ĐBQH kiến nghị làm rõ quy định điều tiết thị trường bất động sản

Góp ý về quy định điều tiết thị trường bất động sản, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Lê Quang Huy nhận thấy quy định như dự thảo còn chung chung, chưa chi tiết, cụ thể, chưa làm rõ nội hàm “đóng băng”, tăng trưởng “nóng” và không nên quy định một chương riêng về nội dung này.

Cần làm rõ quy định chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê mua bất động sản

Sáng 12/4, tiếp tục phiên họp chuyên đề pháp luật tháng 4/2023, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Trình bày Tờ trình dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị cho biết, bên cạnh những kết quả đạt được sau gần 8 năm triển khai thực hiện Luật Kinh doanh bất động sản và các văn bản hướng dẫn thi hành đến nay, pháp luật về kinh doanh bất động sản đã xuất hiện những tồn tại, hạn chế cần được sửa đổi, bổ sung.

Dự thảo Luật gồm 11 Chương với 93 Điều. Trong đó, đã bổ sung các khái niệm mới như: dự án bất động sản, chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản; bổ sung các hành vi bị nghiêm cấm mới; bổ sung quy định về áp dụng Luật Kinh doanh bất động sản và các luật khác có liên quan để xác định rõ việc áp dụng pháp luật trong hoạt động kinh doanh bất động sản, nguyên tắc giải quyết khi có sự mâu thuẫn, chồng chéo giữa nội dung, quy định của Luật Kinh doanh bất động sản với các luật khác có liên quan trong hoạt động kinh doanh bất động sản, bảo đảm sự phù hợp, tính tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên…

Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh nêu rõ, Thường trực Ủy ban Kinh tế nhất trí sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản; cho rằng, về cơ bản, các tài liệu trong Hồ sơ được chuẩn bị công phu, bảo đảm yêu cầu quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Kinh tế đề nghị Cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện Báo cáo đánh giá tác động chính sách; Báo cáo rà soát các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan và Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Kinh doanh bất động sản.

Về phạm vi điều chỉnh tại Điều 1, Thường trực Ủy ban Kinh tế đề nghị, cần xem xét mối quan hệ giữa quy định về phạm vi điều chỉnh với các quy định cụ thể tại dự thảo Luật có liên quan. Đơn cử như Khoản 2, Điều 10 quy định tổ chức, cá nhân thực hiện bán, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê mua bất động sản trong các trường hợp do cơ quan, tổ chức phá sản, giải thể, chia tách; theo quyết định của Tòa án, cơ quan nhà nước có thẩm quyền khi giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo; bất động sản là tài sản công... Thường trực Ủy ban Kinh tế nhận thấy, những hoạt động này có bản chất khác với hoạt động của tổ chức, cá nhân có ngành nghề kinh doanh bất động sản, do đó cần báo cáo bổ sung làm rõ về cơ sở, sự cần thiết phải có quy định này.

Về mối quan hệ giữa Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Nhà ở và Luật Đất đai, Thường trực Ủy ban Kinh tế nhận thấy, quy định tại phạm vi điều chỉnh của 3 dự án luật là tương đối phù hợp; đề nghị, tiếp tục rà soát kỹ lưỡng từng nội dung cụ thể, trường hợp thực hiện theo quy định của các luật khác thì không nhắc lại các quy định của các luật khác mà cần có dẫn chiếu rõ ràng, bảo đảm minh bạch trong quá trình thực hiện.

Làm rõ quy định điều tiết thị trường bất động sản khi “nóng”, “đóng băng”

Phát biểu tại phiên họp, Trưởng Ban Công tác Đại biểu Nguyễn Thị Thanh cho biết, Điều 9 trong dự thảo luật về các hành vi bị cấm quy định, cấm cấp chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản, sử dụng chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản không đúng quy định của luật này.

Trưởng Ban Công tác Đại biểu đặt vấn đề, luật đã cấm cấp chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản không đúng theo luật, thì có cấm những người hành nghề môi giới bất động sản mà không có chứng chỉ hành nghề hay không?

Đại biểu cho rằng, cần có quy định cấm môi giới bất động sản không có chứng chỉ hành nghề để giải quyết vấn đề “cò đất” ở các địa phương.

Trưởng Ban Công tác đại biểu cũng cho biết, tại các địa phương, hoạt động của các sàn giao dịch bất động sản là không phổ biến, mà chủ yếu là thực hiện đấu giá giá trị quyền sử dụng đất. Do đó, luật cần có những quy định chặt chẽ để phân biệt giữa hành vi người đi môi giới để đi đấu giá đất với người có nhu cầu đấu giá đất thật sự.

Trưởng Ban Công tác Đại biểu đề nghị, cần có sự thống nhất trong mẫu hợp đồng dân sự bán, chuyển nhượng, cho thuê bất động sản giữa Luật Kinh doanh bất động sản với các luật khác.

Cùng quan tâm vấn đề này, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thuý Anh nhận thấy, dự thảo Luật đã bổ sung quy định, điều kiện đối với người quản lý, điều hành sàn giao dịch bất động sản; điều kiện của tổ chức, cá nhân kinh doanh bất động sản, kinh doanh dịch vụ môi giới bất động sản.

Theo bà Thúy Anh, đây là những quy định cần thiết để tăng cường chất lượng hoạt động của giao dịch bất động sản và tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ môi giới. Nhưng các quy định này rõ ràng sẽ phát sinh các thủ tục hành chính.

Về quy định nghĩa vụ của tổ chức và cá nhân môi giới bất động sản, dự thảo vẫn không nêu rõ cách thức quản lý để biết các cá nhân, tổ chức này sẽ thực hiện nghĩa vụ hay chưa. Do đó, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội đề nghị ban soạn thảo rà soát, đánh giá đầy đủ, kỹ lưỡng hơn về các thủ tục hành chính phát sinh.

Tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy đề nghị, nghiên cứu quy định về khái niệm kinh doanh bất động sản phải thể hiện thành tố tìm kiếm lợi nhuận trong khái niệm.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Lê Quang Huy cho rằng, cần quy định cụ thể, chi tiết hơn, tránh giao thoa, chồng lấn với các luật liên quan như Luật Nhà ở, Luật Xây dựng.

Góp ý về quy định điều tiết thị trường bất động sản, đại biểu nhận thấy quy định như dự thảo còn chung chung, chưa chi tiết, cụ thể, chưa làm rõ nội hàm “đóng băng”, tăng trưởng “nóng” và không nên quy định một chương riêng về nội dung này.

Ngoài ra, đại biểu cũng đề nghị cân nhắc các giao dịch dân sự không nhất thiết phải tiến hành qua sàn giao dịch bất động sản, có thể quy định theo hướng khuyến khích, không nên quy định bắt buộc.

Hồng Quang