Phơi bày "kịch bản" thao túng giá cổ phiếu của Chủ tịch Louis Holdings

Chiêu trò thao túng giá 2 mã chứng khoán hoán BII và TGG của ông chủ Louis Holding Đỗ Thành Nhân và sự giúp sức của Tổng Giám đốc Chứng khoán Trí Việt Đỗ Đức Nam đã bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an phơi bày.

Thâu tóm các doanh nghiệp thua lỗ tạo "hệ sinh thái" Louis Holding

Bộ Công an vừa hoàn tất kết luận điều tra vụ án “Thao túng thị trường chứng khoán xảy ra tại Công ty CP Chứng khoán Trí Việt, Công ty CP Louis Holdings, Công ty CP Louis Capital, Công ty CP Louis Land và các đơn vị liên quan”.

Theo đó, Cơ quan CSĐT Bộ Công an chuyển hồ sơ sang VKSND cùng cấp đề nghị truy tố bị can Đỗ Thành Nhân (41 tuổi, quê An Giang, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Louis Holdings), Đỗ Đức Nam (39 tuổi, quê Thanh Hoá, Tổng giám đốc Công ty CK Trí Việt) về tội “Thao túng thị trường chứng khoán” theo Khoản 2, Điều 211 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.

Ba người giúp sức cho ông Nhân và ông Nam cũng bị cáo buộc cùng tội danh là: Lê Thị Thu Hương, Phó tổng giám đốc Chứng khoán Trí Việt; Lê Thị Thùy Liên, nhân viên dịch vụ tài chính Chứng khoán Trí Việt; Trịnh Thị Thúy Linh, Giám đốc hành chính Louis Holding.

Theo kết luận, Công ty Cổ phần Louis Holdings có vốn điều lệ 652 tỷ đồng do ông Đỗ Thành Nhân làm Chủ tịch HĐQT, đại diện pháp luật. Từ năm 2020 - 2021, Louis Holding đã mua cổ phẩn sở hữu, chi phối nhiều công ty, trong đó có 6 công ty niêm yết trên sàn chứng khoán để tạo nhóm "hệ sinh thái" Louis Holding.

Trong đó, 2 công ty đầu mối lớn là Công ty cổ phần Louis Capital (mã chứng khoán TGG) và Công ty cổ phần Louis Land (mã chứng khoán BII) sở hữu cổ phần của các công ty bao gồm: AGM, SMT, VKC, DDV và APG.

Ông Đỗ Thành Nhân đứng tên đại diện pháp luật 3 công ty gồm: Công ty CP Louis Holdings, Công ty CP XNK An Giang (mã chứng khoán AGM) và Công ty CP Dược Lâm Đồng (mã chứng khoán là LDP). Các công ty còn lại, Nhân sử dụng các cá nhân là cổ đông, bạn bè, nhân viên thân tín… đứng tên giùm.

Hoạt động của hệ sinh thái này cũng đều do ông Nhân chỉ đạo, điều hành và Louis Holding là trung tâm điều phối mọi hoạt động đầu tư tài chính, cân đối dòng tiền để duy trì hoạt động.

Cơ quan điều tra xác định, từ ngày 4/1 đến 6/10/2021, Đỗ Thành Nhân cùng một số người khác đã có hoạt động thao túng thị trường chứng khoán, cụ thể là đối với 2 mã chứng khoáng BII và TGG để thu lợi bất chính hơn 153,8 tỷ đồng.

"Thổi giá" cổ phiếu bằng việc mua đi bán lại nội bộ

Cuối năm 2020, Đỗ Thành Nhân đã gặp ông Nguyễn Văn Dũng (Chủ tịch HĐQT Công ty CP Đầu tư và phát triển Công nghiệp Bảo Thư – mã chứng khoán là BII, là công ty kinh doanh yếu kém, có nguy cơ bị huỷ niêm yết). Nhân và ông Dũng thoả thuận chuyển nhượng lại Công ty Bảo Thư. Ông Dũng giới thiệu Đỗ Đức Nam (Tổng Giám đốc Công ty CP Chứng khoán Trí Việt) để Nhân vay tiền mua cổ phiếu BII.

