Loạt nhà bán lẻ 'bị điểm kém' do không bảo vệ được người tiêu dùng khỏi hoá chất độc hại

Theo Báo cáo bán lẻ năm 2024 do Toxic Free Future, một tổ chức phi lợi nhuận về an toàn sản phẩm tiêu dùng công bố hôm thứ Năm, cho biết các nhà bán lẻ lớn đang không bảo vệ được người tiêu dùng khỏi các hóa chất và nhựa độc hại trong các sản phẩm họ bán.

Báo cáo dựa trên dữ liệu từ 50 nhà bán lẻ lớn nhất tại Hoa Kỳ và Canada, đại diện cho 160 doanh nghiệp tạo ra hơn 4 nghìn tỷ USD doanh thu hàng năm. Tuy nhiên, theo hãng tin CNN, phần lớn các nhà bán lẻ này đã nhận được điểm D+ vì những nỗ lực không thành công trong việc bảo vệ khách hàng.

Các tác giả thực hiện báo cáo này, cho biết: "Không phải ngẫu nhiên mà báo cáo này được công bố vào giữa mùa mua sắm lễ hội, chỉ vài tuần trước Black Friday". Theo các tác giả, thì “đây là thời điểm quan trọng trong năm, thời điểm mà hầu hết các nhà bán lẻ kiếm được nhiều tiền”, đồng thời họ cũng cho biết rằng: “Chúng tôi muốn cung cấp thông tin này cho người tiêu dùng để họ có thể đưa ra quyết định mua sắm sáng suốt hơn, nhưng cũng để các nhà bán lẻ có thể thấy rằng chúng tôi sẽ buộc họ phải chịu trách nhiệm nếu họ không có hành động có ý nghĩa đối với các hóa chất và nhựa nguy hiểm trong các sản phẩm họ bán”.

Phát hiện nhiều chất độc nguy hiểm

Chuyên gia Mike Schade, đồng tác giả của báo cáo, giám đốc chương trình Mind the Store của Toxic-Free Future, đơn vị công bố báo cáo, cho biết nhiều loại hóa chất đáng lo ngại được liệt kê trong báo cáo bao gồm "những tác nhân gây hại nổi tiếng" như PFAS (hoặc các chất perfluoroalkyl và polyfluoroalkyl), phthalate, bisphenol, chất chống cháy và kim loại nặng, cũng như một số loại nhựa tệ nhất trong số những loại nhựa tệ nhất như nhựa PVC và polystyrene.

Vị chuyên gia này cũng cho biết hóa chất perfluoroalkyl và polyfluoroalkyl có trong máu của khoảng 98% người dân Hoa Kỳ. Các hóa chất PFAS đáng lo ngại đến mức vào tháng 7 năm 2022, Viện Hàn lâm Khoa học, Kỹ thuật và Y học Quốc gia Hoa Kỳ đã đặt ra mức độ quan ngại "nanogram" và kêu gọi xét nghiệm những cá nhân có nguy cơ cao, bao gồm trẻ sơ sinh và người lớn tuổi.

PFAS bắt đầu được sử dụng từ những năm 1950 để làm cho các sản phẩm tiêu dùng chống dính, chống thấm dầu và nước, và chịu được sự thay đổi nhiệt độ, các hóa chất này có liên quan đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, bao gồm: ung thư, các vấn đề về khả năng sinh sản, cholesterol cao, rối loạn nội tiết tố, tổn thương gan, béo phì và bệnh tuyến giáp.

Nghiên cứu gần đây được các nhà khoa học liên kết với một số chất chống cháy với ung thư. Theo đó, những người có phơi nhiễm một loại chất chống cháy trong máu ở mức cao như polybrominated diphenyl ethers, hay PBDEs, có nguy cơ tử vong do ung thư cao hơn khoảng 300% so với những người có mức thấp nhất.

Bisphenol là chất gây rối loạn nội tiết có liên quan đến dị tật thai nhi, cân nặng khi sinh thấp và rối loạn não và hành vi ở trẻ sơ sinh và trẻ em. Ở người lớn, hóa chất này có liên quan đến sự phát triển của bệnh tiểu đường, bệnh tim, rối loạn cương dương, ung thư và nguy cơ tử vong sớm cao hơn 49% trong vòng 10 năm.

Trong khi hoá chất Phthalates, có trong dầu gội, đồ trang điểm, nước hoa, đồ chơi trẻ em và hộp đựng thực phẩm, có liên quan đến dị tật bộ phận sinh dục và tinh hoàn ẩn ở bé trai và số lượng tinh trùng cũng như mức testosterone thấp hơn ở nam giới trưởng thành. Các nghiên cứu cũng đã liên kết phthalates với bệnh béo phì ở trẻ em, hen suyễn, các vấn đề về tim mạch, ung thư và tử vong sớm ở những người từ 55 đến 64 tuổi.

