Trong bối cảnh cải cách giáo dục toàn diện, quyết định này nếu được thông qua sẽ tạo ra tác động lớn đến cả hệ thống nhà trường, giáo viên và học sinh. Bởi vậy, sự đồng thuận xã hội là yếu tố then chốt để chính sách đi vào thực tiễn một cách hiệu quả.
Tại phiên họp ngày 6/5/2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo Luật Nhà giáo. Một trong những đề xuất đáng chú ý được đưa ra là cấm giáo viên thu tiền dạy thêm của học sinh, kể cả trong trường hợp học sinh và phụ huynh tự nguyện.
Theo nội dung được đề xuất chỉnh lý tại Điều 11 dự thảo Luật, giáo viên sẽ không được phép ép buộc học sinh học thêm dưới bất kỳ hình thức nào. Đặc biệt, việc thu tiền học thêm từ học sinh - ngay cả khi có sự đồng thuận của phụ huynh và học sinh - cũng sẽ bị cấm hoàn toàn.
Mục tiêu chống tiêu cực, thúc đẩy công bằng
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho biết, đề xuất trên xuất phát từ thực tế tồn tại tình trạng giáo viên “dạy thiếu, dạy lệch” trong giờ chính khóa để lôi kéo học sinh đi học thêm. Việc học thêm, từ chỗ là hoạt động hỗ trợ kiến thức, đã bị biến tướng thành gánh nặng tài chính và tâm lý cho nhiều gia đình.
Ngoài ra, cấm thu tiền dạy thêm còn nhằm đảm bảo sự bình đẳng trong tiếp cận giáo dục, tránh để học sinh có hoàn cảnh khó khăn bị thiệt thòi nếu không có điều kiện học thêm như các bạn đồng trang lứa.
Nhiều ý kiến trái chiều: Nên quản chặt thay vì cấm tuyệt đối
Mặc dù mục tiêu của đề xuất là tích cực, nhiều đại biểu Quốc hội và chuyên gia giáo dục bày tỏ lo ngại về tính khả thi và những hệ lụy không mong muốn. Theo họ, việc học thêm là nhu cầu có thật của học sinh, đặc biệt là những em có mong muốn nâng cao kiến thức, luyện thi đại học hoặc du học.
“Việc học thêm nếu diễn ra minh bạch, tự nguyện, không vi phạm đạo đức nhà giáo thì không nên cấm tuyệt đối. Thay vào đó, cần có cơ chế kiểm soát chặt chẽ, ví dụ như không cho phép giáo viên dạy chính lớp của mình tổ chức học thêm, hoặc phải đăng ký hoạt động tại trung tâm hợp pháp,” một đại biểu nêu quan điểm.
Bên cạnh đó, cũng cần tính đến thu nhập của giáo viên - đối tượng đang chịu nhiều áp lực trong bối cảnh mặt bằng lương chưa thực sự tương xứng với khối lượng công việc và trách nhiệm xã hội.
Cần thêm thời gian để lắng nghe và điều chỉnh
Đến thời điểm hiện tại, dự thảo Luật Nhà giáo vẫn đang trong quá trình tiếp thu và lấy ý kiến rộng rãi. Việc cấm thu tiền học thêm, kể cả khi tự nguyện, là một trong những điểm then chốt cần được cân nhắc kỹ lưỡng, hài hòa giữa quản lý chặt chẽ và quyền tự do học tập của học sinh.
Trong bối cảnh cải cách giáo dục toàn diện, quyết định này nếu được thông qua sẽ tạo ra tác động lớn đến cả hệ thống nhà trường, giáo viên và học sinh. Bởi vậy, sự đồng thuận xã hội là yếu tố then chốt để chính sách đi vào thực tiễn một cách hiệu quả.
Đình Sáng