Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 199/2025/NĐ-CP ngày 08/7/2025, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 26/2023/NĐ-CP về Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi, Danh mục hàng hóa và mức thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp, thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan.
Chính sách thuế mới – “cú hích” cho doanh nghiệp lắp ráp ô tô
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Nghị định 199 là sửa đổi điều kiện về sản lượng tối thiểu để doanh nghiệp được hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi với linh kiện ô tô theo Chương trình ưu đãi thuế. Quy định này nhằm hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô, đặc biệt là các dòng xe thân thiện với môi trường.
Cụ thể, Nghị định 199/2025/NĐ-CP bổ sung điểm c.3.6 và c.3.7 vào khoản 3 Điều 8 Nghị định 26/2023/NĐ-CP:
Trường hợp doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp xe ô tô sử dụng nhiên liệu xăng, dầu xét ưu đãi theo điểm c.3.2, c.3.3, c.3.4 khoản này có sản xuất, lắp ráp thêm xe ô tô chạy điện, xe ô tô sử dụng pin nhiên liệu, xe ô tô hybrid, xe ô tô sử dụng nhiên liệu sinh học hoàn toàn, xe ô tô sử dụng khí thiên nhiên thì được cộng số lượng xе ô tô chạy điện, xe ô tô sử dụng pin nhiên liệu, xe ô tô hybrid, xe ô tô sử dụng nhiên liệu sinh học hoàn toàn, xe ô tô sử dụng khí thiên nhiên trong kỳ xét ưu đãi vào sản lượng chung tối thiểu và sản lượng riêng tối thiểu của từng nhóm xe, mẫu xe sử dụng nhiên liệu xăng, dầu tương ứng để xác định sản lượng chung tối thiểu và sản lượng riêng tối thiểu của nhóm xe, mẫu xe khi xét ưu đãi.
Đây là động thái khuyến khích phát triển xe thân thiện môi trường, hỗ trợ doanh nghiệp đang chuyển dịch từ sản phẩm truyền thống sang các dòng xe xanh, đồng thời đảm bảo tính linh hoạt trong việc đáp ứng điều kiện ưu đãi thuế.
Ngoài ra, trường hợp doanh nghiệp nắm giữ trên 35% vốn điều lệ của các công ty sản xuất, lắp ráp xe ô tô đã được Bộ Công Thương cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, lắp ráp ô tô (gọi tắt là doanh nghiệp sở hữu) thì các công ty sản xuất, lắp ráp xe ô tô nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định được cộng gộp sản lượng xe ô tô sản xuất, lắp ráp của các công ty đó để tính sản lượng tối thiểu khi xét điều kiện hưởng ưu đãi của Chương trình ưu đãi thuế. Doanh nghiệp sở hữu chịu trách nhiệm về việc xác định tổng sản lượng của các công ty sản xuất, lắp ráp xe ô tô đủ điều kiện áp dụng Chương trình ưu đãi thuế và tỷ lệ nắm giữ vốn điều lệ trên 35% trong kỳ xét ưu đãi thuế.
Cơ quan hải quan nơi công ty sản xuất, lắp ráp xe ô tô đăng ký tham gia Chương trình ưu đãi thuế thực hiện hoàn thuế tương ứng với sản lượng xe ô tô do công ty đó sản xuất, lắp ráp đã xuất xưởng trong kỳ xét ưu đãi. Trường hợp doanh nghiệp sở hữu, công ty sản xuất, lắp ráp xe ô tô kê khai không đúng thực tế thì bị truy thu thuế và xử phạt vi phạm pháp luật về thuế.
Điều chỉnh thuế nhiều mặt hàng – Tăng cường bảo vệ tài nguyên, định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao
Nghị định 199 cũng đưa ra điều chỉnh thuế suất thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng quan trọng, nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế bền vững và định hướng chiến lược ngành công nghiệp.
Cụ thể, mã hàng Phospho vàng sẽ áp dụng mức thuế suất thuế xuất khẩu 10% từ ngày 01/01/2026; và tiếp tục tăng lên thành 15% từ ngày 01/01/2027 (hiện nay đang áp dụng mức thuế suất là 5%).
Được biết, Phospho vàng là nguyên liệu đầu vào quan trọng trong nhiều lĩnh vực, từ sản xuất phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đến công nghệ cao như bán dẫn và pin lithium. Việc điều chỉnh thuế suất thuế xuất khẩu nhằm bảo vệ tài nguyên quốc gia, giảm thiểu tác động môi trường và hướng đến định hướng phát triển các ngành công nghiệp chiến lược như sản xuất chip bán dẫn, pin xe điện và hóa chất công nghiệp cao cấp.
Mức thuế suất thuế nhập khẩu 0% đối với mã hàng Tấm thép đen (tôn đen) cán để tráng thiếc (Tin - mill blackplate - TMВР) sẽ chỉ được duy trì từ nay đến hết tháng 8/2025. Từ ngày 01/9/2025, mức thuế suất đối với mã hàng này sẽ tăng lên 7%.
Áp dụng ngay mức thuế suất thuế nhập khẩu 2% đối với: Polyetylen chứa các monomer alpha-olefin từ 5% trở xuống; Polyetylen có trọng lượng riêng từ 0,94 trở lên; Các copolyme etylene-alpha-olefin, có trọng lượng riêng dưới 0,94,… Trước đó, các mã hàng này được áp dụng mức thuế suất thuế nhập khẩu 0%.
Theo đánh giá từ các chuyên gia, chính sách điều chỉnh theo hướng ưu đãi có chọn lọc sẽ giúp ngành ô tô Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu phát triển công nghiệp xanh và giảm phụ thuộc nhập khẩu linh kiện. Đồng thời, điều này tạo điều kiện cho doanh nghiệp chủ động đầu tư đổi mới công nghệ, mở rộng sản xuất xe điện và các dòng xe thân thiện môi trường.
Mặt khác, việc siết dần xuất khẩu nguyên liệu thô như Phospho vàng cũng được xem là bước đi cần thiết để bảo vệ tài nguyên chiến lược, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang các ngành công nghiệp có giá trị gia tăng cao.
Việc ban hành Nghị định 199/2025/NĐ-CP tiếp tục thể hiện nỗ lực của Chính phủ trong cải cách chính sách thuế, hài hòa giữa hỗ trợ sản xuất trong nước, bảo vệ tài nguyên và định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao. Những thay đổi này kỳ vọng sẽ tăng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp, đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng bền vững trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn.
Trung Anh