Mất việc, Nguyễn Minh Đặng (sn 2000, quê Cà Mau) lên mạng tìm kiếm việc làm, và chỉ sau ít phút đã có người của phía tuyển dụng “chat” trao đổi về một công việc làm phục vụ ở Bangkok, Thái Lan với mức lương cứng 17 đến 30 triệu/tháng… Chỉ lát sau đã có xe tới tận nơi đón Đặng đi Bangkok… Và bi kịch “địa ngục trần gian” ở đất Campuchia bắt đầu từ đây.
“Địa ngục trần gian” ở Campuchia
Cuối năm 2023, khi cửa hàng của người chủ ở TP Hồ Chí Minh không thể tiếp tục duy trì việc kinh doanh khiến Đặng mất việc. Qua nhiều lần xin việc các nơi khác không được, Đặng lướt mạng tìm việc thì thấy có một nơi đang tuyển nhân viên phục vụ nhà hàng làm việc ở Bangkok, Thái Lan. Nghĩ rằng cứ thử “chat” hỏi xem sao, không ngờ Đặng được trả lời ngay.
Trao đổi qua lại, Đặng được giới thiệu là công việc chỉ làm mấy tháng tới Tết nguyên đán 2024 là được về, với rất nhiều những ưu đãi do nhà hàng đang cần gấp nhân viên phục vụ, như mức lương cứng từ 17 đến 30 triệu/tháng, không yêu cầu gì cao, chỉ cần chăm chỉ, không cần mang theo tiền bạc… Toàn bộ mọi thứ sẽ được phía tuyển dụng chu tất và lo cho qua tới tận nơi.
Và khi qua Thái Lan, Đặng sẽ được cho ứng tiền gửi về nhà. Đặc biệt, người chat với Đặng nhiều lần nhấn mạnh là sẽ làm việc ở Thái Lan chứ không phải ở Campuchia mà lâu nay nhiều người đã bị lừa “việc nhẹ lương cao”?!
Nguyễn Minh Đặng kể lại câu chuyện của mình sau khi đã được chuộc về nước.
Chỉ trong vòng 30 phút sau câu đồng ý của Đặng đã có xe ô tô 4 chỗ đến đón Đặng đi từ TP Hồ Chí Minh tới Tây Ninh khoảng 1h chiều. Theo lời Đặng, trên đường đi, người tài xế có nói chuyện về việc ngày nào cũng đưa một vài trường hợp như Đặng tới Tây Ninh qua cửa khẩu để đi Thái Lan càng khiến Đặng tin tưởng lựa chọn của mình mà hoàn toàn không nghĩ bản thân đã rơi vào cái bẫy giăng sẵn của các đối tượng mua bán người.
Tới gần cửa khẩu Mộc Bài, Tây Ninh, Đặng xuống xe và có người đi xe máy đón đi lòng vòng rồi tiếp đó có người đợi sẵn dẫn đường chạy trước đưa Đặng “đi chui” sang Campuchia... Khi sang tới đất Campuchia, Đặng được đi thêm mấy chặng đường dài và phải chuyển sang xe mấy lần kéo dài hơn 10 tiếng đồng hồ tới gần cửa khẩu Campuchia - Thái Lan…
Suốt đường đi, dù mấy lần sang xe nhưng Đặng phải lên xe ngay, không được xuống vệ sinh, ăn uống với lý do là nếu xuống có thể bị Cảnh sát Campuchia giữ lại... Và do là tài xế người Campuchia nên gần như Đặng không trao đổi gì được, mọi thứ liên hệ đều do người phụ nữ đã tuyển Đặng chỉ dẫn…
Sau khi được một người Trung Quốc đón bằng xe máy rồi đưa Đặng qua một khu vực chợ của người Campuchia, Đặng vẫn nghĩ chắc họ đưa đi vào khu đó chờ để sau đó đưa qua biên giới Thái Lan… Nhưng khi được đưa tới một khu nhà có một số người Việt đang ngồi bấm máy tính và nhiều người Trung Quốc rồi có một người Việt đi ra phiên dịch cùng một số người khác thì câu đầu tiên Đặng được nghe rõ đó là: “Mày đã bị bán vào đây rồi”! Ngay sau đó, những vật dụng cá nhân có giá trị và gây bất lợi như giấy tờ, điện thoại, laptop, máy tính bảng, đồng hồ… đều bị thu giữ…
Những người Việt Nam bị bán vào đây thì họ đều được cho ký một hợp đồng lao động có thu nhập nhưng không ai biết nội dung hợp đồng là gì vì chữ trên hợp là chữ Campuchia hoặc Trung Quốc.
Một hàng rào cao quá đầu người và bị gắn điện ở khu của người Việt Nam bị lừa qua Campuchia.
Là người mới bị bán vào, nhưng Đặng cũng được sắp xếp vào ăn ở cùng những người bị bán vào trước đó và làm việc lâu nay.
Với những người Việt Nam bị bán tới đây, thường có 3 ngành nghề họ phải lựa chọn làm việc: “Sale” lừa đảo người Việt, buôn bán người Việt sang Campuchia, làm phiên dịch tiếng Việt - Trung, kỹ thuật viên người Việt... Nhưng đa số bị bắt buộc phải làm công việc đầu tiên.
