Nguồn cung hạn chế, giá thành sản xuất tăng khiến giá lợn vẫn tiếp tục tăng cao. Phương án nhập khẩu đã được tính đến, nhưng chưa thể điều chỉnh giá lợn giảm xuống như mong muốn của Chính phủ.
Tăng nhập khẩu, giá vẫn tiếp tục tăng cao
Trong khoảng thời gian đầu tháng 4, thị trường ghi nhận giá lợn hơi giảm nhẹ, dạo động quang mức 70.000 đồng/kg. Thế nhưng, chỉ sau vài ngày, giá lợn hơi lại quay đầu sốt giá trở lại. Mức tăng mạnh ghi nhận trong những ngày qua là từ 4.000- 6.000 đồng/kg đưa giá quay về đỉnh 80.000 đồng/kg tương tự như hồi cuối tháng 3.
Cụ thể, miền Bắc trong tuần qua là khu vực ghi nhận mức giá lợn liên tiếp tăng giá rõ rệt nhất. Tuần trước, giá lợn hơi xuất chuồng lao giá xuống dưới 75.000 đồng/kg - 76.000 đồng/kg theo mức giảm của các công ty chăn nuôi lớn. Bước sang tuần này, giá lợn hơi bất ngờ quay đầu tăng giá cao trở lại, có ngày thiết lập đỉnh giá 82.000 đồng/kg ở nhiều địa phương, sau đó giảm xuống mức 80.000 đồng/kg, duy trì tới cuối tuần.
Thịt nhập khẩu nhiều nhưng giá lợn hơi hiện vẫn đang ở mức cao.
Hiện tại, 79.000 đồng/kg đang là mức giá lợn hơi cao nhất ở miền Bắc, ghi nhận tại một loạt các địa phương như Tuyên Quang, Thái Bình, Vĩnh Phúc, Hưng Yên và Ninh Bình. Các địa phương còn lại, giá lợn hơi hôm nay dừng ở ngưỡng 78.000 đồng/kg. Riêng hai tỉnh gồm Hà Nam và Nam Định, giá trong ngày vẫn đang ở mức thấp, đạt 76.000 đồng/kg. Như vậy, sau điều chỉnh, giá lợn hơi trung bình tại miền Bắc đang dao động từ 78.000 đồng/kg - 79.000 đồng/kg. Tuy nhiên, mức giá này vẫn cao hơn rất nhiều lần so với ngưỡng 60.000 đồng/kg mà các cơ quan nông nghiệp yêu cầu.
Tuần qua tại miền Nam, thị trường lợn hơi vẫn ghi nhận những điều chỉnh giá tại một số địa phương, nhưng nhìn chung giá đang có xu hướng tăng quay trở lại.
TP HCM vẫn đang là địa phương có giá lợn hơi cao nhất, đạt 79.000 đồng/kg. Theo sau là Đồng Nai - thủ phủ nuôi lợn với mức giá được thương lái trả giá 78.000 đồng/kg. Tại miền Tây, giá lợn hơi trong tuần biến động tăng giảm trái chiều. Tuy nhiên có thể dễ nhận thấy xu hướng tăng là chủ đạo, với mức tăng từ 4.000 đồng/kg - 5.000 đồng/kg, đưa giá khu vực này chạm đỉnh 80.000 đồng/kg. Theo đó một loạt các địa phương như Bến Tre, Cần Thơ và Hậu Giang đạt giá 80.000 đồng/kg. Đây cũng là mức giá cao nhất cả nước tính đến thời điểm hiện tại.
Đây có thể được coi là những tín hiệu thiếu tích cực của thị trường sau những chỉ đạo kiên quyết của Thủ tướng cùng các cơ quan chức năng ngành nông nghiệp.
Sau khi kết luận của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc họp Thường trực Chính phủ với Ban Chỉ đạo điều hành giá ngày 20-3 về giải pháp bình ổn giá thịt lợn, thúc đẩy sản xuất và chế biến nông sản. Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, cơ quan chức năng và các địa phương thực hiện quản lý chặt, tập trung thúc đẩy sản xuất, chăn nuôi, tái đàn, chế biến, điều hòa và cân đối cung cầu để bình ổn giá thịt lợn. Quyết liệt thực hiện các giải pháp chống đầu cơ, trục lợi, thao túng và nâng giá bất hợp lý, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm .
Đặc biệt, Thủ tướng giao Bộ NN&PTNT phối hợp với Bộ Công thương và các cơ quan liên quan triển khai nhập khẩu mặt hàng thịt lợn ngay trong tháng 4 tới, đảm bảo tổng số lượng nhập khẩu theo chủ trương khoảng 100.000 tấn theo tinh thần chỉ đạo của trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá tại thông báo số 35 ngày 2-2 của Văn phòng Chính phủ. Kiên quyết đưa giá thịt xuống (dưới 60.000 đồng/kg lợn hơi).
