - 22.000 TEU, trọng tải đến 200.000 DWT
và nằm gần kề các tuyến hàng hải quốc tế cho phép trực tiếp đưa hàng từ Việt
nam đến thẳng các cảng của Châu Âu, Bắc Mỹ mà không cần trung chuyển qua các
nước khác như Singapore, Hongkong, tiết kiệm hàng tỷ USD/năm.
Còn
Trung tâm Logistics Cái Mép Hạ với quy mô lớn nhất Việt Nam, tầm cỡ trong khu
vực, kết nối trực tiếp với hệ thống cụm cảng Cái Mép - Thị vải với đầy đủ chức
năng đồng bộ như tập kết hàng hoá, phân phối hàng hóa, gom hàng, giao hàng, lưu
giữ, sử lý, bảo quản .... Kết nối giao thông thuận tiện với tất cả các địa
phương trong khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam, đặc biệt kết nối giao thông
đường thuỷ sẽ giúp cho công tác logistics đối với hàng hoá xuất nhập khẩu giảm
được rất nhiều chi phí, trực tiếp hỗ trợ và phục vụ cho cụm Cảng phát triển.
Kinh
nghiệm từ các quốc gia phát triển cho thấy, cải thiện hữu hiệu hoạt động
logistics sẽ góp phần quan trọng vào hiệu quả cả nền kinh tế. Đơn cử tại Mỹ, số
chi phí cho dịch vụ logistics vào thập niên 80 lớn gấp 10 lần so với chi phí
cho quảng cáo; gấp 2 lần so với chi phí cho quốc phòng và ngang với chi phí cho
y tế, chiếm gần 17% GDP.
Sau
đó Chính phủ đã tạo động lực thúc đẩy các nhà đầu tư tham gia đầu tư, cải thiện
hiệu quả hoạt động của ngành, giúp giảm chi phí logistics về mức 9,9% GDP. Nhờ
vậy, nước Mỹ tiết kiệm được hàng trăm tỷ USD, giá hàng hóa hạ thấp hơn, kích
thích tiêu dùng và nền kinh tế tăng trưởng.
Quy mô lớn, thách thức lớn
Đầu
tư hàng tỷ USD cho các dự án hạ tầng là bài toán hóc búa với cả những đại gia
lớn trên thế giới, trong khi các tập đoàn kinh tế tư nhân Việt Nam còn chưa
mạnh cả về tiềm lực, năng lực cạnh tranh và khả năng tổ chức chuyên nghiệp.
Nhận thức rõ những thách thức lớn mà Tập đoàn phải đối mặt, lãnh đạo Geleximco
cho biết, là dự án trọng điểm với tầm vóc khu vực, vai trò của dự án là phải đủ
năng lực cạnh tranh nên Tập đoàn sẽ đầu tư đồng bộ, hiện đại với công nghệ tiên
tiến đi đôi với hệ thống quản trị thông minh để đáp ứng được nhu cầu phát triển
trong thời kỳ mới. Với phương châm “Tổng hợp nguồn lực - Chia sẻ thành công”
Geleximco không “đi một mình”, mà sẽ Liên doanh đầu tư cùng với Công ty Vận tải
và Thương mại Quốc tế (ITC CORP) là đối tác có nhiều năm kinh nghiệm và thành
công trong lĩnh vực Khai thác Cảng biển, Vận tải biển và Logistics tại TP.HCM.
Ngoài ra, Tập đoàn còn có rất nhiều đối tác nước ngoài là các Công ty, Tập đoàn
nổi tiếng trên thế giới, có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực Cảng biển, Hãng
tàu, Logistics sẵn sàng cùng chung tay đầu tư, hợp tác và ủng hộ để khai thác
dự án hiệu quả nhất.
Do
quy mô của dự án là rất lớn, Geleximco xác định phải thật thận trọng và tính
toán chi tiết từng khâu, từ nghiên cứu xây dựng phương án đầu tư, thực hiện đầu
tư đến khai thác sao cho hiệu quả, bền vững. Hơn nữa, Dự án nằm trên nền đất
bổi đắp của cửa Biển nên yếu và thấp, bởi vậy việc thi công sẽ rất khó khăn và
mất nhiều thời gian. “Chúng tôi sẽ cố gắng hoàn tất mọi thủ tục đầu tư và triển
khai thi công trong thời gian sớm nhất”, đại diện Geleximco chia sẻ quyết tâm
hoàn thành sứ mệnh rất khó này.
Chuyên
gia kinh tế Lưu Bích Hồ nhìn nhận, đây là tín hiệu đáng mừng trong việc triển
khai Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI và Nghị định 15/2015/NĐ-CP về đầu tư theo
hình thức đối tác công tư, cũng như chủ trương huy động nguồn vốn trong khu vực
tư nhân vào đầu tư cơ sở hạ tầng. Việc DN dân doanh tham gia vào đầu tư, và
khai thác cảng biển là xu thế tất yếu và cần được khuyến khích trong quá trình
huy động các nguồn lực mới xây dựng nền kinh tế.
PV