Truy tố hàng loạt cán bộ liên quan đến sai phạm tại dự án KDC thương mại Phước Thái

Ngày 13/4, Viện KSND tỉnh Đồng Nai cho biết vừa hoàn tất cáo trạng, chuyển hồ sơ sang TAND cùng cấp để xét xử các bị can liên quan đến dự án Khu dân cư thương mại Phước Thái (TP Biên Hòa) về tội vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.

Các bị can bị truy tố gồm Trương Quốc Tuấn (SN 1975) ngụ TP Hồ Chí Minh, nguyên Tổng giám đốc Công ty CP Đầu tư và kinh doanh nhà Phước Thái; Lê Viết Hưng (SN 1957), nguyên Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (TNMT) Đồng Nai; Nguyễn Tấn Long (SN 1965), nguyên Phó chủ tịch UBND TP Biên Hòa; Nguyễn Tấn Tài (SN 1962), nguyên Giám đốc Trung tâm phát triển Quỹ đất - Chi nhánh TP Biên Hòa; Nguyễn Tấn Vinh (SN 1961), nguyên Trưởng phòng TN-MT TP Biên Hòa; Hồ Bá Minh (SN 1959), nguyên Phó Trưởng phòng TN-MT TP Biên Hòa; Trương Thành Giàu (SN 1977), Nguyễn Mộng Hiền (SN 1968), là chuyên viên Trung tâm phát triển Quỹ đất - Chi nhánh TP Biên Hòa.

Các bị cáo nguyên Chủ tịch, Phó chủ tịch UBND và cán bộ địa chính xã Tam Phước (nay là phường Tam Phước) gồm: Võ Cao Cường (SN 1979), Nguyễn Văn Đức (SN 1961), Nguyễn Anh Thương (SN 1981), Võ Văn Huy (SN 1982) và bị can Nguyễn Hữu Thành (SN 1964), ngụ phường Tam Phước.

Theo kết quả điều tra ban đầu, năm 2014, Trương Quốc Tuấn thành lập Công ty Cổ phần Đầu tư và Kinh doanh nhà Phước Thái và làm Tổng Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật. Sau đó, Tuấn đã móc nối, thông đồng với một số cán bộ xã Tam Phước (nay là phường Tam Phước), Sở Tài nguyên và Môi trường Đồng Nai, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Đồng Nai Chi nhánh thành phố Biên Hoà để làm các thủ tục hợp thức hóa nguồn gốc khu đất từ đất công trở thành đất tư của bị can Nguyễn Hữu Thành để thực hiện Dự án Khu dân cư thương mại Phước Thái. Từ đây dẫn đến việc xác định sai đối tượng bồi thường giải phóng mặt bằng, gây thiệt hại cho nhà nước.

Cụ thể, tại Kết luận thanh tra số 1739/KL-TTCP ban hành ngày 30/09/2021 của Thanh tra Chính phủ chỉ ra, loạt sai phạm trong công tác quản lý, sử dụng đất đã được các cấp, ngành tỉnh Đồng Nai liên quan đến việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và vi phạm các quy định về quản lý đất đai, xảy ra tại dự án KDC Phước Thái.

KDC Phước Thái có diện tích gần 9ha, được coi là khu “đất vàng” nằm ngay mặt tiền quốc lộ 51 do Công ty CP Đầu tư và kinh doanh nhà Phước Thái làm chủ đầu tư. Dự án đang chào bán công khai 4 dãy nhà liền kề (trị giá 3,7-4 tỷ đồng/căn), cùng 600 nền đất (90m2/nền có giá 1,5-1,6 tỷ đồng, tùy vị trí). 

Theo cơ quan điều tra, khu đất trên vốn được địa phương cho Công ty Kia - Huy Hoàng Ceramics thuê (thời hạn 20 năm) để xây dựng nhà máy sản xuất và kinh doanh vật liệu xây dựng theo Quyết định số 783/TTg ngày 2/12/1995 của Thủ tướng Chính phủ. 

Tuy nhiên, dự án không triển khai được nên sau đó công ty này đã trả lại đất cho tỉnh. Đến ngày 30/6/2016, UBND tỉnh Đồng Nai ký Quyết định số 2041/QĐ-UBND phê duyệt quy hoạch tỷ lệ 1/500, giao khu đất cho Công ty Phước Thái làm chủ đầu tư xây dựng KDC Phước Thái, quy mô dân số 1.812 người.