Tăng nhập khẩu chưa kéo giá mặt hàng thịt lợn trong nước xuống
Tính đến ngày 15/3, Việt Nam nhập khẩu hơn 25.291 tấn thịt lợn và sản phẩm thịt lợn, tăng 205% so với cùng kỳ năm 2019. Lượng nhập khẩu chủ yếu từ các nước có nền công nghiệp phát triển như Canada 29,35%, Đức 19,43%, Ba Lan 11,83%, Brazil 9,98%, Mỹ 5,53%. Riêng ngày 25/3 có gần 1.500 tấn thịt lợn Nga cập cảng Cát Lái, Hải Phòng và Phước Long của Việt Nam. Bên cạnh đó, có thêm khoảng 2.000 tấn thịt lợn Nga nữa chuẩn bị nhập khẩu vào Việt Nam.
Nguồn cung khan hiếm, chi phí chăn nuôi cao khiến giá thịt khó xuống thấp
Giá lợn hơi tiếp tục ở mức cao, chưa thể xuống thấp như yêu cầu của các cơ quan nông nghiệp là do nhiều yếu tố mang lại. Một trong số đó là do nguồn cung khan hiếm, chi phí chăn nuôi cao, người dân không có thói quen sử dụng thịt lạnh nhập khẩu,…
Theo Tổng cục Thống kê, giá thịt lợn cao do ảnh hưởng của dịch tả lợn châu Phi khiến nguồn cung lợn giống giảm, chi phí sản xuất, kinh doanh thịt lợn tăng. Vào tuần đầu tháng 3, nhu cầu mua hàng từ các thương lái tăng nên một số cơ sở chăn nuôi có hiện tượng hạn chế lượng bán ra để chờ giá tăng.
Bên cạnh đó, đa phần các lò giết mổ thịt lợn có quy mô nhỏ, phải mua qua các đơn vị mua buôn, sau đó giết mổ và phân phối đến chợ bán buôn và bán lẻ. Thực trạng có nhiều cấp trung gian thu mua và giết mổ lợn cũng khiến mặt hàng này bị “đội” giá.
Trong khi đó, tâm lý của các hộ chăn nuôi mong muốn giá lợn tiếp tục ở mức cao vì giá thành chăn nuôi hiện nay cũng đã tăng nhiều. Nếu giảm giá, người dân đã thu lỗ từ dịch tả lợn Châu phi sẽ tiếp tục thua lỗ, khó có thể phục hồi.
Chi phí chăn nuôi cao khiến giá lợn tăng cao?
Theo ông Hải, một chủ cơ sở chăn nuôi lợn cho biết : “Giá lợn con khoảng 15 kg dao động khoảng 2,2 triệu đến 2,5 triệu đồng/con, cộng với 2,7 triệu đồng tiền thức ăn, rồi chi phí nhân công, điện nước, chuồng trại… không dưới 5,5 triệu đồng cho một con lợn đạt 100 kg xuất chuồng”. Nếu mức giá lợn xuống 60.000 đồng/kg thì có nghĩ người dân sẽ chỉ hòa vốn, khi mất đầu con (Lợn chết – PV) thì đương nhiên sẽ thua lỗ, vì vậy họ sẽ không tính đến việc tái đàn, nguồn cung tiếp tục khan hiếm. Và từ đó, tất yếu giá lợn sẽ khó giảm xuống dưới 60.000 đồng/kg chứ chưa kể đến 40.000 đồng.
Ông Nguyễn Kim Đoán, Phó chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai, cũng khẳng định với báo chí giá con giống 2,5-3 triệu đồng/con, cộng với chi phí để đảm bảo an toàn sinh học, giá thành sản xuất thịt lợn ngay tại các cơ sở chăn nuôi lớn đã phải tầm 50.000 đồng/kg. Với người nông dân, khi giá con giống cao, trong khi giá thịt lợn hơi có xu hướng giảm, họ rất ngại tái đàn bởi có thể bị lỗ.
Thành viên của Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai cho rằng để phục hồi tổng đàn lợn như trước dịch tả lợn châu Phi phải mất 3-4 năm hoặc có thể hơn, tùy vào sức tiêu thụ thịt lợn hàng năm. Người này nhận định giá thịt lợn vẫn sẽ neo ở mức cao trong thời gian tới.
Đối với phương án tăng nhập khẩu để điều chỉnh giá thịt lợn trong nước xuống, có thể có khả năng điều tiết giá của nhập khẩu đối với mặt hàng thịt lợn là có, nhưng rất hạn chế. Vì nhu cầu của người Việt là thịt tươi chứ không phải thịt đông lạnh. Thịt nhập khẩu đa phần để chế biến. Ngoài ra, có nguy cơ ảnh hưởng đến động lực để phát triển sản xuất thịt lợn trong nước.
Đinh Hiệu