Doanh nghiệp thi công, xây lắp hạ tầng đón 'điểm rơi' lợi nhuận

Đầu tư công được kỳ vọng thúc đẩy mạnh mẽ vào nửa cuối năm 2024. KBSV cho rằng điểm rơi lợi nhuận trong lĩnh vực đầu tư công sẽ đến từ các doanh nghiệp nhà thầu thi công, xây lắp hạ tầng.

Giải ngân vốn đầu tư công duy trì tốc độ tốt

Điểm sáng nổi bật, có ý nghĩa quan trọng, nâng cao năng lực, tạo nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững của nền kinh tế trong 6 tháng đầu năm 2024 đó là Chính phủ đã kiến tạo lực đẩy và phát huy tối đa khả năng giải ngân vốn đầu tư công.

Với chỉ đạo quyết liệt, thường xuyên, liên tục của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, lãnh đạo các địa phương, vấn đề giải phóng và bàn giao mặt bằng sạch đã có bước chuyển biến đáng khích lệ, đáp ứng về thời gian của các nhà thầu. 

Tuy vậy, thiếu hụt nguyên vật liệu san lấp nền đang đe doạ tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Trước thực trạng này, Chính phủ và các địa phương đã có nhiều giải pháp xử lý cho từng dự án ở từng vùng. 

Chính phủ đã kiến nghị Quốc hội cho phép kéo dài thời gian thực hiện cơ chế đặc thù về khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường đến hết năm 2024 hoặc đến khi hoàn thành các dự án thuộc Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội.

Cùng với đó, Thủ tướng Chính phủ đã kiên quyết chỉ đạo và đôn đốc thực hiện giải ngân vốn đầu tư công các dự án trọng điểm quốc gia nhằm phát huy vai trò kích hoạt, tạo không gian phát triển mới, dẫn dắt các nguồn lực xã hội đầu tư cho phát triển.

Trong 6 tháng đầu năm 2024, vốn đầu tư công thực hiện ước đạt 244,4 nghìn tỷ đồng, bằng 33,8% kế hoạch năm và tăng 3,5% so với cùng kỳ năm trước (cùng kỳ năm 2023 bằng 32,2% kế hoạch và tăng 22,5%).

Vốn đầu tư công thực hiện của các bộ, ngành, cơ quan trung ương đạt 37,8% kế hoạch cao hơn mức thực hiện bình quân chung của cả nước nhưng tốc độ giải ngân giảm 3,2% so với cùng kỳ năm trước. Vốn đầu tư công thực hiện của địa phương đạt 33,1% kế hoạch và tăng 4,9%.

Kế hoạch vốn đầu tư tập trung phân bổ chủ yếu cho Bộ Giao thông vận tải

Trong kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn 2021 – 2025, Bộ Giao thông vận tải được tập trung phân bổ vốn nhiều nhất so với các Bộ ban ngành còn lại với hơn 300,000 tỷ đồng trong tổng số 2,323,014 tỷ đồng. Điều này cho thấy tầm quan trọng trong việc định hướng đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Trong năm 2024, kế hoạch vốn của Bộ Giao thông vận tải được giao là khoảng 60,000 tỷ đồng, cộng thêm số vốn kéo dài từ 2023 và bổ sung thêm từ nguồn tăng ngân sách trung ương, như vậy tổng kế hoạch của cả năm 2024 có thể được giao lên tới 73,000 tỷ đồng. Tuy vậy, theo kế hoạch vốn trung hạn 2021 – 2025, Bộ GTVT cần phải giải ngân tổng cộng 150,000 tỷ đồng nữa. Nếu năm nay không đạt được chỉ tiêu thì áp lực giải ngân trong năm sau sẽ rất lớn. 

Các dự án đầu tư công trọng điểm đã đạt được những tiến độ tương đối tích cực tính đến nửa đầu năm 2024. Cụ thể, Cao tốc Bắc – Nam giai đoạn 1 (khởi công 2017-2020) đã chính thức thông xe toàn tuyến trong tháng 5 sau khi 2 dự án cuối cùng là Diễn Châu – Bãi Vọt và Cam Lâm – Vĩnh Hảo đưa vào vận hành trước 30/4/2024.

Dự án Sân bay Long Thành sau 9 tháng kể từ ngày khởi công, có 2 hạng mục đang vượt tiến độ là gói thầu nhà ga hành khách – 5.10 (vượt tiến độ 10 ngày) và đường băng, đường lăn sân đỗ - gói thầu 4.6 (vượt tiến độ 2 tháng). Dự kiến hạng mục đường băng sẽ được đưa vào khai thác kỹ thuật vào cuối tháng 4/2025.

Điểm rơi lợi nhuận sẽ đến từ các doanh nghiệp nhà thầu thi công, xây lắp hạ tầng

KBSV kỳ vọng thực hiện giải ngân vốn đầu tư công có thể đạt tỷ lệ 90% kế hoạch năm (tương đương 635 nghìn tỷ đồng), cao hơn so với tỷ lệ trong 3 năm gần nhất.

Cơ sở cho kỳ vọng trên bao gồm: Đầu tư công vẫn được định hướng là động lực quan trọng thúc đẩy nền kinh tế, hỗ trợ tăng trưởng trong bối cảnh các yếu tố vĩ mô đang ở giai đoạn đầu của quá trình hồi phục; Năm thứ 4 của kế hoạch đầu tư công trung hạn (2021-2025); Thông thường các năm từ năm thứ 3 trở đi sẽ được thúc đẩy mạnh mẽ hơn để kịp đạt chỉ tiêu chính phủ giao; Chu kỳ giải ngân vốn đầu tư ngân sách nhà nước sẽ chậm ở đầu năm và tăng tốc về cuối năm và Giá nguyên vật liệu duy trì ở mặt bằng thấp sẽ là điều kiện hỗ trợ tiến độ xây dựng nhanh chóng và cải thiện biên lợi nhuận cho các doanh nghiệp xây dựng.

Trong năm 2024 và 2025, bộ phận phân tích của KBSV cho rằng kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp niêm yết thuộc lĩnh vực Đầu tư công, đặc biệt là nhóm các doanh nghiệp nhà thầu thi công, xây lắp hạ tầng như VCG, LCG, C4G, HHV, FCN sẽ đạt kết quả tích cực.

Nếu tiếp tục duy trì theo tiến độ thi công khả quan như hiện nay, dự kiến điểm rơi doanh thu sẽ vào giai đoạn cuối năm 2024 và 2025 – thời điểm chạy nước rút của tiến trình giải ngân vốn đầu tư công trong khi các dự án trọng điểm đều đã khởi công từ 2022-2023. Bên cạnh đó, KBSV cũng kỳ vọng rằng biên lợi nhuận của các doanh nghiệp sẽ có sự cải thiện nhờ mặt bằng giá nguyên vật liệu xây dựng ổn định và đơn giá hợp đồng tốt hơn.

Trung Anh