Doanh nghiệp trước cơ hội thúc đẩy tăng trưởng và bài toán chi phí

Bối cảnh dự báo nền kinh tế sẽ gặp nhiều khó khăn, đặc biệt trong quý I/2023. Vì vậy, đây là thời điểm rất cần các các địa phương, cơ quan quản lý tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp, giúp giảm chi phí, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong nước.

Cơ hội thúc đẩy tăng trưởng và xuất khẩu

Có thể nói, việc Trung Quốc mở cửa trở lại là cầu nối quan trọng trong chuỗi cung ứng vốn bị gián đoạn do dịch bệnh đã phần nào giảm áp lực lên chi phí sản xuất của các doanh nghiệp (DN) trong nước. Đó cũng là động lực thúc đẩy tăng trưởng xuất nhập khẩu của Việt Nam trong năm nay giữa bối cảnh tăng trưởng kinh tế toàn cầu được dự báo chậm lại.

Trước dự báo sẽ có nhiều khó khăn trong quý I và quý II/2023, việc tìm giải pháp để giảm áp lực chi phí nhằm tăng sức cạnh tranh cho các doanh nghiệp nội địa lại càng trở nên cấp thiết. Điều quan trọng là các doanh nghiệp cần tìm thấy cơ hội trong bối cảnh khó khăn và đầy thách thức của nền kinh tế toàn cầu để gia tăng giá trị của chính mình.

Bối cảnh Trung Quốc mở cửa lại biên giới đang thực sự giúp giao thương thuận lợi hơn, đồng giúp giảm chi phí cho nhiều doanh nghiệp trong nước có cơ hội tiếp cận thị trường tỷ dân.

Đơn cử như xuất khẩu rau quả, ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang Trung Quốc mỗi tháng từ 300 - 350 triệu USD. Việc nước này mở cửa trở lại đã giúp giao hàng nhanh không chờ, chi phí vận chuyển giảm, tăng chất lượng hàng, giá thành hạ.

Trong khi đó, với các doanh nghiệp dệt may, Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán Quý Mão sát ngày nên các đơn hàng cần trả trong tháng 1 dồn lại, công nhân phải làm việc 100% công suất ngày đầu tiên sau Tết Nguyên đán.

Ông Thân Đức Việt, Tổng Giám đốc Tổng Công ty May 10, cho hay "Chúng tôi đã khai thác từ vài năm trước các thị trường như Canada, Hàn Quốc. Trung Quốc là thị trường xuất khẩu dệt may lớn nhất thế giới cũng là thị trường tiềm năng".

Theo Hiệp hội rau quả Việt Nam, sang năm 2023, ngành rau quả được kỳ vọng sẽ tăng trưởng mạnh mẽ và đặt mục tiêu xuất khẩu 4 tỷ USD, vượt xa năm 2022, vì vậy bà con nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp nông sản cũng không ngơi nghỉ, gấp rút thu hoạch bắp cải cho lô hàng xuất khẩu đầu năm.

Theo Bộ Công Thương, mục tiêu tổng kim ngạch xuất khẩu năm nay tăng khoảng 6% so với năm 2022, vì vậy cùng với việc các doanh nghiệp trong các lĩnh vực xuất khẩu đang nỗ lực tìm đối tác mới, đa dạng mặt hàng xuất khẩu, Bộ cũng sẽ hỗ trợ các địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp khai thác có hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do đã ký kết, hỗ trợ các địa phương, doanh nghiệp chuyển mạnh sang xuất khẩu chính ngạch gắn với xây dựng thương hiệu, xuất khẩu bền vững.

Tận dụng tối đa nguồn lực trong nước

Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng, thời điểm này rất cần các các địa phương, cơ quan quản lý tiếp tục giúp các doanh nghiệp nội chủ động tiết giảm chi phí, tích cực tìm nguồn lực trong nước, nhất là nguyên liệu để thay thế nguồn nhập khẩu. Như vậy, DN vừa giảm chi phí đầu vào, chủ động hơn trong sản xuất.

Bản thân các doanh nghiệp trong nước cũng đã thấm thía từ cuộc xung đột Nga - Ukraine kéo dài trong thời gian qua khiến cho sản xuất tại nhiều nước bị ảnh hưởng nặng nề. Chuỗi sản xuất trên toàn cầu bị ngưng trệ do nhiều nhà máy phải đóng cửa hoặc giảm sản xuất trong một thời gian dài. Điều đó khiến chi phí vận chuyển hàng hóa đội lên gấp nhiều lần, kèm theo là những chi phí khác cũng tăng cao dẫn đến giá nguyên liệu đầu vào đồng loạt leo thang.

Vì vậy, năm nay các doanh nghiệp tiếp tục phải tính toán kế hoạch sản xuất, tăng tìm nguồn cung nguyên liệu trong nước để giảm chi phí vận chuyển và chủ động hơn trong sản xuất

Trong khuyến nghị gần đây của bà Nguyễn Thị Hương, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê nhấn mạnh rằng cần đẩy mạnh sản xuất trong nước, nhất là các mặt hàng nguyên, nhiên, vật liệu đầu vào, quy hoạch các vùng nguyên liệu phục vụ sản xuất để chủ động nguồn cung. 

Và để tiết giảm chi phí đòi hỏi các doanh nghiệp cần tăng mua nguyên liệu trong nước và hạn chế nhập khẩu. Việc các doanh nghiệp tăng tìm nguồn nguyên liệu trong nước sẽ là cơ hội tốt để đầu tư mở rộng sản xuất, tăng công suất. Điều quan trọng là các nguồn lực đó phải bảo đảm về chất lượng, số lượng, và đáp ứng yêu cầu của nhiều doanh nghiệp.

Ngoài ra, theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Hoàng Dũng, với các DN nhỏ và vừa thì dòng vốn tương đối khiêm tốn, room tín dụng cũng hạn chế. Trong khi đó, chi phí của họ lại rất dễ gia tăng khi phải đầu tư mới cho chuỗi sản xuất kinh doanh hoặc tái cấu trúc, nâng cấp chuỗi. Vì vậy, ông Dũng, cho rằng để giảm chi phí đó đòi hỏi các doanh nghiệp xem xét những khoản đầu tư nào cảm thấy có hiệu quả chắc chắn khoảng 70 - 80% thì nên mạnh dạn tìm vốn để đầu tư.

Ông Dũng cũng lưu ý, rằng “các doanh nghiệp cần chú ý đầu tư vào những công nghệ mới có tính tương thích và vượt trội so với công nghệ cũ, có thể sẽ tốn chi phí ban đầu nhưng hiệu quả mang lại về mặt thị trường sẽ giúp bù đắp đáng kể cho khoản chi phí này và giúp giảm chi phí về dài hạn cho doanh nghiệp”.

Thái Đạt