ĐHCĐ thường niên năm 2022 là sự kiện mang tính bước ngoặt của Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam – Eximbank để có thể hoàn thành mục tiêu đã đề ra. Mặc dù ngân hàng chưa công bố tài liệu nhưng sẽ còn rất nhiều vấn đề quan trọng cần “dàn xếp” trong sự kiện quan trọng này.
Theo đó, kỳ đại hội cổ đông thường niên được tổ chức vào ngày 28/4 tới đây sẽ phần nào “phơi bày” những diễn biến tiếp theo ở nhà băng này. Khi mới đây, Eximbank bất ngờ tổ chức thành công đại hội đồng cổ đông năm 2021 vào giữa tháng 2 vừa qua với sự góp mặt của nhiều “gương mặt mới”, hứa hẹn cho sự chuyển giao quyền lực và chấm dứt xung đột nội bộ trong nhiều năm qua.
Sự xuất hiện của những nhóm cổ đông mới
Cụ thể, trước thềm đại hội quan trọng, nhà băng này có những biến đổi mới như: Việc 07 ứng viên được đề cử vào HĐQT Eximbank nhiệm kỳ mới chứng kiến sự trở lại của cựu Chủ tịch Lương Thị Cẩm Tú cùng sự có mặt của lãnh đạo của Bamboo Capital (BCG), Thành Công Group, nhóm công ty liên quan đến Nam A Bank. Tại đại hội đồng cổ đông năm 2021, bà Tú đã chính thức ngồi "ghế nóng" sau một khoảng thời gian vắng bóng.
Eximbank và sự xuất hiện của những nhóm cổ đông mới
Nhóm cổ đông đầu tiền cần nhắc đến là nhóm bà Lương Thị Cẩm Tú và bà Đỗ Hà Phương hiện là đại diện được đề cử của nhóm các cổ đông cá nhân và một số tổ chức liên quan đến Nam A Bank. Công ty CP Rồng Ngọc, Chứng khoán Bảo Minh và bà Lương Thị Cẩm Tú từng có mối liên quan đến Nam A Bank sở hữu hơn 30% vốn cổ phần của Eximbank được công bố vào giữa năm 2019.
Trong số đó, Công ty CP Rồng Ngọc hiện là cổ đông lớn sở hữu 24% vốn tại Chứng khoán Bảo Minh, cổ đông sáng lập của Rồng Ngọc là bà Dương Trương Thiên Lý (vào thời điểm năm 2016 nắm giữ khoảng 80% vốn của Rồng Ngọc) và cũng là cổ đông nắm giữ đến 85% cổ phần tại Công ty CP Hoàn Vũ Sài Gòn, 78% cổ phần của Công ty CP Hoàng Gia ĐL. Đáng chú ý, bà Dương Trương Thiên Lý chính là vợ của Chủ tịch HĐQT Nam A Bank.
Nhóm thứ hai là ông Nguyễn Thanh Hùng, thành viên HĐQT và ông Ngo Tony Trưởng ban Kiểm soát là hai đại diện của nhóm Bamboo Capital. Cá nhân ông Nguyễn Hồ Nam và Công ty CP Bamboo Capital là hai cổ đông sáng lập của Công ty CP Đầu tư và dịch vụ Helios. Tháng 7/2021, Helios trở thành cổ đông lớn của Bamboo Capital và số cổ phần sở hữu tới tháng 1/2022 là 6,92%.
Nhóm thứ ba là nhóm liên quan đến Tập đoàn Thành Công với hai đại diện ông Lê Hồng Anh (Phó TGĐ của Tập đoàn Thành Công); Chủ tich HĐQT Công ty Cổ Phần Thành công Phạm Hùng kiêm Chủ tịch HĐTV công ty TNHH TCG Land và ông Đào Phong Trúc Đại trước khi là thành viên HĐQT độc lập là Tổng giám đốc của Công ty CP đầu tư PV-Inconess, Giám đốc tài chính Công ty CP kỹ thật dịch vụ Thành Công; Tổng giám đốc Công ty CP Phát triển khu công nghiệp Việt Hưng; Tổng giám đốc Công ty TNHH Phát triển công nghiệp ô tô Việt Nam.
Trong khi đó, một nhóm cổ đông khác ủng hộ cho ông Nguyễn Hiếu vào HĐQT bao gồm nhiều thành viên từng đưa đơn đề xuất miễn nhiệm bà Lương Thị Cẩm Tú vào năm trước.
