Chủ tịch Quốc hội: Giảm thuế VAT không được làm giảm thu ngân sách theo dự toán

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ lưu ý, trong dự thảo Nghị quyết về giảm thuế giá trị gia tăng (VAT) cần quy định Chính phủ có trách nhiệm triển khai kịp thời. Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội yêu cầu không được làm giảm thu ngân sách theo dự toán đã được duyệt và không được tăng bội chi ngân sách của 2023.

Giảm thuế VAT nhưng không được làm giảm thu ngân sách theo dự toán

Cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết về giảm thuế giá trị gia tăng (VAT) tại phiên họp thứ 23 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 13/5, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ bày tỏ đồng tình với chủ trương giảm thuế VAT. song Chủ tịch Quốc hội đề nghị phạm vi áp dụng như Nghị quyết 43/2022/QH15.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ các nội dung của Nghị quyết 43/2022/QH15 đã đánh giá tính toán kỹ lưỡng, tư duy giảm để kích cầu để tăng thu là đúng đắn. Tuy nhiên, tình hình hiện nay khác với thời điểm ngay sau đại dịch, tình hình thu của năm 2023 là rất khó khăn, doanh nghiệp khó khăn, người dân khó khăn nên điều băn khoăn là liệu khi ban hành chính sách có thực sự kích cầu hay không.

Chủ tịch Quốc hội lưu ý, trong dự thảo Nghị quyết cần quy định Chính phủ có trách nhiệm triển khai kịp thời. Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội yêu cầu không được làm giảm thu ngân sách theo dự toán đã được duyệt và không được tăng bội chi ngân sách của 2023.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu tổ chức thực hiện như nào để khả thi vừa có phần giảm để kích cầu, lấy phần kích cầu đấy để bù vào phần hụt thu, có lợi cho cả người dân, doanh nghiệp nhưng không làm giảm thu ngân sách.

Cơ bản đồng tình với Tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính, Ngân sách, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh cho rằng, việc đề xuất tiếp tục thực hiện miễn giảm thuế GTGT; việc đề xuất giảm thuế được này  từ 10% xuống còn 8% là cần thiết. 

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh nêu quan điểm, từ đầu năm 2023, các nhóm hàng hóa đã áp dụng mức thuế 10% theo quy định của Luật Thuế GTGT. Việc đề xuất giảm thuế GTGT vào thời điểm tháng 5/2023 là tương đối muộn, làm cho giải pháp giảm thuế suất thuế GTGT không được thực hiện một cách liên tục nên chính sách không thật sự phát huy tác dụng đối với khu vực doanh nghiệp. 

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cũng đề nghị Chính phủ đánh giá rõ hơn tác động chính sách giảm thuế đến kích thích tiêu dùng như thế nào; đồng thời tác động của chính sách đến giảm thu NSNN, để đại biểu Quốc hội có thêm thông tin.

Thời gian tới, doanh nghiêp tiếp tục gặp nhiều khó khăn nên việc tiếp tục thực hiện chính sách này là rất cần thiết. Chính phủ đề nghị giảm thuế GTGT đối với tất cả hàng hóa dịch vụ có thuế suất 10%, nhưng việc đánh giá tác động chính sách của Chính phủ còn định tính nên cơ quan thẩm tra và đại biểu không đủ thông tin. Nếu làm rõ việc giảm thuế sẽ giúp kích thích tiêu dùng, tác động lan tỏa các lĩnh vực khác thì có thể mở rộng giảm thuế đối với tất cả các mặt hàng.

Làm rõ thêm sự cần thiết giảm thuế với hàng hóa, dịch vụ chịu thuế suất VAT 5%

Phát biểu tại phiên họp, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Bùi Văn Cường thống nhất với Tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Uỷ ban Tài chính - Ngân sách (UBTCNS), đồng ý chủ trương giảm thuế VAT 2% để phục hồi phát triển kinh tế, hỗ trợ cho doanh nghiệp.

Tuy nhiên để có căn cứ thuyết phục cao hơn đối với đại biểu Quốc hội, Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường cho rằng, nội dung mà UBTCNS nêu trong Tờ trình của Chính phủ đề nghị cần được làm rõ hơn cho chặt chẽ.

Hiện nay, trong năm 2023, cùng với gói hỗ trợ mà Quốc hội, Chính phủ đã và đang ban hành, chúng ta sẽ tính toán có khoảng 190 nghìn tỷ đồng hỗ trợ, trong đó gia hạn 110 nghìn tỷ đồng, miễn giảm 80 nghìn tỷ đồng, chưa kể một số chính sách mà Chính phủ đang tiến hành liên quan đến thuế nhập nhẩu, xuất khẩu. Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường cho rằng chính sách như vậy nhằm hỗ trợ cho phát triển kinh tế.

Về các nội dung cụ thể, Tổng Thư ký Quốc hội cơ bản tán thành nội dung dự thảo Nghị quyết so với Nghị quyết 43 của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ, hỗ trợ Chương trình phục hồi phát triển kinh tế - xã hội thì dự thảo Nghị quyết mở rộng đối tượng hỗ trợ theo hướng giảm 2% cho hàng hóa, dịch vụ có mức thuế suất VAT 10%, không loại trừ đối với một số hàng hóa, dịch vụ như viễn thông, công nghệ thông tin, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, kim loại, sản phẩm từ kim loại đúc sẵn, sản phẩm khoáng sản, không kể khai thác than (than cấp, dầu mỏ tinh chế), sản phẩm hóa chất và sản phẩm hàng hóa và chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.

Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường cho rằng, đây cũng là những lĩnh vực khó khăn, cầnkích cầu tiêu dùng nên không loại trừ. Bên cạnh đó, đề nghị báo cáo thêm về sự cần thiết giảm thuế đối với hàng hóa, dịch vụ chịu thuế suất VAT 5%.

Phân tích rõ hơn quy định về trình tự, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Trần Hồng Nguyên cho biết, về trình tự thủ tục khi được Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cần thực hiện theo Điều 51 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Điều 58 của Nội quy Kỳ họp mới được ban hành cũng đã cụ thể hóa quy định này. 

Theo đó, đối với dự án luật, dự thảo nghị quyết được đề nghị bổ sung vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh để trình Quốc hội xem xét, quyết định tại kỳ họp theo trình tự, thủ tục rút gọn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định việc cho phép áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn đồng thời với việc quyết định bổ sung dự án luật, dự thảo nghị quyết vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh.

Phát biểu tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc tiếp thu ý kiến của Thường vụ Quốc hội và sẽ thực hiện theo ý kiến của Thường vụ Quốc hội để trình ra Quốc hội tại kỳ họp tới.

Bày tỏ băn khoăn về việc hụt thu ngân sách Quý I, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết, do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế, khủng hoảng tổng cầu tác động đến các doanh nghiệp khiến nguồn thu ngân sách bị hụt giảm. 

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc trân trọng cảm ơn Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ủng hộ chủ trương của Chính phủ về giảm thuế giá trị gia tăng để góp phần kích cầu nền kinh tế

Hồng Quang