Thanh tra hàng loạt dự án Tập đoàn Lã Vọng: UBND Hà Nội vi phạm chỉ định thầu, Sở Kế hoạch và Đầu tư giao đất sai

Kết luận toàn diện 9 dự án do Công ty Lã Vọng và các đơn vị thành viên đầu tư tại Hà Nội vừa được Thanh tra Chính phủ ban hành chỉ ra nhiều vi phạm, thiết sót. Từ đó Thanh tra Chính phủ, kiến nghị nộp ngân sách, xem lại hợp đồng đầu tư và xử lý cán bộ liên quan.

Mới đây, Thanh tra Chính phủ đã công bố kết luận dài 30 trang về các dự án của Công ty Cổ phần Thương mại và Dịch vụ Lã Vọng (Công ty Lã Vọng) và các đơn vị thành viên trên địa bàn Hà Nội.

Kết luận chỉ ra một loạt điểm sai phạm trong 9 dự án của Lã Vọng như: Dự án cải tạo môi trường hồ Đầu Băng (quận Long Biên), dự án BT cống nối hồ Vục - hồ Đầu Băng - hồ Tư Đình, dự án xây dựng hạ tầng và kỹ thuật tại khu đô thị phía tây nam đường 70 (quận Nam Từ Liêm), dự án chung cư tại Xa La (Hà Đông), dự án khu đô thị đông nam đường Trần Duy Hưng (quận Cầu Giấy)…

Nhiều sai phạm nhất là dự án cải tạo nâng cấp quốc lộ 6:

Tháng 2/2017, Tổng công ty Đầu tư phát triển hạ tầng đô thị (UDIC) được UBND thành phố Hà Nội cho phép hợp tác liên doanh với Công ty CP Sông Đà Hà Nội, Công ty CP thương mại Ngôi nhà mới thuộc Tập đoàn Lã Vọng và Công ty CP Đầu tư phát triển và dịch vụ Đại An thực hiện dự án đầu tư cải tạo nâng cấp quốc lộ 6.

Các bên tiến hành thành lập pháp nhân mới lấy tên Công ty CP Louis Group để thực hiện dự án. 

Công ty Louis được chỉ định là nhà đầu tư thực hiện dự án BT có chiều dài 20,9km, tổng vốn đầu tư khoảng 8.700 tỉ đồng, đổi lại Hà Nội dự kiến thanh toán cho Công ty Louis 39 ô đất, diện tích khoảng 343ha khi làm dự án BT này.

Tuy nhiên, theo kết luận thanh tra, quy mô dự án bổ sung đoạn tuyến Ba La -Chúc Sơn và chỉ định nhà đầu tư thực hiện dự án BT, khi quy mô dự án đã thay đổi là vi phạm Nghị định 30 về đấu thầu dự án.

Ngoài ra, việc Sở Kế hoạch và Đầu tư căn cứ vào danh mục các ô đất theo đề xuất của nhà đầu tư để trình quỹ đất giao đối ứng thanh toán BT, đề xuất giao đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất là vi phạm quy định tại Luật Đất đai 2013.

Điều lạ là việc tham mưu không đúng quy định pháp luật của Sở Kế hoạch và Đầu tư trình phần lớn trùng khớp với danh mục đề xuất của Công ty CP Đầu tư Louis Group, trong khi công ty này chưa được lựa chọn là nhà đầu tư, nên chưa có quyền đàm phán hợp đồng BT của dự án.

Các đề xuất này chưa được UBND thành phố Hà Nội chấp thuận và tổ chức thực hiện nên chưa xảy ra thiệt hại cho ngân sách nhà nước, nhưng là nguyên nhân dẫn đến sự bất bình trong quần chúng nhân dân và báo giới, ảnh hưởng xấu đến uy tín của chính quyền thành phố Hà Nội.

Thuê đất vàng Hà Nội giá "bèo", Công ty Lã Vọng biến bãi đỗ xe thành nhà hàng

Trong số 9 dự án thuộc diện thanh tra, TTCP đã phát hiện nhiều vi phạm trong dự án tại ô đất DX1, DX2, DX3, DX4 và CX2 Khu đô thị Đông Nam đường Trần Duy Hưng. Đây là dự án từng khiến dư luận bức xúc khi phần lớn diện tích được phê duyệt xây dựng bãi đỗ xe, cây xanh trong khu đô thị đã biến thành nhà hàng của Công ty Lã Vọng.

