Đại biểu kiến nghị thanh tra toàn diện hoạt động bảo hiểm nhân thọ

Thảo luận tại hội trường sáng 31/5, đại biểu Quốc hội kiến nghị Bộ Tài chính tiến hành thanh tra toàn diện hoạt động bảo hiểm nhân thọ, đồng thời cũng đề nghị Bộ Công an xác minh làm rõ có hay không dấu hiệu của tội lừa đảo, tội lừa dối khách hàng.

Đại biểu Nguyễn Thị Thuỷ - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội, nhấn mạnh bản chất của loại bảo hiểm này mang tính nhân văn cao, giúp con người giảm thiểu những mất mát, thiệt hại trước những rủi ro liên quan tính mạng, sức khoẻ, ốm đau, bệnh tật. Tuy nhiên, sau nhiều kiện cáo của khách hàng, được đăng tải công khai thời gian vừa qua khiến dư luận không khỏi nghi ngại.

Nữ đại biểu (đoàn Bắc Kạn), cho rằng: “Thật buồn cho thị trường bảo hiểm trong nước, khi vừa qua, nhiều báo đăng tải các bài chỉ cách cho người dân tránh rủi ro khi mua bảo hiểm nhân thọ. Có báo đăng 6 bài về “bẫy ngầm” trong bảo hiểm nhân thọ, đã cho thấy đến lúc cần nghiêm túc xem xét vấn đề này để giá trị cốt lõi, nhân văn của bảo hiểm này không bị ảnh hưởng bởi đối tượng cố tình vi phạm để trục lợi”.

Đến chuyên gia cũng khó hiểu hết hợp đồng bảo hiểm

Theo bà Nguyễn Thị Thủy, thông thường mỗi hợp đồng bảo hiểm dày 70-100 trang, là sản phẩm tài chính phức tạp với nhiều thuật ngữ chuyên ngành, mà sự thua thiệt chủ yếu nằm về phía người mua nếu gặp phải tư vấn viên không có tâm. Ngay chuyên gia pháp luật, chuyên gia tài chính không phải chuyển ngành bảo hiểm cũng gặp khó khăn trong tiếp cận. Nhiều chuyên gia cho biết chỉ hiểu 70% nội dung hợp đồng.

Không chỉ vậy, các hợp đồng bảo hiểm nhân thọ trong thời gian gần đây thường dưới dạng liên kết đầu tư, tức một phần tiền của khách hàng được các hãng đưa vào các quỹ chứng khoán, trái phiếu cho nên lại càng phức tạp. Nhiều người chia sẻ, có đọc kỹ đến mấy cũng không hiểu nổi sự linh hoạt của các gói bảo hiểm, không thể hiểu nếu thanh lý hợp đồng sau 3 năm, 5 năm hay 10 năm thì sẽ nhận lại bao nhiêu số tiền đã đóng.

Đề cập vấn đề tư vấn viên, đại biểu Thuỷ, cho rằng đây là điểm mấu chốt dẫn đến nhiều kiện cáo vừa qua. Chính vì tính chất phức tạp của hợp động bảo hiểm nhân thọ nên mới cần đội ngũ tư vấn viên, tuy nhiên, không ít tư vấn viên thay vì giải thích rõ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ là phòng ngừa rủi ro, thì cố tình tư vấn mập mờ, thậm chí sai lệch về sản phẩm bảo hiểm để nhanh chóng chốt đơn, ký được hợp đồng.

Theo quy định của Bộ Tài chính, tỷ lệ hoa hồng tối đa mà tư vấn viên được hưởng lên tới 40% của năm thứ nhất của hợp đồng. Hiện nay các công ty bảo hiểm đang để dao động ở mức 30-40%. Ví dụ hợp đồng 100 triệu đồng thì tư vấn viên hưởng ngay 30-40 triệu đồng ngay năm đầu. Để đạt doanh số và hưởng hoa hồng hậu hĩnh, không ít tư vấn viên cố tình tư vấn sai lệch, khiến cho khách hàng lầm tưởng mình đang mình đang tham gia một sản phẩm đầu tư sinh lãi cao, vừa được bảo vệ sức khoẻ, vừa được đền bù nếu chuyện không may xảy ra, và khi kết thúc hợp đồng còn nhận được toàn bộ số tiền đã đóng cộng với lợi nhuận. Song thực tế lại không phải như vậy.

Bên cạnh đó, không ít tư vấn viên chỉ nói cho khách hàng về quyền lợi được hưởng mà không chỉ rõ cho khách hàng về điều khoản ràng buộc, điều khoản bất lợi nếu thanh lý hợp đồng trong 1-2 năm đầu có nguy cơ gần như mất trắng số tiền đã đóng... Đây là nguồn cơn dẫn đến nhiều bức xúc vừa qua do thiếu minh bạch trong tư vấn. Điều này làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến đội ngũ tư vấn viên được đào tạo chuẩn chỉ, làm việc có tâm, có trách nhiệm.

Về công ty bảo hiểm và đại lý bảo hiểm, bên cạnh công ty làm ăn uy tín thì thời gian qua cũng phát sinh nhiều vấn đề. Theo hiệp hội bảo hiểm Việt Nam, năm 2022, qua thanh tra phát hiện 3100 trường hợp đại lý bảo hiểm có sai phạm, trong đó có lỗi cố tình tuyên truyền sai về bảo hiểm.

Kiến nghị Bộ Công an làm rõ dấu hiệu ‘lừa đảo’

Vẫn biết rằng bảo hiểm nhân thọ vẫn là tốt ở khía cạnh quản lý rủi ro và quan tâm cho tương lai, là sản phẩm hữu ích cho mỗi gia đình, song theo đại biểu Thủy vẫn còn nhiều việc cần phải làm để thời gian tới lành mạnh hoá thị trường này.

Từ phân tích nêu trên, đại biểu Thủy kiến nghị Bộ Tài chính tiến hành thanh tra toàn diện hoạt động bảo hiểm nhân thọ, trong đó tập trung vào loại hình liên kết đầu tư.

Đại biểu Nguyễn Thị Thủy cũng kiến nghị Bộ công an, từ các đơn tố cáo và dư luận phản ánh vừa qua, xác minh làm rõ có hay không dấu hiệu của tội lừa đảo, tội lừa dối khách hàng. Nếu có thì đề nghị khởi tố, điều tra.

Với các công ty bảo hiểm, bà Nguyễn Thị Thuỷ lưu ý, đã đến lúc rà lại các khâu của quá trình bảo hiểm, từ thiết kế hợp đồng, tư vấn bảo hiểm, ký kết hợp đồng và giải quyết khiếu nại của khách hàng.

“Chỉ khi thực sự minh bạch và thành tâm thì người dân mới không quay lưng với bảo hiểm nhân thọ” – đại biểu Thủy khẳng định.

Thái Đạt