Hà Nội, Quảng Ninh, Đà Nẵng, Khánh Hòa, TP Hồ Chí Minh và Phú Quốc được đề xuất thu hút đầu tư phát triển outlet, cửa hàng miễn thuế, hướng tới mỗi địa bàn có ít nhất một mô hình hoạt động vào năm 2028. Đây là hướng bổ sung sản phẩm du lịch, đồng thời mở thêm không gian tiêu thụ hàng Việt.
Mua sắm trở thành một phần của hành trình du lịch
Thay vì chỉ tập trung vào tham quan và nghỉ dưỡng, các điểm đến được định hướng phát triển thêm dịch vụ mua sắm nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng của du khách. Nội dung này được thể hiện trong dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề xuất, đang được Bộ Tư pháp thẩm định.
Tại Điều 7, dự thảo đưa mô hình mua sắm hàng hiệu có ưu đãi về giá, thường gọi là outlet, cùng cửa hàng miễn thuế vào nhóm hoạt động cần thu hút đầu tư. Sáu địa bàn được lựa chọn gồm Hà Nội, Quảng Ninh, Đà Nẵng, Khánh Hòa, TP Hồ Chí Minh và Phú Quốc thuộc tỉnh An Giang. Mục tiêu đề xuất là đến năm 2028, mỗi địa bàn có ít nhất một mô hình được đưa vào vận hành.
Việc lựa chọn những trung tâm du lịch này tạo cơ sở để kết nối hoạt động mua sắm với nguồn khách đến tham quan, nghỉ dưỡng và sử dụng các dịch vụ giải trí. Nếu được tổ chức phù hợp, outlet có thể trở thành một điểm dừng trong lịch trình, tạo thêm lý do để du khách kéo dài thời gian lưu trú và tăng chi tiêu tại điểm đến.
Mô hình outlet kinh doanh hàng hiệu với giá ưu đãi, kết hợp không gian mua sắm và trải nghiệm. Ảnh minh họa.
Tuy nhiên, sức hút của mô hình phụ thuộc vào chất lượng hàng hóa, mức ưu đãi thực tế và sự thuận tiện trong tiếp cận. Một địa điểm mang tên outlet nhưng thiếu thương hiệu, hàng hóa nghèo nàn hoặc giá bán chưa đủ hấp dẫn sẽ khó tạo động lực để khách dành riêng thời gian mua sắm. Vì vậy, thu hút đầu tư cần đi cùng khả năng hình thành sản phẩm có sức cạnh tranh và kết nối với các tuyến du lịch hiện hữu.
Để khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển mô hình kinh doanh du lịch mới, dự thảo đề xuất cơ chế ưu đãi đối với chi phí nghiên cứu và phát triển. Theo đó, tổ chức, doanh nghiệp trực tiếp đầu tư, vận hành hoặc thực hiện một phần hoạt động thuộc các mô hình này được tính khoản chi nghiên cứu và phát triển vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế bằng 300% chi phí thực tế.
Cùng với outlet và cửa hàng miễn thuế, dự thảo còn đề xuất giao Chính phủ lựa chọn một số địa bàn để thí điểm có kiểm soát các mô hình kinh doanh mới trong thời hạn từ 3 đến 5 năm. Phạm vi thí điểm gồm kinh tế đêm, kinh tế chia sẻ, nền tảng du lịch số, du lịch du thuyền, mô hình lưu trú mới và những sản phẩm kết hợp văn hóa, thể thao, giải trí với mua sắm.
Các đề xuất này mở ra khả năng xây dựng chuỗi dịch vụ đa dạng hơn tại điểm đến. Du khách có thêm lựa chọn trải nghiệm, trong khi doanh nghiệp có điều kiện kết nối hoạt động bán lẻ với lưu trú, vận chuyển và giải trí.
Mở không gian cho hàng Việt, nâng chất lượng điểm đến
Định hướng phát triển outlet trong lĩnh vực du lịch được đặt bên cạnh Đề án “Phát triển các mô hình outlet tại Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045” đã được Bộ Công Thương phê duyệt.