Theo TTCP, dự án được UBND TP Hà Nội phê duyệt quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500 ngày 8-11-2005, các ô đất DX1, DX2, DX3, DX4 có chức năng là bãi đỗ xe, ô đất CX2 có chức năng là cây xanh tập trung. Sau đó, theo đề nghị của Sở Quy hoạch - Kiến trúc, UBND TP Hà Nội đã điều chỉnh cục bộ quy hoạch chi tiết vào năm 2010, xây dựng bãi đỗ xe có mái và ngoài trời kết hợp trồng cây xanh, tầng cao công trình là 1 tầng đối với các ô đất nêu trên. Như vậy, mật độ xây dựng của các ô đất tăng lên so với quy hoạch được duyệt từ năm 2005.

Khi giao 5 ô đất, Hà Nội căn cứ vào đơn giá đất sản xuất nông nghiệp để cho thuê đất với mức giá khoảng 187.000 đồng/m2. Lã Vọng đã dùng làm mặt bằng kinh doanh thương mại, kinh doanh nhà hàng, ẩm thực và bãi đỗ xe, gây thất thu tiền sử dụng đất.

Tại đây đã được xây dựng thành: Nhà hàng Sashimi BBQ Garden (số 2B Nguyễn Thị Thập), nhà hàng Hải sản Lã Vọng (số 2A Nguyễn Thị Thập), nhà hàng Hầm Beer Lã Vọng (số 2C Nguyễn Thị Thập), nhà hàng Thế Giới Beer Lã Vọng (số 169 Hoàng Ngân…

Lã Vọng còn tự điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, xây dựng công trình sai phép trên đất, trong khi không thực hiện xây dựng dự án như quy hoạch. Các cơ quan chức năng của Hà Nội đã làm ngơ, không xử lý dứt điểm sai phạm.

Theo cơ quan thanh tra, UBND TP. Hà Nội không tính lại đơn giá thuê đất phần xây dựng sai quy định làm tăng hệ số sử dụng đất, việc xây dựng sai quy hoạch đã được Sở Xây dựng xử phạt theo quy định.

Ngoài ra, Sở Tài chính căn cứ lấy kết quả kiểm toán phần giá trị đầu tư hạ tầng toàn bộ khu đô thị năm 2012 là hơn 102,3 tỷ đồng để phân bổ chi phí hạ tầng cho tổng diện tích hơn 29,7 ha các ô đất để làm căn cứ tính tiền suất đầu tư hạ tầng phải nộp cho năm 2016 là chưa đủ cơ sở.

Việc điều chỉnh cục bộ quy hoạch các ô đất từ bãi đỗ xe, thêm chức năng dịch vụ công cộng là không đúng với quy hoạch đã được phê duyệt từ năm 2005, làm thay đổi mục đích sử dụng đất, vi phạm Luật Quy hoạch đô thị.

Dự án cải tạo môi trường hồ Đầu Băng, quận Long Biên giai đoạn 1 và giai đoạn 2

Giai đoạn 1 thực hiện bằng nguồn tài trợ của công ty CP Thương mại Ngôi nhà mới thuộc Tập đoàn Lã Vọng. Việc lựa chọn nhà đầu tư phù hợp quy định tại Nghị định 69 năm 2008. Tuy nhiên, việc triển khai nạo vét hồ và một số hạng mục phụ trợ của dự án theo phương án vừa thiết kế, vừa thi công, thiếu phê duyệt dự án, tổng mức đầu tư… là vi phạm quy định tại Nghị định 12 n ăm 2009 về quản lý đầu tư xây dựng.

Việc UBND thành phố Hà Nội giao Công ty CP thương mại Ngôi nhà mới thực hiện khối lượng 30 tỷ đồng trên 60,5 tỷ đồng là vi phạm quy định tại Nghị định 12.

Trách nhiệm những vi phạm trên thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Xây dựng, UBND thành phố Hà Nội và Công ty CP thương mại Ngôi nhà mới.

