Các chuyên gia đánh giá, động thái tăng lãi suất tiết kiệm của các ngân hàng như đã kể trên chỉ là xu hướng mang tính mùa vụ và mặt bằng lãi suất tiết kiệm kỳ vọng sẽ hạ nhiệt sau đó.
Mới đây, kênh "bơm tiền" của Ngân hàng Nhà nước trên thị trường mở (OMO) đã được sử dụng lần đầu tiên kể từ đầu năm 2022 đến nay.
Theo đó, Ngân hàng Nhà nước đã bơm 1,1 nghìn tỷ đồng vào hệ thống ngân hàng thông qua nghiệp vụ mua kỳ hạn 28 ngày với lãi suất 2,5%/năm. Tổng lượng tín phiếu đang lưu hành thông qua kênh OMO là 1,1 nghìn tỷ đồng.
Dù vậy, theo các chuyên gia đến từ Công ty Chứng khoán SSI, áp lực đối với thanh khoản hệ thống chưa lớn và việc thiếu hụt chỉ mang tính cục bộ ở một số ngân hàng.
Thống kê của SSI cũng cho thấy, một số ngân hàng thương mại tiếp tục tăng lãi suất tiết kiệm với các khoản tiền gửi khách hàng cá nhân trong tuần qua, do áp lực thanh khoản cao điểm cuối năm.
Theo đó, trong vòng 2 tháng qua, các ngân hàng thương mại đã tăng 10 – 50 điểm cơ bản đối với biểu lãi suất tiết kiệm, chủ yếu ở các kỳ hạn ngắn hoặc 1 năm.
Các chuyên gia đánh giá, động thái tăng lãi suất tiết kiệm của các ngân hàng như đã kể trên chỉ là xu hướng mang tính mùa vụ
Ngoài ra, các chương trình khuyến mại cũng được sử dụng nhằm thu hút nguồn tiền nhàn rỗi từ người dân, trong đó mặt bằng lãi suất thông qua kênh gửi tiền online cao hơn khoảng 20 – 30 điểm cơ bản so với kênh gửi tiền truyền thống.
Động thái tăng lãi suất của một số ngân hàng thương mại diễn ra trong bối cảnh dịch bệnh, lãi suất ngân hàng thấp nhất trong nhiều năm trở lại đây, kênh gửi tiền tiết kiệm ngày càng trở nên kém hấp dẫn. Thay vào đó, dòng tiền có xu hướng chảy vào các kênh đầu tư rủi ro hơn nhưng cũng mang lại những cơ hội sinh lời hấp dẫn hơn như chứng khoán, bất động sản.
Theo số liệu mới nhất của Ngân hàng Nhà nước, đến cuối tháng 11/2021, tổng phương tiện thanh toán toàn nền kinh tế đạt hơn 13 triệu tỷ đồng, tăng 7,68% so với cuối năm 2020. Tổng tiền gửi tại các tổ chức tín dụng đạt hơn 10,6 triệu tỷ đồng, tăng gần 6% so với hồi đầu năm.
Đáng chú ý, tiền gửi dân cư đạt gần 5,3 triệu tỷ đồng, tăng 2,63%, tương đương tăng gần 135.100 tỷ so với cuối năm 2020. Như vậy, trong vòng 1 tháng đã có 23.400 tỷ đồng được người dân rút ra khỏi ngân hàng.
"Áp lực lạm phát sẽ tăng mạnh trong nửa cuối năm 2022 và chúng tôi kỳ vọng lãi suất sẽ chạm đáy vào năm 2022 và triển vọng tăng lãi suất phụ thuộc vào tốc độ phục hồi của nền kinh tế", báo cáo của SSI đề cập.
Theo kịch bản cơ sở, SSI cho rằng lãi suất tiết kiệm sẽ tăng 20 - 25 điểm cơ bản trong nửa cuối năm 2022.
Thời gian qua, nhiều ngân hàng đưa ra biểu lãi 7,3%/năm, thậm chí 7,6% để hút khách gửi tiền. Tuy nhiên, mức lãi suất huy động cao nhất là 7,6%/năm, chỉ áp dụng cho khách hàng có tiền gửi từ 500 tỷ trở lên và kỳ hạn 13 tháng.
Về vấn đề này, TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế, nhấn mạnh: "Các tổ chức tín dụng cũng đã có một số hình thức phải đa dạng hóa, thậm chí tăng nhẹ lãi suất để thu hút tốt hơn dòng tiền gửi từ cả doanh nghiệp và người dân để đảm bảo cơ cấu lại nguồn vốn, đặc biệt là nguồn vốn trung hạn và dài hạn cho vững chắc hơn".
Tuy nhiên, động thái nâng lãi suất chỉ xảy ra ở các ngân hàng có vốn vừa và nhỏ, trong khi nhóm ngân hàng có tỷ trọng tín dụng cao trong nền kinh tế chưa có động thái cụ thể hoặc mức tăng không đáng kể.
Ngoài ra, mặt bằng lãi suất liên ngân hàng vẫn ở mức thấp và thậm chí còn giảm nhẹ cho thấy thanh khoản trong hệ thống ngân hàng vẫn tương đối dồi dào.
Có thể thấy, việc mặt bằng lãi suất huy động tăng ở một số ngân hàng vừa và nhỏ dịp giáp Tết là yếu tố có tính chất mùa vụ, lặp lại thường xuyên vì nhu cầu vay vốn của doanh nghiệp dịp cận Tết thường tăng cao, ngân hàng tăng lãi suất huy động để thu hút kênh vốn phục vụ hoạt động kinh doanh của họ. Do đó, nhiều chuyên gia tài chính cho rằng, mặt bằng lãi suất sẽ ổn định trở lại vào dịp ra Tết, khoảng 1 - 2 tháng tới.
Hà Yên (t/h)