Đề án tập trung vào ba hình thức: làng outlet cao cấp kết hợp mua sắm và du lịch; trung tâm outlet tại đô thị hoặc khu vực ngoại vi; outlet nằm trong các tổ hợp đa chức năng. Cách tiếp cận này cho phép lựa chọn mô hình phù hợp với điều kiện đất đai, hạ tầng, nguồn khách và hoạt động thương mại của từng địa bàn.
Trong giai đoạn 2026–2030, đề án định hướng thí điểm tại Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Quảng Ninh và Phú Quốc. Sang giai đoạn 2030–2045, mục tiêu là phát triển outlet tại cả ba miền Bắc, Trung, Nam, mỗi khu vực có ít nhất một outlet.
Đáng chú ý, tỷ lệ hàng hóa, sản phẩm Việt Nam tại các outlet thí điểm được phấn đấu đạt 30–40%. Đề án đồng thời hướng tới hình thành ít nhất 10 nhóm sản phẩm “quà tặng quốc gia”, ưu tiên sản phẩm thương hiệu quốc gia, OCOP 5 sao, sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu và hàng Việt tiên phong.
Với định hướng này, outlet có thể trở thành kênh giới thiệu thương hiệu và tiêu thụ sản phẩm trong nước tới du khách. Để tận dụng cơ hội, doanh nghiệp Việt cần chuẩn bị hàng hóa có chất lượng ổn định, mẫu mã phù hợp, thông tin xuất xứ rõ ràng và khả năng cung ứng đáp ứng yêu cầu của hệ thống bán lẻ.
Năng lực quản lý, vận hành cũng được chú trọng. Đến năm 2030, đề án đặt mục tiêu tập huấn, nâng cao năng lực cho ít nhất 5.000 cán bộ, công chức và doanh nghiệp liên quan đến phát triển outlet.
Khách lựa chọn sản phẩm tại chương trình bán hàng hiệu ưu đãi ở TP Hồ Chí Minh.
Ở phạm vi rộng hơn, dự thảo nghị quyết về du lịch đề xuất ưu tiên ngân sách nhà nước cho hạ tầng thiết yếu tại các khu du lịch quốc gia, địa điểm có tiềm năng trở thành khu du lịch quốc gia và các tuyến kết nối tới trung tâm du lịch trọng điểm. Mục tiêu phủ sóng viễn thông băng rộng 5G tại toàn bộ khu du lịch quốc gia cũng được đặt ra.
Nguồn lực ngân sách được đề xuất bố trí cho Chương trình xúc tiến du lịch quốc gia giai đoạn 2026–2035. Những tỉnh có tiềm năng du lịch lớn, sở hữu sản phẩm gắn với di sản được UNESCO công nhận hoặc di tích quốc gia đặc biệt thuộc nhóm được đề xuất ưu tiên đầu tư đến năm 2030.
Dự thảo còn đề xuất cho phép sử dụng nguồn thu dịch vụ từ khai thác tài nguyên, tài sản công gắn với các khu du lịch để tái đầu tư tại chỗ. Nguồn kinh phí này phục vụ bảo tồn, duy tu, nâng cấp điểm đến và phát triển sản phẩm, tạo điều kiện cải thiện chất lượng phục vụ du khách.
Theo dự kiến trong dự thảo, nghị quyết có hiệu lực từ ngày 30/12/2026 đến ngày 30/12/2036. Các cơ chế trên hiện vẫn là đề xuất, cần tiếp tục được xem xét trước khi thông qua.
Việc phát triển outlet sẽ có ý nghĩa khi tạo được trải nghiệm mua sắm hấp dẫn, bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng và mở thêm cơ hội cho hàng Việt. Số lượng điểm bán là bước khởi đầu; khả năng thu hút khách quay lại và mức đóng góp cho kinh tế địa phương mới quyết định hiệu quả lâu dài của mô hình.
Quang Anh