Chỉ định công ty con Lã Vọng làm dự án BT ngàn tỉ

Tháng 2-2017, để tham gia dự án BT cải tạo, nâng cấp quốc lộ 6 đoạn Ba La - Xuân Mai, Công ty Lã Vọng đã thông qua Công ty Ngôi Nhà Mới góp vốn cùng Công ty CP Sông Đà Hà Nội và hai công ty lập ra Công ty CP Louis Group để thực hiện dự án, cũng theo hình thức BT.

Công ty Louis đã được chỉ định là nhà đầu tư thực hiện dự án BT có chiều dài 20,9km, tổng vốn đầu tư khoảng 8.700 tỉ đồng, đổi lại Hà Nội dự kiến thanh toán cho Công ty Louis 39 ô đất, diện tích khoảng 343ha khi làm dự án BT này.

TTCP cho rằng việc chỉ định Công ty Louis thực hiện dự án là vi phạm quy định về đấu thầu dự án, đồng thời Hà Nội cũng phớt lờ chỉ đạo của Thủ tướng, không tiếp thu ý kiến của các bộ, ngành về việc tổ chức đấu thầu để lựa chọn nhà đầu tư.

Trái lại, Hà Nội tiếp tục chỉ đạo các cơ quan liên quan chuẩn bị thủ tục đàm phán trực tiếp với Công ty Louis. 

Sở Kế hoạch - đầu tư, cơ quan tham mưu cho TP, lại căn cứ vào danh mục các ô đất theo đề xuất của Công ty Louis để trình TP quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất.

Cũng trong khoảng thời gian này, thông qua các công ty thành viên là Công ty Louis và Công ty Ngôi Nhà Mới, Công ty Lã Vọng cũng góp vốn cùng Tổng công ty Phát triển hạ tầng đô thị (UDIC) để thực hiện dự án khu đô thị mới Hoàng Văn Thụ, rộng 23,8ha tại quận Hoàng Mai. 

Ba nhà đầu tư này đã góp 300 tỉ đồng thành lập ra Công ty CP Đầu tư phát triển đô thị Hoàng Mai để thực hiện khu đô thị mới Hoàng Văn Thụ.

Theo kết luận thanh tra, việc giao UDIC thực hiện dự án không qua đấu thầu là sai quy định pháp luật. 

Hơn nữa, đến thời điểm thanh tra, TP Hà Nội đã giao cho Công ty CP Đầu tư phát triển đô thị Hoàng Mai 7,61ha để thực hiện dự án nhưng chưa thu tiền sử dụng đất.

Kiến nghị nộp lại ngân sách

Thanh tra Chính phủ cho rằng để xảy ra những tồn tại, vi phạm nêu trên là trách nhiệm thuộc về Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Quy hoạch - Kiến trúc, Sở Tài chính và UBND TP. Hà Nội.

Với dự án cải tạo Quốc lộ 6, thanh tra đề nghị rà soát lại quỹ đất đối ứng, đưa vào đấu giá quyền sử dụng đất, tránh thất thoát ngân sách.

Với dự án tại phường Đại Mỗ, thanh tra đề xuất Hà Nội yêu cầu nhà đầu tư nộp bổ sung ngân sách khoản tiền 44,3 tỷ tiền giải phóng mặt bằng chưa tách khỏi dự án. Ngoài ra, cần điều chỉnh dự án BT để xác định nghĩa vụ tài chính của chủ đầu tư.

Với lô đất ở Trần Duy Hưng, Thanh tra đề xuất cần xử lý các vi phạm về khai thác, vận hành, đảm bảo phục vụ cộng đồng. Cần xử lý trách nhiệm cán bộ trong kết luận thanh tra năm 2014 của Hà Nội.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP. Hà Nội yêu cầu Sở Tài chính, Cục Thuế Hà Nội kiểm tra, rà soát tiền thuê đất và thu bổ sung số tiền sử dụng đất tránh thất thoát ngân sách nhà nước, do không thực hiện tính lại giá đất phần diện tích tăng thêm xây dựng sai quy hoạch, phần giá nộp suất đầu tư hạ tầng theo đúng quy định.

Đinh Hiệu