Xuất khẩu cá ngừ sang Phần Lan tăng gần 50% trong 7 tháng đầu năm 2025, báo hiệu tiềm năng lớn tại thị trường Bắc Âu. Tuy nhiên, cạnh tranh gay gắt và các tiêu chuẩn bền vững khắt khe đòi hỏi doanh nghiệp Việt Nam phải chủ động chiến lược dài hạn thay vì chỉ tận dụng ưu đãi thuế quan từ EVFTA.
Tín hiệu phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn sụt giảm
Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, xuất khẩu cá ngừ sang Phần Lan đạt gần 2,5 triệu USD trong 7 tháng đầu năm 2025, tăng 49% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là bước phục hồi rõ rệt sau khi kim ngạch giảm trong năm 2024, nối tiếp xu hướng tăng trưởng dài hạn kể từ năm 2021 (1,7 triệu USD) lên gần 4 triệu USD năm 2023.
Các sản phẩm xuất khẩu chủ lực là cá ngừ đóng hộp, bên cạnh một số dòng sản phẩm chế biến và đông lạnh. Nhờ mức giá cạnh tranh và ưu đãi thuế quan từ Hiệp định EVFTA, cá ngừ Việt Nam được người tiêu dùng Phần Lan đón nhận tích cực, nhất là trong phân khúc hàng tiêu dùng bán lẻ.
Tuy nhiên, giá trị xuất khẩu vẫn chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng kim ngạch cá ngừ của Việt Nam. Ông Trần Quốc Khánh, chuyên gia thị trường thủy sản độc lập, nhận định: “Mức tăng trưởng gần 50% là tín hiệu tốt, nhưng kim ngạch chỉ vài triệu USD vẫn quá nhỏ. Doanh nghiệp cần coi đây là thị trường thử nghiệm để mở rộng sang Bắc Âu, thay vì quá kỳ vọng vào Phần Lan đơn lẻ.”
Cơ hội tăng trưởng đi kèm sức ép cạnh tranh
Thị trường cá ngừ toàn cầu 2025 đang chịu ảnh hưởng từ biến động giá nguyên liệu, chi phí logistics và xu hướng tiêu dùng thắt chặt tại châu Âu sau giai đoạn lạm phát. Tuy nhiên, trong bối cảnh châu Âu thắt chặt chi tiêu sau giai đoạn lạm phát, các sản phẩm thủy sản chế biến sẵn, giàu protein và có giá hợp lý như cá ngừ vẫn duy trì sức hút.
Nhóm nước Bắc Âu (Phần Lan, Thụy Điển, Đan Mạch) được dự báo có nhu cầu ổn định, đặc biệt ở kênh bán lẻ và sản phẩm đóng gói tiện lợi. Bên cạnh đó, Phần Lan có thể là cửa ngõ để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng sang các nước Bắc Âu lân cận, tận dụng xu hướng tiêu dùng chung.
Tuy nhiên, cũng như các thị trường EU khác, các nhà cung cấp lớn như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha và Thái Lan đang giữ thị phần đáng kể tại Bắc Âu. Ngoài ra, yêu cầu về chứng nhận MSC và quy định chống khai thác IUU ngày càng khắt khe sẽ tạo ra một thách thức lớn cho Việt Nam.
Với mức tăng trưởng gần 50% trong 7 tháng đầu năm, Phần Lan được đánh giá là thị trường giàu tiềm năng. Tuy nhiên, những “nút thắt” trong quy định trong hoạt động đánh bắt, chế biến và xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sẽ khiến cho doanh nghiệp khó có thể mở rộng xuất khẩu.
PV