Sau khi thống nhất với ông Nam, tháng 1/2021 Nhân và người thân, nhân viên đã mua vào 9 triệu cổ phiếu BII của ông Dũng. Tiếp đó, tháng 2/2021 nhóm của Nhân tiếp tục mua bán, thâu tóm cổ phiếu “rác” mã TGG (của Công ty CP Trường Giang) trên sàn, với giá 1.800 đồng/cổ phiếu. 

Khi có hai mã cổ phiếu BII và TGG trong tay, ông Đỗ Thành Nhân bàn bạc với ông Đỗ Đức Nam (Tổng giám đốc Công ty Chứng khoán Trí Việt) tìm cách thao túng. Họ thống nhất mở các tài khoản chứng khoán đứng tên bạn bè, người thân của ông Nhân để mua bán, thâu tóm cổ phiếu. Mục đích của việc này là nhằm tăng tính thanh khoản, đẩy giá BII và TGG tăng cao nhằm thu lợi bất chính.

Hai đối tượng thống nhất về khớp lệnh giao dịch, số lượng, khối lượng, thời gian, nguồn tiền đi… theo kịch bản từng giai đoạn. Trong đó, Nhân mở hai tài khoản chứng khoán tại Công ty CP Chứng khoán Beta và Công ty CP Chứng khoán Trí Việt; đồng thời chỉ đạo cổ đông, người thân, bạn bè mở 18 tài khoản chứng khoán tại nhiều công ty chứng khoán khác nhau, rồi giao cho Nhân và Nam sử dụng các tài khoản đó.

Ông Nhân còn lập Group Facebook “Louis Family” số lượng hơn 10.000 người tham gia, liên tục đăng tải những bài viết hô hào với nội dung như: “Hôm nay, ĐHCĐ BII, đặt lệnh hôm nay - lưu lại ngày mai”; “Từ đây đến cuối năm BII không được 3X. Mọi người cứ chửi thoải mái”, “Từ đây đến cuối năm; BII không được 3X, TGG không được 4X-5X, Mọi người cứ chửi thoải mái. Ghi lại làm bằng chứng….”.

Sau khi hô hào và thu hút được sự chú ý của số lượng lớn nhà đầu tư, giá cổ phiếu TGG liên tục có các phiên tăng trần với khối lượng khớp lệnh lớn, thanh khoản cao. Điển hình vào ngày 22/09/2021, mức giá lập đỉnh 74.800 đồng/cổ phiếu (gấp khoảng 37 lần thời điểm nhóm ông Nhân mua vào). Cổ phiếu BII cũng liên tục có các phiên tăng trần và lập đỉnh với giá 33.800 đồng/cổ phiếu, gấp 10 lần thời điểm nhóm ông Nhân mua vào.

Khi giá lập đỉnh cũng là lúc nhóm của ông Nhân và Nam thực hiện xong việc bán chốt lời để thu lợi bất chính. Các phiên cổ phiếu TGG giảm sàn liên tục do mất thanh khoản, không giao dịch mua hoặc khối lượng giao dịch mua bán rất ít, giá TGG sau đó giảm về 10.550 đồng/cổ phiếu. Với mã TGG, các bị can đã thu lời bất chính hơn 90 tỷ đồng. Đối với cổ phiếu BII, từ thời điểm mua vào đến khi bán ra là 10 tháng, nhóm ông Nhân bị cáo buộc thu lời hơn 63 tỷ đồng từ mã này.

Cơ quan điều tra xác định, nguồn tiền mà nhóm Đỗ Thành Nhân thực hiện việc mua bán, khớp lệnh đối với mã BII và TGG là nguồn cho vay của Công ty Quản lý Tài sản Trí Việt do Đỗ Đức Nam và hội đồng thẩm định của công ty này phê duyệt, giải ngân. Nguồn tiền luân chuyển, xoay vòng giữa các tài khoản trong nhóm của Nhân.

Theo cơ quan điều tra, ông Nhân đã thừa nhận hành vi thao túng thị trường chứng khoán với hai mã BII và TGG, thu lời bất chính hơn 153 tỷ đồng. Với các mã chứng khoán khác là AGM, SMT, VKC, DDV, APG, LDP, ông Nhân khai mua các cổ phiếu này chỉ để sở hữu, thâu tóm, điều hành công ty, tạo “hệ sinh thái” kinh doanh, không thực hiện giao dịch thao túng thị trường chứng khoán đối với các mã này.

