Hệ thống cân tự động được lắp đặt thí điểm trên Quốc lộ 5 đã kiểm soát, giám sát được 100% số lượt xe lưu thông trên đoạn đường đặt thiết bị cân và hiệu quả rõ rệt khi xe quá tải giảm sâu.
Theo báo cáo của Tổng cục Đường bộ Việt Nam, trong thời gian từ ngày 15.8.2020 đến 14.2.2021, tổng số xe tải cân kiểm tra 466.782 lượt xe, trong đó có 663 lượt xe (bằng 0,14%) vi phạm tải trọng đường bộ, số xe vi phạm theo ngày bình quân 3,7 lượt xe/ngày.
Tính đến ngày 22/3/2021, đã có 63 trường hợp đến chấp hành việc lập biên bản vi phạm hành chính và chấp hành quyết định xử phạt với số tiền xử phạt tổng cộng hơn 1 tỉ đồng, tước 25 giấy phép lái xe.
So sánh số liệu cân kiểm soát tải trọng xe trong 6 tháng hoạt động thí điểm với số liệu trong 7 tháng đầu năm 2020 cho thấy, số lượt xe vi phạm đã giảm hơn 49,3 lần (từ 6,9% của 7 tháng đầu năm 2020 xuống còn 0,14%); số lượt xe vi phạm theo ngày đã giảm bình quân 48,9 lần, từ 176 lượt xe/ngày xuống còn 3,6 lượt xe/ngày.
Số lượng xe quá tải vi phạm giảm mạnh trên Quốc lộ 5.
Ông Nguyễn Văn Huyện, Tổng cục trưởng Tổng cục Đường bộ VN đánh giá, việc đưa 2 bộ cân KTTTX tại Km78+830 vào hoạt động thí điểm đã kiểm soát, giám sát được 100% số lượt xe lưu thông trên đoạn đường đặt thiết bị cân, mang lại hiệu quả rất cao trong công tác kiểm soát xe quá tải trên QL5.
Hầu hết các chủ phương tiện nhận được thông báo vi phạm sau khi được lực lượng chức năng cung cấp các bằng chứng vi phạm đều chấp thuận về kết quả vi phạm và chấp hành quyết định xử phạt.
Qua thời gian cân tự động thí điểm, lần đầu tiên phát hiện và xử lý, ngăn chặn được các xe có trục phụ có cơ cấu nâng hạ trục, thực tế khi chở hàng lưu hành trên đường không sử dụng trục phụ (nâng trục phụ lên) nên bị vượt quá tổng trọng lượng của xe theo quy định tại Điều 17 Thông tư 46/2015/TT-BGTVT ngày 7/9/2015. Từ tháng thứ hai trở đi gần như không còn hành vi vi phạm này.
Về hành vi vi phạm, từ tháng thứ hai trở đi (từ ngày 15/9), hành vi vi phạm chủ yếu là vượt quá tải trọng trục, mức từ 20% đến dưới 30%, còn một số ít xe vi phạm về khối lượng toàn bộ, chủ yếu là xe các địa phương khác đi qua.
Cũng theo lãnh đạo Tổng cục Đường bộ VN, xét về hiệu quả về kinh tế, chi phí cho việc vận hành, khai thác dữ liệu và xử phạt hệ thống cân tự động không tốn kém.
Nếu so sánh với trạm cân cố định tại Dầu Giây và Quảng Ninh, hệ thống cân tự động này này giảm từ khoảng 70 người bao gồm nhân viên quản lý, vận hành, bảo vệ, lực lượng chức năng có thẩm quyền dừng xe, lập biên bản vi phạm hành chính… xuống còn từ 3-5 người chỉ làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ; giảm khoảng 10 lần chi phí hoạt động hàng năm (từ khoảng 5 tỷ đồng/năm xuống còn khoảng dưới 1 tỷ đồng/năm); không cần nhân viên vận hành và lực lượng chức năng có thẩm quyền làm việc trực tiếp tại hiện trường (vị trí đặt thiết bị cân) nên không thể tiếp xúc trực tiếp, gặp gỡ đối tượng vi phạm, do đó loại bỏ hoàn toàn tiêu cực.
“Với hiệu ứng tuyên truyền từ những lái xe, chủ xe vi phạm bị phát hiện, xử phạt, tình trạng xe quá tải nhanh chóng được ngăn chặn, chấm dứt, tạo hiệu ứng tích cực trong xã hội nói chung và việc chấp hành các quy định của pháp luật về giao thông đường bộ nói riêng,” lãnh đạo Tổng cục Đường bộ nói.
Trên cơ sở này, Tổng cục Đường bộ báo cáo và kiến nghị Bộ Giao thông Vận tải tiếp tục thực hiện thí điểm kiểm soát xe quá tải đồng thời xây dựng và trình Bộ ban hành “Mô hình thiết kế xây dựng, lắp đặt và vận hành bộ cân tự động tốc độ cao, 1 cấp cân” để làm cơ sở pháp lý áp dụng thí điểm cho một số dự án trọng điểm như cầu Thăng Long và đường Vành đai 3; cao tốc Pháp Vân-Cầu Giẽ; Quốc lộ 1 đoạn tránh thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai và một số dự án khác…
Trung Thành