Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa tuyên bố áp mức thuế 25% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ, chính thức có hiệu lực từ thứ Sáu, ngày 1/8. Đây được xem là động thái cứng rắn sau nhiều lần trì hoãn thời hạn đàm phán thương mại song phương giữa hai nước.
Ảnh minh hoạ/TL.
Trước đó, vào ngày 2/4 – thời điểm ông Trump gọi là “Ngày giải phóng”, Nhà Trắng từng đe dọa áp mức thuế 26% với hàng hóa Ấn Độ. Tuy nhiên, sau đó mức thuế được điều chỉnh tạm thời về 10%, kéo dài đến ngày 9/7 – hạn chót đầu tiên cho các cuộc đàm phán. Mỹ tiếp tục gia hạn đến ngày 1/8, trước khi quyết định áp mức thuế mới ở ngưỡng 25%.
Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 30/7, Tổng thống Trump gọi Ấn Độ là “bạn”, nhưng chỉ trích nước này đang duy trì các mức thuế quá cao và hàng rào thương mại "khổ sở và đáng ghét" với hàng Mỹ. Ông cũng bày tỏ quan ngại về việc Ấn Độ hỗ trợ kinh tế cho Nga – quốc gia đang có xung đột tại Ukraine.
Ngành tôm Ấn Độ – vốn là nhà cung cấp tôm lớn nhất cho thị trường Mỹ – được đánh giá sẽ chịu tác động nặng nề nhất. Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), trong năm 2024, Ấn Độ xuất khẩu khoảng 304.000 tấn tôm sang Mỹ, trị giá 2,38 tỷ USD – tăng 14% về lượng và 13% về giá trị so với năm 2023.
Ngoài các mức thuế chống bán phá giá (AD) và thuế chống trợ cấp (CVD) hiện hành, mức thuế mới khiến tổng gánh nặng thuế đối với tôm Ấn Độ lên tới 33,26% (gồm AD 2,49%, CVD 5,77% và thuế nhập khẩu 25%). So với các đối thủ cạnh tranh khác như Ecuador và Indonesia, vị thế cạnh tranh của Ấn Độ đang suy giảm rõ rệt.
Cụ thể, Ecuador – quốc gia xuất khẩu tôm lớn thứ hai sang Mỹ – hiện chỉ chịu tổng mức thuế 13,78% (chủ yếu là CVD 3,78%) và không bị áp thêm thuế mới. Indonesia đang phải chịu tổng thuế khoảng 22,9% (gồm AD 3,9% và thuế đối ứng 19%), vẫn thấp hơn nhiều so với Ấn Độ sau điều chỉnh.
Mức thuế mới áp dụng chung cho các nhà xuất khẩu không được hưởng mức thuế riêng biệt. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp có ngoại lệ. Devi Sea Foods Limited và Sandhya Aqua Exports – hai trong số các nhà xuất khẩu lớn của Ấn Độ – lần lượt chịu mức thuế 5,87% và 5,63%.
Năm 2024, tổng giá trị hàng hóa Ấn Độ xuất khẩu sang Mỹ đạt gần 90 tỷ USD. Thông báo áp thuế được đưa ra ngay trước thời hạn chót mà Mỹ đặt ra cho các đối tác nhằm kết thúc đàm phán thương mại. Ông Trump nhấn mạnh sẽ không gia hạn thêm, đồng thời cảnh báo những quốc gia không đạt được thỏa thuận đúng hạn có thể phải đối mặt với mức thuế cơ sở mới từ 15–20%.
Thanh Phong