Bộ Xây dựng vừa có đề xuất tăng mức phạt đối với một số hành vi vi phạm trật tự xây dựng, kinh doanh bất động sản kịch khung lên đến 1 tỷ đồng.
Phạt kịch khung 1 tỷ đồng
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng trong đó vi phạm trật tự xây dựng, kinh doanh bất động sản có hành vi bị xử phạt lên đến 1 tỷ đồng.
Tại tờ trình Chính phủ về việc ban hành Nghị định, Bộ Xây dựng đánh giá sau gần 4 năm thực hiện Nghị định số 139/2017/NĐ-CP (Nghị định 139) quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đầu tư xây dựng việc quản lý đầu tư xây dựng, trật tự xây dựng tại các địa phương đã dần đi vào nề nếp, vi phạm về trật tự xây dựng được phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời, triệt để góp phần giảm thiểu tình trạng xây dựng không phép, sai phép, sai quy hoạch…..
Bộ Xây dựng đề xuất tăng mức phạt kịch khung lên đến 800 triệu đồng đối với một số hành vi kinh doanh bất động sản. Trong ảnh: Dự án Athena Complex Pháp Vân (Hoàng Mai, Hà Nội) chưa đủ điều kiện đưa vào kinh doanh bất động sản, nhưng chủ đầu tư đã bán cho nhiều người.
Tuy nhiên, cũng theo Bộ Xây dựng, Nghị định 139 đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập, thiếu tính khả thi, cần thiết sửa đổi, bổ sung chưa như có biện pháp chế tài dừng thi công xây dựng đối với công trình vi phạm; một số lĩnh vực còn thiếu chế tài xử lý; chế tài xử lý đối với một số hành vi vi phạm hành chính chưa đủ mạnh, chưa đủ sức răn đe, mức xử phạt còn thấp…
Dự thảo lần này đã đưa vào các quy định của Thông tư 03/2018/TT-BXD tăng mức tiền phạt gấp 1,5 đến 2 lần so với mức phạt quy định tại Nghị định số 139 trong toàn bộ dự thảo (có hành vi tăng 4 đến 5 lần như hành vi điều chỉnh quy hoạch, quản lý sử dụng nhà chung cư). Riêng vi phạm trong lĩnh vực trật tự xây dựng, kinh doanh bất động sản, có hành vi bị xử phạt lên đến 1 tỷ đồng.
Đáng chú ý, dự thảo nghị định tăng mức phạt tiền lên đến 800 triệu đồng đối với một số hành vi kinh doanh bất động sản, như: Chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án mà không đảm bảo đầy đủ các yêu cầu hoặc các điều kiện theo quy định, bàn giao nhà, công trình xây dựng cho khách hàng khi chưa hoàn thành đầu tư xây dựng nhà ở, công trình xây dựng và các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội theo tiến độ ghi trong dự án đã được phê duyệt, chưa đảm bảo kết nối với hệ thống hạ tầng chung của khu vực; huy động hoặc chiếm dụng vốn trái phép; sử dụng vốn huy động của tổ chức, cá nhân hoặc tiền ứng trước của bên mua, bên thuê, bên thuê mua bất động sản hình thành trong tương lai không đúng mục đích cam kết…
Vẫn chưa đủ “mạnh”
Nhận định về việc nâng mức xử phạt của Bộ Xây dựng, nhiều chuyên gia cho rằng, mức phạt 800 triệu đồng đối với các hành vi kinh doanh bất động sản như dự thảo nghị định đang lấy ý kiến đưa ra là chưa đủ sức răn đe.
Trao đổi với báo chí, ông Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam cho biết: "mức phạt 800 triệu đồng như dự thảo nghị định do Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến đưa ra là chưa đủ sức răn đe. Thậm chí, nếu phạt kịch khung trong luật Xử lý vi phạm hành chính là 2 tỷ đồng thì cũng chưa đủ răn đe đối với các chủ đầu tư dự án vài trăm đến hàng nghìn tỷ đồng. Đây chính là bất cập, là kẽ hở pháp luật để chủ đầu tư lách luật, đẩy rủi ro về phía người mua nhà".
Đồng quan điểm, KTS Phạm Thanh Tùng cho rằng, đây là điểm bất cập lớn, kẽ hở của luật pháp để các chủ đầu tư lách, sẵn sàng vi phạm rồi nộp phạt. Nếu không sớm khắc phục điểm này sẽ dẫn đến nhờn luật, mất niềm tin vào pháp luật của người dân, gây thiệt hại cho khách hàng.
Theo KTS Tùng, để thay đổi có hiệu quả, mang tính đột phá thì luật Xử lý vi phạm hành chính cần sửa đổi, bổ sung theo hướng nâng mức phạt, tăng chế tài đối với các ngành, lĩnh vực có tiềm lực kinh tế lớn, trong đó có bất động sản. Mức phạt phải đủ sức răn đe để các chủ đầu tư, người vi phạm thấy rõ nếu có vi phạm thì bản thân chịu thiệt nặng trước, không có lợi lộc gì.