Đến ngày 26/6/2017, UBND tỉnh Đồng Nai có Quyết định số 2152/QĐ-UBND chấp thuận chủ trương đầu tư dự án, giao hơn 4,2ha đất ở (thời hạn sử dụng 50 năm, có thu tiền sử dụng đất), hơn 3,7ha xây dựng cơ sở hạ tầng (không thu tiền sử dụng đất) và cho thuê hơn 1ha sử dụng vào mục đích thương mại - dịch vụ (hình thức trả tiền 1 lần). 

Đáng chú ý, dù dự án KDC Phước Thái là dự án xây dựng kết hợp thương mại - dịch vụ, nhưng UBND tỉnh Đồng Nai lại giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định. Đặc biệt, khu đất đã được bồi thường, hỗ trợ lần 1 vào năm 2007, nhưng khi lập dự án, Công ty cổ phần Đầu tư và kinh doanh nhà Phước Thái lập hồ sơ khống để thực hiện bồi thường, hỗ trợ thêm một lần nữa từ ngân sách với số tiền sai phạm ước tính lên đến 77 tỷ đồng.

Vụ việc bị người dân phát giác, tố cáo đến cơ quan chức năng và sau thời gian xác minh, Cơ quan điều tra tỉnh Đồng Nai mới tiến hành khởi tố vụ án và bắt tạm giam một loạt cán bộ để điều tra về hành vi “Vi phạm các quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất” quy định tại Điều 230, Bộ luật Hình sự.

Theo kết luận điều tra, từ năm 2015, Trương Quốc Tuấn là giám đốc Công ty CP Đầu tư và kinh doanh nhà Phước Thái đề xuất UBND tỉnh Đồng Nai điều chỉnh quy hoạch khu đất sang khu dân cư thương mại và Trương Quốc Tuấn đã ký hợp đồng chuyển nhượng khu đất này với Công ty CP May - Xây dựng Huy Hoàng, số tiền chuyển nhượng hơn 35 tỉ đồng.

Công ty CP Đầu tư và kinh doanh nhà Phước Thái tham mưu với Phó Chủ tịch UBND xã Tam Phước là Nguyễn Văn Đức hợp thức hóa để cho Nguyễn Hữu Thành đứng tên chủ sở hữu khu đất trên và nhận tiền bồi thường.

Tiếp theo Trương Quốc Tuấn đề nghị phía Công ty CP May - Xây dựng Huy Hoàng ký biên bản bàn giao đất cho Nguyễn Hữu Thành nhưng để trống mục ghi thời gian. Sau đó, điền thời gian trên biên bản bàn giao đất vào tháng 4/2003.

Để đúng thủ tục cấp phép Trương Quốc Tuấn đã liên hệ với bà Lê Thị Thùy Dương - Tổng giám đốc Công ty CP May - Xây dựng Huy Hoàng để làm văn bản đề nghị UBND tỉnh Đồng Nai xem xét, chấp thuận để giao đất cho Thành quản lý.

Đầu năm 2016, với cương vị giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường Lê Viết Hưng, đã có văn bản tham mưu cho UBND tỉnh Đồng Nai giao cho UBND TP Biên Hòa hướng dẫn ông Thành lập thủ tục công nhận quyền sử dụng đất.

Tiếp theo để hợp thức hoá ông Nguyễn Tấn Vinh (trưởng Phòng Tài nguyên - Môi trường) chỉ đạo cấp dưới lập thủ tục đăng ký quyền sử dụng đất. Khi đó, lãnh đạo UBND xã Tam Phước và cán bộ địa chính xã xác nhận cho Thành sử dụng đất từ năm 2003 và ghi rõ "Hộ ông Thành trực tiếp sản xuất nông nghiệp tại địa phương và có thu nhập ổn định từ sản xuất nông nghiệp".

Mọi việc dần đi đúng với định hướng ban đầu, ông Nguyễn Tấn Tài, giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Đồng Nai (Chi nhánh Biên Hòa), đã ký tờ trình hội đồng bồi thường và xin ý kiến về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Thành để xác định điều kiện được bồi thường.

Sau đó, lãnh đạo Văn phòng Đăng ký đất đai - Chi nhánh Biên Hòa xác nhận: "Trường hợp sử dụng đất của ông Thành đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất".

Theo Cơ quan điều tra, việc bồi thường, hỗ trợ cho Nguyễn Hữu Thành không đúng đối tượng, không đúng thực tế việc quản lý, sử dụng đất. Số tiền thiệt hại cho ngân sách là gần 79 tỉ đồng.

Thiên An