Trước các mối nguy này, để giảm thiểu tiếp xúc với các chất độc hại và nhựa như PFAS, các chuyên gia gợi ý, rằng người tiêu dùng có thể thực hiện một số mẹo, bao gồm: tránh xa thảm và đồ bọc chống bẩn, và tránh xa các loại bình xịt chống thấm nước. Đổi đồ nấu nướng chống dính và lựa chọn các sản phẩm bằng thép không gỉ, thủy tinh hoặc men. Tẩy chay các hộp đựng đồ ăn mang về và các loại bao bì thực phẩm khác. Thay vào đó, hãy nấu hầu hết các bữa ăn của bạn ở nhà và ăn nhiều thực phẩm tươi hơn.

Giới chuyên gia, cho biết người tiêu dùng cũng có thể tự bảo vệ mình khỏi những mối nguy hiểm như vậy bằng cách tránh xa các sản phẩm có nguy cơ nêu trên, hoặc tham khảo các thông tin khuyến cáo từ các cơ quan chức năng.

Một loạt các ông lớn bán lẻ 'bị điểm kém'

Mind the Store bắt đầu đánh giá các công ty về cam kết của họ đối với sự an toàn của người tiêu dùng kể từ năm 2016. Trong báo cáo năm nay, các chuyên gia cho rằng có nhiều công ty đạt điểm kém hơn, bao gồm một số nhà bán lẻ mới vốn đã bị đánh giá thấp từ trước đây.

Trong báo cáo lần này, các công ty được xếp hạng dựa trên mức độ cam kết thay đổi, mức độ dễ dàng mà người tiêu dùng có thể biết được bên trong sản phẩm của họ là gì và mức độ sẵn lòng yêu cầu các nhà sản xuất trong chuỗi cung ứng của họ loại bỏ một số hóa chất đáng lo ngại trước khi đưa chúng ra thị trường.

Báo cáo cho thấy trong số 50 nhà bán lẻ hàng đầu, có 17 nhà bán lẻ nhận được điểm F. Trong đó, các nhà bán lẻ xếp hạng thấp nhất bao gồm các công ty nhà hàng lớn như McDonald's, Chipotle, Subway và Yum! Brands, công ty sở hữu KFC, Taco Bell và Pizza Hut. Inspire Brands, công ty sở hữu Arby's, Baskin-Robbins, Buffalo Wild Wings, Dunkin', Jimmy John's và Sonic, cũng nhận được điểm F.

Trader Joe's, cũng như Publix, chuỗi siêu thị Canada Sobeys và Ahold Delhaize, công ty sở hữu Stop & Shop, Food Lion, Hannaford và một số cửa hàng tạp hóa, rượu toàn cầu khác nhận điểm kém.

Chuỗi cửa hàng Dollar Five Below, cửa hàng tiện lợi 7-Eleven và chuỗi cửa hàng tiện lợi Canada Alimentation Couche-Tard cũng nhận điểm F vì không hành động để giảm việc sử dụng hóa chất độc hại và nhựa có hại. Tương tự là Sherwin-Williams, Sally Beauty, và các cửa hàng bách hóa Macy's và Nordstrom.

Duy chỉ có 4 công ty trong top 50 nhà bán lẻ đạt điểm A hoặc A-, gồm: Apple, Sephora, Target và Walmart. 3 công ty gồm Ulta Beauty, IKEA và Whole Foods Market đạt điểm B, trong khi 26 công ty được chia đều giữa điểm C và D.

Đồng tác giả Cheri Peele, giám đốc dự án cấp cao của Toxic-Free Future, cho biết : "Các chất gây lo ngại cao bao gồm chất gây ung thư, chất gây đột biến, chất độc sinh sản , chất gây rối loạn nội tiết, chất độc thần kinh và độc tố tích lũy sinh học dai dẳng".

“Chúng tôi cũng đánh giá các công ty dựa trên việc liệu những thay đổi mà nhà cung cấp yêu cầu có thực sự được triển khai hay không, liệu họ có thực sự 'cấm những điều xấu' hay không”. Chuyên gia Cheri Peele thông tin thêm, rằng: “Các công ty cũng được xếp hạng dựa trên việc liệu các hóa chất loại bỏ khỏi sản phẩm có được thay thế bằng các chất thay thế an toàn hay không, thay vì một loại hóa chất khác có thể gây hại tương đương”.

Theo giới chuyên gia và các nhà nghiên cứu, các nhà bán lẻ đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng. Thế nhưng, báo cáo của Mind the Store, cho thấy gần một nửa số nhà bán lẻ đạt điểm 0 về tính minh bạch đối với nhựa và phụ gia nhựa. Điều này nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết về trách nhiệm giải trình rộng hơn của ngành để đáp ứng kỳ vọng của người tiêu dùng về các sản phẩm an toàn hơn.

Mặc dù báo cáo cũng cho thấy một số thông tin tích cực, khi có 68% các nhà bán lẻ đã đạt được tiến bộ trong việc giảm hóa chất độc hại và nhựa thông qua những gì Mind the Store gọi là chính sách “Cấm những thứ xấu”. Tuy nhiên, hầu hết các nhà bán lẻ không tận dụng cơ hội đó để đảm bảo rằng bất kỳ hóa chất mới nào được đưa vào sản phẩm đều thực sự an toàn, theo báo cáo, có 80% các nhà bán lẻ đã không kiểm tra hoặc không chọn những hóa chất ít nguy hiểm nhất để cải tiến sản phẩm trên các kệ hàng của mình.

Minh Đức