Tình trạng ô nhiễm kéo dài từ Nhà máy gạch Viglacera Hải Dương cho thấy, phát triển sản xuất không thể tách rời trách nhiệm với cộng đồng. Khi lợi nhuận đặt trên sức khỏe người dân, niềm tin xã hội sẽ bị bào mòn, và chỉ có hành động quyết liệt, minh bạch mới lấy lại được sự công bằng.
Đoàn giám sát do đồng chí Lê Văn Hiệu, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố, Trưởng đoàn kiểm tra hoạt động tại cơ sở.
Chiều 12/9, ngay sau khi tiếp nhận ý kiến phản ánh của cử tri về tình trạng ô nhiễm do Nhà máy gạch Viglacera Hải Dương gây ra, Thường trực HĐND thành phố đã tổ chức giám sát trực tiếp. Đoàn giám sát do đồng chí Lê Văn Hiệu, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố, Trưởng đoàn, đã ghi nhận kiến nghị của cử tri là có cơ sở: hoạt động sản xuất của nhà máy gây ô nhiễm, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân xung quanh.
Kết luận tại buổi giám sát cho thấy một số vấn đề rõ ràng:
Ô nhiễm không phải mới xuất hiện: tình trạng đã kéo dài nhiều năm, tức là có dấu hiệu buông lỏng trong quản lý và thiếu quyết liệt trong xử lý.
Doanh nghiệp thiếu trách nhiệm: không chủ động khắc phục, chưa phối hợp với các cơ quan chức năng, thậm chí coi nhẹ kiến nghị chính đáng của người dân.
Cơ chế giám sát chưa hiệu quả: chỉ khi người dân liên tục phản ánh và HĐND vào cuộc thì vấn đề mới được đặt ra một cách công khai, minh bạch.
Cần giải pháp mang tính ràng buộc: nếu chỉ dừng ở nhắc nhở, tình trạng ô nhiễm có nguy cơ tiếp diễn; vì vậy phải có chế tài cụ thể, đồng thời áp dụng các biện pháp kỹ thuật như quan trắc tự động để người dân cùng giám sát.
Từ kết luận giám sát, có thể thấy bài học quan trọng: không thể để lợi ích của doanh nghiệp lấn át lợi ích cộng đồng, và vai trò của cơ quan dân cử phải được phát huy mạnh mẽ hơn nữa để bảo vệ quyền lợi của nhân dân.
Từ thực tế đó, Chủ tịch HĐND thành phố kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo cơ quan chuyên môn thành lập đoàn kiểm tra liên ngành, xác định rõ vi phạm và xử lý nghiêm, giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm. Đồng thời, Sở Nông nghiệp và Môi trường cần xem xét yêu cầu doanh nghiệp lắp đặt hệ thống quan trắc tự động nước thải, khí thải, công khai thông số để người dân trực tiếp giám sát.
Bên cạnh đó, Ban Pháp chế HĐND thành phố được giao phối hợp cùng Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND phường Lê Thanh Nghị giám sát thường xuyên việc chấp hành pháp luật của nhà máy, không chỉ về môi trường mà cả các quy định liên quan đến phòng cháy, chữa cháy và an toàn sản xuất.
Điều cử tri và dư luận trông chờ nhất là hành động cụ thể, dứt điểm, thay vì chỉ dừng lại ở giám sát hay kiến nghị. Một doanh nghiệp tồn tại ngay giữa khu dân cư không thể tiếp tục hoạt động mà để lại gánh nặng môi trường cho cộng đồng.
Phát triển sản xuất phải song hành với trách nhiệm xã hội. Mỗi sự chậm trễ trong xử lý ô nhiễm là thêm một phần sức khỏe của người dân bị đánh đổi. Doanh nghiệp không thể chỉ nhìn vào lợi nhuận ngắn hạn mà bỏ quên môi trường sống lâu dài.
 |
|
Công ty CP Viglacera Hà Nội bị phạt 335 triệu đồng do Nhà máy Viglacera Hải Dương gây ô nhiễm môi trường
|
Vụ việc tại Viglacera Hải Dương là bài học lớn trong quản trị đô thị: không thể có phát triển bền vững nếu môi trường vẫn bị xem nhẹ. Niềm tin của nhân dân chỉ được củng cố khi chính quyền kiên quyết xử lý vi phạm, doanh nghiệp thực sự thay đổi cách hành xử, và cộng đồng được tham gia giám sát một cách minh bạch.
Trước đó, ngày 14/8/2023, UBND tỉnh Hải Dương đã ban hành Quyết định số 1685/QĐ-XPHC xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Viglacera Hà Nội với số tiền phạt 335 triệu đồng vì hành vi gây ô nhiễm môi trường. Đây là động thái mạnh mẽ khẳng định rằng việc phát triển công nghiệp không thể đánh đổi bằng sự an toàn và sức khỏe của người dân. Tuy nhiên, một quyết định xử phạt hành chính không đủ để khắc phục tận gốc những tồn tại đã kéo dài nhiều năm.
Doanh nghiệp có thể tạo việc làm, đóng góp ngân sách, nhưng trên hết, phải tôn trọng và gìn giữ môi trường. Bởi đó mới là nền tảng cho sự phát triển lâu dài.
Đình Sáng