UBND TP Hà Nội vừa trình danh mục 157 khu đất đề xuất đưa vào danh sách thí điểm thực hiện các dự án nhà ở thương mại theo cơ chế mới tại Nghị quyết 171/2024/QH15 của Quốc hội.
Theo đó, nhà đầu tư được phép thỏa thuận quyền sử dụng đất nông nghiệp, phi nông nghiệp (đất thương mại dịch vụ) để làm dự án nhà thương mại. Các khu đất thuộc địa bàn 25 quận, huyện, thị xã, trong đó phần lớn tập trung ở quận Hoàng Mai (22 khu đất), Long Biên (18), Thanh Xuân (12). Các huyện vùng ven như Đông Anh có 17 khu, Hoài Đức (12), Thanh Trì (8), Chương Mỹ (6).
Tỷ lệ phân bổ loại đất cho thấy gần 50% diện tích là đất ở, khoảng 20% là đất trồng lúa, phần còn lại là các loại đất nông nghiệp và phi nông nghiệp khác. Đây là cơ sở quan trọng để tái cấu trúc sử dụng đất đô thị, thúc đẩy phát triển nhà ở gắn với quy hoạch bền vững.
Trong danh mục, Đông Anh là huyện ven có nhiều khu đất được đề xuất thí điểm nhất. Một số khu quy mô lớn gồm khu đô thị mới Hateco, khu nhà ở Meco - Gelexim... Ngoài các quận, huyện vùng ven, khu vực nội đô như Ba Đình, Hai Bà Trưng, Đống Đa có 9 khu đất được đề xuất thí điểm. Một số dự án nổi bật như tòa căn hộ để ở, khách sạn, văn phòng số 18 Nguyễn Chí Thanh; tòa nhà hỗn hợp 285 Đội Cấn...
Một số dự án quy mô lớn trong danh sách đang thu hút sự quan tâm, tiêu biểu là khu nhà ở sinh thái Đồng Mai (quận Hà Đông) với diện tích hơn 222 ha, tổng vốn đầu tư hơn 21.600 tỷ đồng. Theo kế hoạch, dự án này sẽ hoàn thành vào cuối năm 2027.
Tổng thể, các khu đất thí điểm được kỳ vọng sẽ góp phần gia tăng nguồn cung nhà ở, đồng thời mở rộng không gian đô thị theo hướng bền vững, hiệu quả hơn. Đặc biệt, nhiều khu vực đang có tốc độ đô thị hóa nhanh như Đông Anh, Hoài Đức, Thanh Trì sẽ hưởng lợi lớn nhờ cơ chế này.
Tín hiệu tích cực nhằm tháo gỡ vướng mắc pháp lý
Sau hai năm kéo dài tình trạng khan hiếm, hiện nguồn cung nhà tại hai đô thị lớn cải thiện nhưng vẫn trong tình trạng mất cân đối. Theo báo cáo quý I/2025 của Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), thị trường đang mất cân đối rõ rệt về cơ cấu sản phẩm. Cụ thể, phân khúc cao cấp và hạng sang chiếm tới 58% tổng nguồn cung mới, trong khi phân khúc bình dân – bao gồm cả nhà ở xã hội – chỉ chiếm 13%, tương đương khoảng 2.000 căn, “rất thấp so với nhu cầu thực tế”.
Các chính sách như Nghị quyết 171 là tín hiệu tích cực nhằm tháo gỡ vướng mắc pháp lý, thúc đẩy triển khai dự án mới. Theo quy định tại Nghị quyết 171, để được thí điểm, khu đất phải nằm trong khu vực đô thị, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện, đồng thời diện tích đất ở tăng thêm tại khu vực đó không vượt quá 30% trong kỳ quy hoạch. Quy định này vừa đảm bảo tính chủ động của doanh nghiệp, vừa bảo vệ tính bền vững và không phá vỡ cấu trúc quy hoạch tổng thể.
Nghị quyết 171 và động thái tích cực từ các địa phương như Hà Nội đang mở ra một chu kỳ phát triển mới cho thị trường bất động sản, nhất là trong bối cảnh cả nước đang hướng tới mục tiêu phát triển đô thị xanh, bền vững và hài hòa với quy hoạch hạ tầng.
Trước đó, TP HCM cũng ghi nhận 256 doanh nghiệp đề xuất thực hiện 303 dự án nhà thương mại theo cơ chế thí điểm của Nghị quyết 171. Các dự án có tổng diện tích gần 2.000 ha, trong đó phần lớn là đất nông nghiệp hoặc phi nông nghiệp.
Tuy nhiên, để chính sách thí điểm phát huy hiệu quả, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan quản lý trong phê duyệt, giám sát, tránh xảy ra tình trạng lợi dụng cơ chế để phân lô, bán nền tràn lan hoặc phát triển các khu đô thị không đảm bảo hạ tầng. Ngoài ra, sự rõ ràng trong thủ tục, quy trình thỏa thuận quyền sử dụng đất cũng như hướng dẫn cụ thể từ các bộ, ngành là yếu tố then chốt để tạo sự an tâm cho nhà đầu tư.
Danh mục 157 khu đất mà Hà Nội đề xuất thí điểm là một động thái kịp thời, thể hiện sự linh hoạt trong tư duy điều hành và thích ứng với thực tiễn của thị trường bất động sản. Nếu triển khai hiệu quả, đây sẽ là bệ phóng quan trọng giúp Hà Nội cải thiện nguồn cung nhà ở, đặc biệt là nhà ở thương mại giá hợp lý – điều mà người dân đang rất trông đợi.
Về lâu dài, chính sách cần tiếp tục mở rộng và hoàn thiện theo hướng tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển nhà ở đồng bộ với hạ tầng, quy hoạch, từ đó góp phần hình thành những đô thị đáng sống, hiện đại và bền vững.
Trung Anh (t/h)