Ông Nam bị xác định phê duyệt cho ông Nhân vay vốn và trực tiếp chỉ đạo cấp dưới thực hiện thao túng chứng khoán, giúp ông Nhân thu lời bất chính. Ông Nam còn lợi dụng việc cho Louis Holding vay tiền mua bán, thao túng giá cổ phiếu để yêu cầu ông Nhân chi hoa hồng ngoài hợp đồng 500 triệu đồng.

Ông Nam và Nhân còn sử dụng tên người môi giới chứng khoán quản lý "nhóm khách hàng Đỗ Thành Nhân" để thu phí hoa hồng bất hợp pháp. Từ đó, ông Nam bị cáo buộc thu lợi bất chính hơn 1,7 tỷ đồng.

Bỏ qua cảnh báo rủi ro, nhà đầu tư đua nhau gom cổ phiếu họ Louis

Thực tế, trong thời gian nhóm cổ phiếu họ Louis tăng nóng, dù nhận được sự cảnh báo rủi ro từ các chuyên gia chứng khóa nhưng nhiều nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư F0 vẫn lao vào "bắt đáy".

Quay trở lại thời điểm cuối tháng 8/2021, cổ phiếu BII tăng trần nhiều phiên liên tục sau khi đại hội cổ đông bất thường (tổ chức bằng hình thức trực tuyến) thông qua kế hoạch chào bán tối đa 30 triệu CP, với giá chào bán 15.000 đồng/cp, thấp hơn so với thị giá thời điểm đó 35.300 đồng/cp, nâng vốn điều lệ lên gấp đôi, đạt 573 tỷ đồng. Số tiền thu về từ đợt chào bán khoảng 450 tỷ đồng sẽ được TGG cho cho các hoạt động mua bán và sáp nhập.

Đồng thời, HĐQT BII cũng đó cũng thông qua việc đầu tư dự án Khu chung cư phức hợp Louis Mega Tower, diện tích 7.000 m2 tại đường Phan Văn Hơn, xã Xuân Thới Thượng, huyện Hóc Môn, TP.HCM, vốn đầu tư dự kiến là 340 tỷ đồng.

Kế hoạch tăng vốn cũng như đầu tư dự án mới của BII được thông qua với tỷ lệ tuyệt đối khiến nhà đầu tư kỳ vọng vào bước chuyển mình của Công ty dù trên thực tế hoạt động kinh doanh cốt lõi của Công ty vẫn tiếp tục khó khăn.

Tuy nhiên, nhà đầu tư cũng không tính đến sự kiện trong quá khứ, BII từng hủy kế hoạch tăng vốn vào năm 2016, khiến cổ phiếu giảm sàn 21 phiên, mất 87% giá trị về 2.700 đồng/cổ phiếu, khiến nhiều nhà đầu tư cháy tài khoản.

Tại thời điểm đó, hoạt động kinh doanh chính của BII cũng không mất khả quan. Năm 2019, BII lỗ 97 tỉ đồng, bị kiểm toán nghi ngờ khả năng hoạt động liên tục. Năm 2020, lỗ tiếp gần 90 tỉ đồng.

Sang nửa đầu năm 2021, doanh nghiệp báo doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ (cho thuê kho bãi) chỉ vỏn vẹn 159 tỷ đồng, lợi nhuận gộp hơn 5 tỷ đồng không thể đủ bù đắp cho chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp. Lợi nhuận của BII chỉ đến từ hoạt động tài chính, chênh lệch từ việc thanh lý công ty con.

Việc liên tục thoái vốn toàn bộ ở 6 công ty con với tổng giá trị chuyển nhượng lên tới 343 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm của BII cũng bộc lộ nhiều điểm bất thường.