Chưa rõ tỷ trọng sở hữu thực tế của các nhóm cổ đông hiện tại ở mức bao nhiều nhưng những chuyển biến về nhân sự này có lẽ là bước ngoặt giúp gỡ được “mớ bòng bong” hiện tại ở lớp thượng tầng của ngân hàng này. Cơ cấu cổ đông của Eximbank là tương đối cô đặc, bởi theo biên bản họp đại hội ngày 15/2, số cổ đông tham dự đại hội là 126 cổ đông, đã đại diện 85,5% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết của ngân hàng. Hiện tại trong ban lãnh đạo của ngân hàng, bà Lương Thị Cẩm Tú là người sở hữu nhiều cổ phần nhất với gần 13,8 triệu đơn vị.
Cuộc “chia ly” với Sumitomo Mitsui Banking Corp và gần một thập kỷ nói không với chia cổ tức
Như vậy cổ đông Eximbank đã trải qua gần một thập kỷ không được chia cổ tức và kể từ năm 2016 đại hội đồng cổ đông thường niên đều bị hủy họp ở phút chót cho tới lần gần đây nhất (ngày 15/2/2022) mới có thể đầu xuôi đuôi lọt.
Những vấn đề về cổ tức tiếp tục được đưa ra trình tại đại hội lần này khi kết thúc năm tài chính 2021, Eximbank đã tất toán xong toàn bộ trái phiếu VAMC và đủ điều kiện để tiến hành chia cổ tức. Ngân hàng cũng dự kiến sẽ trình phương án phân phối lợi nhuận và tăng vốn trong năm 2022. Nếu thực hiện đúng kế hoạch, đây là lần đầu tiên Eximbank thực hiện tăng vốn điều lệ sau một thập kỷ.
Dự án trụ sở Eximbank tại Quận 1 vẫn "đắp chiếu" khó "hồi sinh" (ảnh Thương trường)
Theo thông tin từ lãnh đạo ngân hàng này, lợi nhuận còn lại lũy kế đến cuối năm theo báo cáo hợp nhất sau khi trừ trích quỹ khen thưởng, phúc lợi các năm từ 2018 đến 2020 là 2.214 tỷ đồng. Sau khi trừ số cổ phiếu quỹ Eximbank đang nắm giữ, mức cổ tức dự kiến sẽ là 18%. Tuy nhiên, đại hội đã không thông qua tờ trình về phương án chia cổ tức. Đáng nói là trong tài liệu đại hội cổ đông thường niên công bố mới đây, ngân hàng không tiếp tục đưa ra phương án chia cổ tức.
Đặc biệt là sau 14 năm hợp tác và liên minh với Eximbank, ngày 18/3, Ngân hàng Sumitomo Mitsui Banking Corp (SMBC), đã thông báo chính thức về việc chấm dứt thỏa thuận liên minh chiến lược với Eximbank.
Quá trình SMBC bắt đầu đầu tư vào Eximbank từ năm 2007 khi bỏ ra gần 225 triệu USD (tương đương khoảng 3.600 tỷ đồng theo tỷ giá thời điểm đó) để nắm giữ 15% cổ phần của Eximbank, bắt đầu ký thỏa thuận liên minh chiến lược với Eximbank vào ngày 27/11 nắm giữ hơn 185 triệu cổ phiếu sở hữu.
Theo đó, sau khi chia tay Eximbank số phận của số cổ phần trong tay của SMBC vẫn đang là một ẩn số. Thông cáo của SMBC cho biết việc thảo luận về số cổ phiếu này đang được tiến hành và chưa có quyết định cuối cùng nào được đưa ra.
Đứng trên góc độ đầu tư, có thể nói đây là một khoản đầu tư kém hiệu quả khi sau hơn 10 năm, với hơn 185 triệu cổ phần EIB hiện nắm trong tay, phải tới ngày cuối quý I/2021 SMBC mới hòa vốn. Cùng với đó, mặc dù là cổ đông chiến lược nhưng SMBC dường như không còn tiếng nói tại Eximbank.
Việc tổ chức thành công đại hội cổ đông vào ngày 28/4 này sẽ có ý nghĩa quyết định đến “tham vọng” mà Eximbank đã đặt ra trước đó với mục tiêu lợi nhuận tăng 127% trong năm 2022. Tổng tài sản cuối kỳ dự kiến tăng 7,8% so với đầu năm, đạt 179.000 tỷ đồng. Huy động vốn tăng 6,5%, mục tiêu đạt 147.600 tỷ đồng; dư nợ cấp tín dụng tăng 13,5%, ước đạt 131.400 tỷ đồng.
Trong năm 2021, thị giá cổ phiếu EIB đã tăng gần 74% từ 19.500 đồng/cp lên 33.900 đồng/cp, là một trong số những cổ phiếu ngân hàng tăng giá mạnh nhất thị trường năm qua. Ngoài ra, cổ phiếu EIB cũng có một số thời điểm khối lượng giao dịch tăng cao. Kết phiên giao dịch ngày 15/4, giá cổ phiếu EIB đang ở vùng 33.000 đồng/cp.
Hải Bình