Như Thương Trường đã thông tin, thời gian qua, dù đang làm hạ tầng kỹ thuật, thậm chí chỉ là những khu đất trống nhưng tại loạt dự án khu đô thị, dự án nhà ở của nhiều địa phương như Hà Nội, Thái Nguyên, Nghệ An, Cần Thơ… được chủ đầu tư “bắt tay” với các sàn môi giới bất động sản rầm rộ quảng cáo rao bán, huy động vốn trái phép dưới nhiều hình thức, tiềm ẩn rủi ro cho khách hàng. Chính quyền các địa phương buộc ra cảnh báo, đề nghị công an vào cuộc.
Mới nhất, tại Hà Nội, nhiều khách hàng kêu cứu việc Công ty TNHH Phát triển đô thị và xây dựng 379 chủ đầu tư Toà nhà hỗn hợp Athena Complex Pháp Vân (Athena Complex Pháp Vân) phường Hoàng Liệt, quận Hoàng Mai bán nhà trái phép, không đúng quy định. Đáng nói, đến nay dự án đã xây xong phần thô nhưng vẫn chưa đủ điều kiện bán. Việc chủ đầu tư chậm bàn giao cho người mua nhà khiến nhiều người dân bức xúc kêu cứu.
Theo Sở Xây dựng TP Hà Nội, đến thời điểm 15/7, Sở Xây dựng chưa có văn bản xác nhận nhà ở hình thành trong tương lại tại dự án Toà nhà hỗn hợp Athena complex Pháp Vân đủ điều kiện đưa vào kinh doanh theo quy định tại Điều 55 của Luật Kinh doanh Bất động sản năm 2014.
"Như vậy, nếu chủ đầu tư Dự án nhà ở khi chưa được Sở Xây dựng có văn bản xác nhận nhà ở hình thành trong tương lai đủ điều kiện đưa vào kinh doanh mà vẫn thực hiện việc bán nhà ở hình thành trong tương lại (Ký hợp đồng mua bán) là vi phạm quy định. Căn cứ theo phản ánh của cơ quan báo chí, Sở Xây dựng sẽ giao Thanh tra Sở thực hiện việc kiểm tra, xử lý vi phạm (nếu có) tại dự án Athena complex Pháp Vân", Sở Xây dựng nêu.
Thi công không phép phần móng, hầm nhà cao tầng trên diện tích rộng hơn 6.000m2 tại công trình C1-CT thuộc dự án khu đô thị An Lạc Green Symphony chủ đầu tư bị phạt 40 triệu đồng.
Hay với lĩnh vực trật tự xây dựng, thời gian gần đây dự án An Lạc Green Symphony tại xã Vân Canh (Hoài Đức, Hà Nội) do Công ty cổ phần đầu tư An Lạc làm chủ đầu tư được cơ quan chức năng địa phương xác định là thi công không phép, bị yêu cầu dừng nhưng chủ đầu tư vẫn ngang nhiên xây dựng.
Với hành vi này, ngày 27/4 UBND huyện Hoài Đức đã ban hành quyết định xử phạt hành chính đối với Công ty An Lạc, số tiền bị xử phạt là 40 triệu đồng.
Tuy nhiên sau đó, Đoàn kiểm tra việc chấp hành quyết định xử phạt công trình xây dựng không phép huyện Hoài Đức phát hiện công trình này vẫn tiếp tục thi công xây dựng. Vì vậy, đoàn kiểm tra đã yêu cầu Công ty An Lạc dừng ngay mọi hoạt động thi công tại công trình không phép này. Đồng thời, công ty phải khẩn trương liên hệ cơ quan chức năng có thẩm quyền để được cấp giấy phép xây dựng cho dự án.
Chủ đầu tư dự án khu đô thị Vườn Sen bị xử phạt 250 triệu đồng do "bán nhà trên giấy".
Hay một dự án khác như Thương Trường mới thông tin, mới đây, Công ty TNHH Nam Hồng - Chủ đầu tư dự án KĐT Vườn Sen tại thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh đã bị UBND tỉnh Bắc Ninh xử phạt vi phạm hành chính do vi phạm trong hoạt động kinh doanh bất động sản vì ký hợp đồng hợp tác kinh doanh với Công ty CP Bất động sản Thế Kỷ (CenLand) khi dự án KĐT Vườn Sen chưa đủ điều kiện huy động vốn. Theo quyết định, Công ty Nam Hồng bị xử phạt 250 triệu đồng.
Ngoài ra, thời gian qua, thị trường bất động sản xuất hiện hàng loạt dự án có dấu hiệu rao bán khi chưa đủ điều kiện như: Khu đô thị thương mại dịch vụ Bắc Hội An (La Queenara Hội An), dự án Khu đô thị mới Cồn Khương (Cần Thơ), Eco Smart City Cổ Linh (Hà Nội), dự án Hamilton Garden và Khu dân cư Rồng Vàng (Long An)…
Đinh Hiệu