Theo lời Đặng kể lại, thì thời gian làm việc của những nhân viên bất đắc dĩ này có thể gây sang chấn tâm lý và ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe. Trong đó, những ông chủ người Trung Quốc yêu cầu bắt buộc nhân viên người Việt phải sống và ăn uống ngủ nghỉ theo múi giờ Mỹ với thời gian làm việc mỗi ngày đêm gần 20 tiếng đồng hồ, không được sử dụng điện thoại cá nhân và các trang mạng xã hội và các nhà mạng định vị đều bị các đối tượng người Trung Quốc cho làm nhiễu mạng không thể xem được.
Nói chung khi không đáp ứng được yêu cầu gì hay không vừa mắt, nhân viên đều sẽ bị các ông chủ người Trung Quốc ra lệnh cho nhân viên người Việt nắm tóc nắm đầu đánh nhân viên người Việt không thương tiếc...
Theo lời Đặng, các nhân viên ở đây vẫn có lương khoảng 200 đô la Mỹ/tháng, tuy nhiên, các ông chủ lại đưa ra hàng ngàn nội qui có mức phạt từ 300 đến 2.000 đô la. Và bên cạnh đó là các hình phạt nặng nề như kể trên.
Khi hết giờ làm việc, nhân viên về phòng trong vòng 30 phút phải ăn uống tắm rửa xong hết và lên giường ngủ. Ai còn mở mắt nói chuyện, không ngủ đều bị lôi ra đánh đập và phạt tiền. Dù bắt ăn ở chung, nhưng trai gái bị nghiêm cấm yêu đương. Nếu để phát hiện, cả hai sẽ bị đánh đập, chích roi điện và phạt 1.000 đô la...
Cảnh giác bẫy “việc nhẹ lương cao”
Dù chỉ phải trải qua mấy ngày nơi “địa ngục trần gian”, nhưng bản thân Đặng cũng đã tận mắt chứng kiến những hình ảnh tàn khốc ở nơi đây và chúng vẫn còn in sâu trong tâm trí của Đặng. Do may mắn hơn nhiều người khác, mới qua mấy ngày nhưng Đặng đã được cho liên hệ với người nhà để gửi tiền qua chuộc về.
Lý do của việc này được Đặng giải thích: Việc được về hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó, khi mới bị lừa qua thì thái độ phải “ngoan ngoãn”, và người nhà phải nhanh chóng có các động thái gửi tiền qua cho các ông chủ. Số tiền “cứng” phải nộp trước tiên là từ 5.000 đô la Mỹ trở lên (và còn một số tiền khác nữa), và phải gửi càng nhanh càng tốt, tối đa trong vòng 3-4 ngày từ lúc người thân bị lừa qua, không được kéo dài thời gian hay kỳ kèo về tiền bạc.
Tờ rơi cảnh báo thủ đoạn của tội phạm mua bán người của Cơ quan Công an.
Và nếu kéo dài thời gian số tiền chuộc về sẽ càng tăng dần… Những người nào mà gia đình không có tiền để chuộc hoặc kéo dài quá lâu thì nạn nhân sẽ gần như không còn đường về.
Với trường hợp của Đặng, sau khi được liên lạc về nhà nói rõ sự việc, gia đình của Đặng đã phải vay mượn khắp nơi để có số tiền 5.000 đô la Mỹ gửi qua dù không có gì chắc chắn hay đảm bảo con em mình sẽ được cho về vì mọi việc chỉ liên hệ qua điện thoại.
Sau đó, như một “phép màu” Đặng được cho phép về rồi gia đình phải gửi thêm 40 triệu đồng tiền các chi phí khác dọc đường Đặng được đưa về tới cửa khẩu Mộc Bài. Đáng nói từ lúc Đặng được cho về cho tới khi đặt chân qua cửa khẩu về đất Việt Nam, mọi thứ liên quan từ lúc đi đến lúc về đều được các đối tượng sắp xếp rõ ràng và kín kẽ.
Lực lượng chức năng làm các thủ tục tiếp nhận 226 công dân Việt Nam được lực lượng chức năng Campuchia trao trả tại cột mốc 313 Cửa khẩu Quốc tế Hà Tiên ngày 23/9/2022.
Công an tỉnh Tây Ninh cũng như các Công an các tỉnh thành phía Nam đều nhận định, thông qua các mạng xã hội, các đối tượng ở Campuchia đã đăng tải thông tin, tuyển dụng người ở Việt Nam vào làm việc (ở các nước xung quanh như Thái Lan, Malaysia… có thể rao bất cứ quốc giao nào), với mức lương rất cao và mọi chi phí đi lại được chi trả trước. Khi người tìm việc đồng ý thì các đối tượng ở Campuchia móc nối với các “chân rết” ở Việt Nam để tổ chức thành đường dây sắp xếp, hướng dẫn đưa họ xuất cảnh bằng các đường tiểu ngạch trái phép sang Campuchia.
Trước tình trạng trên, Công an tỉnh Tây Ninh cũng như Công an TP Hồ Chí Minh đã khuyến cáo người dân tìm việc làm cần hết sức cẩn trọng, dù được quảng cáo là làm việc ở nước nào đi nữa. Người dân cần cảnh giác, tìm hiểu kỹ về lịch sử và hoạt động pháp lý của các công ty trước khi ứng tuyển và phỏng vấn. Qua đó, phòng chống các loại tội phạm bắt cóc, buôn bán người.
Đồng thời, người dân cũng không được tiếp tay, giúp đỡ cho số đối tượng đưa người xuất cảnh trái phép và khi phát hiện các đối tượng có dấu hiệu đưa người xuất cảnh trái phép phải thông báo cho Cơ quan Công an gần nhất.
Quang Anh