 Tại BCTC hợp nhất soát xét bán niên, kiểm toán có nhấn mạnh việc BII đã thoái toàn bộ vốn tại Golden Resource và ghi nhận lỗ từ việc thanh lý Công ty con này trong kỳ kế toán 6 tháng đầu năm 2021, xuất phát từ việc Tập đoàn đã thay đổi kế hoạch đầu tư theo định hướng ban đầu tại ngày mua là nắm giữ quyền kiểm soát Công ty con mục đích đầu tư dài hạn.

Theo BII, vào thời điểm 21/12/2020, Tập đoàn đã đầu tư vào Công ty TNHH Golden Resource bằng hình thức nhận chuyển nhượng lại phần vốn góp của Chủ sở hữu cá nhân - bà Lê Thị Hải Yến (bên liên quan trước đây) với giá trị chuyển nhượng hơn 89 tỷ đồng, tương ứng quyền sở hữu 99.03% vốn tại Golden Resource (hoạt động chính là buôn bán lúa gạo).

Ban Tổng Giám đốc đã xác định giá trị hợp lý bằng giá trị ghi sổ tài sản thuần của Golden Resource tại ngày mua hơn 124 tỷ đồng. Tập đoàn đã hạch toán lãi từ giao dịch mua giá rẻ này (gần 35 tỷ đồng) vào vốn chủ sở hữu (khoản mục lợi nhuận sau thuế chưa phân phối lũy kế đến cuối kỳ trước) mà không đưa vào kết quả kinh doanh (khoản mục Thu nhập khác) của năm 2020.

Dù giao dịch này ghi nhận lỗ nhưng trước đó, BII đã ghi nhận khoản thặng dư gần 35 tỷ đồng vào vốn chủ sở hữu (khoản mục Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối lũy kế đến cuối kỳ trước), mà không đưa vào kết quả hoạt động kinh doanh.

Hay như việc BII chuyển nhượng 100% vốn của Công ty TNHH MTV Vật liệu xây dựng BIDICO cho ông Trần Hữu Vân với giá trị 51 tỷ đồng. Tuy nhiên cần lưu ý, ông Vân là cổ đông của BII và tính đến thời điểm 30/06/2021, ông Vân còn nợ lại 30,5 tỷ đồng cho giao dịch 51 tỷ đồng được trình bày theo thuyết minh Giao dịch với các bên liên quan.

Đối với TGG, dù liên tục thâu tóm nhưng doanh nghiệp này vẫn đang kinh doanh khá bết bát. Trong báo cáo tài chính kiểm toán 2020, TGG lỗ ròng hơn 43 tỉ đồng, dòng tiền kinh doanh âm, bị kiểm toán nghi ngờ về khả năng hoạt động liên tục.

Sang bán niên 2021, doanh nghiệp lãi ròng hơn 42,3 tỉ đồng, tăng đột biến so với mức lỗ 3,8 tỉ đồng cùng kỳ năm trước, song lại nhờ vào khoản hoàn nhập dự phòng phải thu khó đòi.

Có thể thấy, những vấn đề bất thường trong hoạt động của doanh nghiệp đã sớm thể hiện ở báo cáo tài chính nhưng nhiều nhà đầu tư vẫn xem nhẹ vấn đề này. Khi tâm ký FOMO của nhà đầu tư nhỏ lẻ, thiếu kinh nghiệm bắt đầu lên cao cũng là lúc giá cổ phiếu được đẩy lên rất nhanh. Thanh khoản tăng mạnh, hoạt động mua bán càng trở nên sôi động, tạo ra làn sóng kép cho hiệu ứng FOMO, càng tăng càng đông người đầu tư.

Người chịu rủi ro lớn nhất từ cổ phiếu “rác” chính là những nhà đầu tư theo hiệu ứng FOMO này. Bản chất thị trường luôn có hiện tượng đầu cơ, nhà đầu tư phải tự bảo vệ mình, mua cổ phiếu nên kèm theo yếu tố cơ bản của doanh nghiệp giúp giảm rủi ro cho khoản đầu tư. Để tồn tại trên thị trường chứng khoán lâu dài thì nên lựa chọn cổ phiếu có thể thanh khoản cao, biến động cổ phiếu lớn, nhưng cộng thêm yếu tố cơ bản thì rủi ro mất trắng tài sản sẽ giảm đáng kể.

Trung Anh